Qostanaı oblysynda tas dáýirine jatatyn sırek qabirler tabyldy
ASTANA. KAZINFORM – Qostanaı oblysynyń Áýlıekól aýdanynda arheologtar neolıt dáýirine jatatyn úsh qabirdi anyqtady.
Ǵalymdardyń aldyn ala baǵalaýynsha, jerleý oryndary b.z.d. VII-V myńjyldyqtarǵa tıesili bolýy múmkin. Mamandar mundaı oljalar óte sırek kezdesetinin jáne sońǵy jyldardaǵy eń mańyzdy arheologııalyq jańalyqtardyń birine aınalýy yqtımal ekenin aıtyp otyr.
Ahmet Baıtursynuly atyndaǵy Qostanaı óńirlik ýnıversıtetiniń Torǵaı arheologııalyq ekspedıtsııasy bıyl Áýlıekól aýdanyndaǵy Shıli, Sulýkól jáne Buryqtal eskertkishterinde zertteý júrgizip jatyr. Jumys QR Ǵylym jáne joǵary bilim mınıstrliginiń ǵylymı granty aıasynda júzege asyrylýda.
Ekspedıtsııa quramynda ýnıversıtettiń arheologııalyq zerthanasy qyzmetkerleri, tarıhshy stýdentter men eriktiler bar.
Arheolog Irına Shevnınanyń aıtýynsha, qazba jumystary kezinde ǵalymdar erekshe oljaǵa tap bolǵan.
«Biz b.z.d. VII-V myńjyldyqtarǵa jatatyn neolıt dáýiriniń, mahandjar mádenıetiniń eskertkishterin zerttep jatyrmyz. Dástúrli oljalar – tas jáne súıek quraldar, keramıka men áshekeılerden bólek, úsh jerleý ornyn anyqtadyq. Olar – bir bala men eki eresek adamnyń qabiri. Qabirler ejelgi turǵyn úılerdiń edeniniń astynda ornalasqan», – dedi ol.
Ǵalymnyń aıtýynsha, tas dáýirine, ásirese neolıt kezeńine jatatyn jerleý oryndary óte sırek kezdesedi.
«Qazaqstan úshin, sonyń ishinde Qostanaı oblysy úshin bul sensatsııalyq jańalyq deýge bolady. Bizge áli de jan-jaqty zertteý júrgizý qajet. Degenmen qazirdiń ózinde bul tas dáýirine jatatyn jerleý oryndary ekenin senimdi túrde aıta alamyz. Bul jerde qatelik bolýy múmkin emes», – dedi Irına Shevnına.
Ekspedıtsııanyń taǵy bir mańyzdy nátıjesi – mahandjar mádenıetine tıesili turǵyn úı oryndarynyń anyqtalýy. Buǵan deıin arheologtar ejelgi adamdardyń turaqtaryn ǵana zerttegenimen, turǵyn úılerdiń naqty qurylymdaryn anyqtaı almaǵan.
Ótken jyldan beri Shıli eskertkishinde júrgizilip jatqan zertteýler barysynda mahandjar mádenıetiniń jartylaı jerkepeleri alǵash ret tabyldy. Arheologtar dál osy ejelgi turǵyn úılerdiń edeniniń astynan jerleý oryndaryn anyqtaǵan.
Ǵalymdardyń aıtýynsha, mundaı jerleý dástúri irgeles aýmaqtardaǵy birqatar ejelgi mádenıetterge, sonyń ishinde Orta Azııa halyqtaryna tán bolǵan. Tas dáýirinde keı qaýymdar marqumdardy turǵyn úı edeniniń astyna jerlegen.
Eskertkishterdegi zertteý jumystary áli de jalǵasyp jatyr. Arheologtar tabylǵan adam súıekterin zerttep, olardyń erekshelikterin anyqtaýdy jáne neolıt dáýirindegi Torǵaı óńiri turǵyndarynyń ómiri týraly jańa derekter alýdy josparlap otyr.
Aıta keteıik, buǵan deıin Arheologtar Jankentten sensatsııalyq olja tapqany habarlanǵan bolatyn.
