«Kitap oqıtyn ult»: 2 mln kitap oqylǵan aýqymdy joba aıaqtaldy
ASTANA. KAZINFORM — Ulttyq kitap kúnine oraı «Kitap oqıtyn ult» jobasynyń jeńimpazdary marapattaldy. Úsh óńirde — Shymkent qalasynda, Qaraǵandy jáne Qostanaı oblystarynda pılottyq joba aıasynda 8 aıda jalpy sany shamamen 2 mln kitap oqyǵan 190 myńǵa jýyq adam qamtyldy.
Іs-sharaǵa Májilis Spıkeri, «AMANAT» partııasynyń Tóraǵasy Erlan Qoshanov, sondaı-aq tanymal jazýshylar, qoǵam qaıratkerleri, shyǵarmashylyq zııaly qaýym ókilderi jáne joba jeńimpazdary qatysty.
Іs-sharany asha otyryp, Erlan Qoshanov «Kitap oqıtyn ult» jobasy Memleket basshysynyń qoǵamda kitap oqý ıdeıasyn ilgeriletý jónindegi bastamasyn júıeli júzege asyrý jumysy aıasynda qolǵa alynǵanyn atap ótti. Partııanyń aýqymdy zııatkerlik-aǵartýshylyq jobasy turǵyndar arasynda turaqty oqý mádenıetin qalyptastyrýǵa baǵyttalǵan jańa formatty — kitap oqý marafonyn engizdi.
— Qazir 23 sáýirdi — Ulttyq kitap kúnin el bolyp atap ótýdi ıgi dástúrge aınaldyrdyq. Sonymen qatar, búgin Prezıdent halqymyzdy Ulttyq kitap kúnimen quttyqtap, aldaǵy eki aptada oqýǵa qushtar, zııatker ult qalyptastyrý sharalary týraly Jarlyqqa qol qoıatynyn aıtty. Kitap oqıtyn ultqa aınalý — memlekettiń mádenı-rýhanı órkendeýiniń tóte joly. Kitap oqıtyn urpaq tárbıeleý — eldiń ıntellektýaldyq kapıtalyna salynǵan eń tıimdi ınvestıtsııa. «Kitap oqıtyn ult» pılottyq jobasy osy maqsatty kózdeıdi. Jobanyń basty mıssııasy — elimizdi álemdegi eń kóp oqıtyn on eldiń qataryna qosý, — dedi partııa Tóraǵasy.
Májilis Spıkeri sońǵy ýaqytta elimizde, ásirese shalǵaı eldi mekenderde kóp kitaphana jóndelip, jańadan ashylǵanyn atap ótti. Olar únemi jańa kitaptarmen tolyqtyrylyp otyrady. Sonyń nátıjesinde byltyr kitaphanalarǵa barýshylar sany 57 mıllıonǵa jetip, bul 2024 jylmen salystyrǵanda 4,1%-ǵa artqan. Nazar aýdararlyq jaıt, elimizdegi árbir úshinshi oqyrman — bala. Astana men Almatyda táýlik boıy jumys isteıtin prezıdenttik kitaphanalar ashylady. Jyl sanap kitap satyp alýshylar qatary da artýda. Onlaın kitap satylymy 50%-ǵa ósti. Sonymen qatar qalamgerlerdiń shyǵarmashylyqpen aınalysýyna jáne kitaptaryn basyp shyǵarýǵa jaǵdaı jasalýda. Máselen, ult ádebıetine eńbegi sińgen qalamgerlerge beriletin «Qazaqstannyń halyq jazýshysy» ataǵy qaıtarylyp, avtorlyq qalamaqy máselesi de sheshimin tapty.
Sondaı-aq Erlan Qoshanov «AMANAT» partııasynyń ádebıet pen rýhanııat salasyn qoldaý baǵytyndaǵy júıeli jumysy men bastamalaryna toqtaldy. Atap aıtqanda, partııanyń Saılaýaldy baǵdarlamasy aıasynda 2023-2025 jyldary 150 mádenı nysan salyndy jáne 755 nysan kúrdeli jóndeýden ótti. Sonymen qatar partııa kitaphanashylardyń jalaqysyn kóterý jónindegi saılaýaldy ýádesin oryndady. Budan bólek, Májilistegi partııa fraktsııasy depýtattarynyń bastamasymen jańa Salyq kodeksinde otandyq baspalar qosylǵan qun salyǵynan bosatyldy. Bul qadam oqyrmandar úshin kitaptyń qoljetimdiligin arttyrýǵa múmkindik beredi. Partııa jyl saıyn jas avtorlar arasynda «Uly dala» shyǵarmashylyq baıqaýyn ótkizip, úzdik jýrnalısterdi «AMANAT medıa syılyǵymen» marapattaıdy. Buǵan qosa, «Kitap-AMANAT» jobasy belsendi júzege asyrylyp keledi. Onyń aıasynda el aýmaǵyndaǵy partııa fılıaldary janynda 24 kitap ortalyǵy jumys istep tur. Osyndaı is-sharalar arqyly azamattar arasynda oqý mádenıeti qalyptasyp, kitapqa degen qurmet arta túspek.
«Kitap oqıtyn ult» jobasy 2025 jyly qyrkúıekte pılottyq rejımde elimizdiń úsh óńirinde — Qaraǵandy, Qostanaı oblystarynda jáne Shymkent qalasynda bastaý aldy. Baıqaý 6 baǵyt boıynsha ótkizildi — «Kitap oqıtyn áýlet», «Kitap oqıtyn memlekettik qyzmetshi», «Kitap oqıtyn ýnıversıtet», «Kitap oqıtyn kolledj», «Kitap oqıtyn mektep» jáne «Kitap oqıtyn pedagog». Sarapshylar ár baǵyt boıynsha qazaq jáne orys tilindegi 15 kitaptan turatyn tizim ázirledi. Olardy barlyq qatysýshy oqýǵa tıis boldy. Keıin osy kitaptar negizinde vıktorınalar, debattar, esse baıqaýlary jáne zııatkerlik kvızder ótkizildi. Tizimge «Qazaqstan ádebıetindegi tańdaýly 100 kitap» jalpyulttyq saýalnamasy aıasynda iriktelgen shyǵarmalar, sondaı-aq álemdik deńgeıde moıyndalǵan bestsellerler endi.
Іrikteý barysy kezeń-kezeńimen ótti. Eń aldymen, oqý oryndary men memlekettik organdar deńgeıinde, keıin aýdandyq jáne qalalyq kezeńderde jalǵasyp, fınalıster oblystyq deńgeıde baq synady. Nátıjesinde barlyq alty nomınatsııa boıynsha árbir úsh óńirden eki jeńimpaz komanda anyqtaldy — bireýi qazaq tilinde, ekinshisi orys tilinde. Baıqaýda barlyǵy 462 adam jeńimpaz atandy. Onyń 156-sy — birinshi oryn ıegerleri. Olardyń bárine alǵys hattar men baǵaly syılyqtar tabystaldy. Іs-shara barysynda aımaqtardaǵy joba menedjerleri de nazardan tys qalǵan joq.
Erlan Qoshanov elimizde oqý mádenıetin odan ári damytýǵa baǵyttalǵan partııanyń júıeli jumysy jalǵasatynyn atap ótti. Ol jobaǵa qatysqan barsha azamatqa jáne seriktesterge bastamany júzege asyrýǵa eleýli úles qosqandary úshin rızashylyǵyn bildirip, bul salada memleket pen qoǵamnyń kúsh-jigerin biriktirýdiń mańyzyn atap ótti.
