Koronavırýs jahandanýǵa qalaı áser etedi – VVS
NUR-SULTAN. QazAqparat - Jahandaný – sońǵy 25 jyldaǵy eń sándi sózderdiń biri boldy. Jahandaný - halyqaralyq bıznestiń masshtaby men jyldamdyǵy. Bul sońǵy on jylda joǵary deńgeıge kóterildi. Jeńil saıahat, búkilálemdik jeli, saýda kelisimderi, jańa, jyldam damyp jatqan ekonomıka álemniń kelesi túkpirinde bolyp jatqan jaǵdaılarǵa táýeldi júıege alyp keldi, dep jazady VVS.
Avtordyń aıtýynsha, dál osy sebeppen koronaıvrýs ekonomıkaǵa keri áser etti.
Eýropa bankiniń bas ekonomısti, professor Beata ıAvorchıktiń aıtýynsha, sońǵy 17 jylda álemdik ekonomıkadaǵy ózgeris jyldamdyǵy tereń bolǵan.
«2003 jyly Sars epıdemııasyna kóz salsaq, Qytaı álemdik óndiristiń 4 paıyzyna ıe edi. Al qazirgi tańda bul 16 paıyzdy quraıdy. Sol sebepti Qytaıda bolyp jatqan oqıǵa álemge kóp áser etedi», - deıdi ol.
Jahandanýdy bylaı túsinýge bolady: Ulybrıtanııadaǵy iri avtozaýyttar jabyldy. Sebebi bul saýda men quraldardyń búkil álemmen baılanysty bolýynan. Bul ekeýi de bolmaǵandyqtan, kólik jasaý toqtatyldy.
«Oksford ýnıversıtetiniń jahandaný jáne damý professory ıAn Goldın jahandaný júıelik qaterge alyp kelgenin aıtady. Onyń oıynsha, qaýip-qater de jahandanýǵa keri áser etedi. Jahandanýdyń kóp bóligi óndiris taýarlarynyń búkil álemge taralýyna baılanysty emes, bul adamdardyń, ıdeıalardyń, aqparattyń almasýyn da qamtıdy», - dep jazady avtor.
Onyń aıtýynsha, jahandaný tek óndiris nemese logıstıka ónimderiniń arzan Azııa elderine taralýynda jatqany týraly ıdeıa – tym qarapaıym. Al jahandanýdyń baıaýlaýy bul salalarǵa keri áser etkenimen, pandemııa kóptegen ózgeristerge alyp keledi.
«Mysaly, Covid-19 3D-baspa, avtomattandyrý, baptaýlar qajettiligin, tez jetkizý sekildi protsesterdi jyldamdatty. Basty másele – bul ózgeris uzaqqa sozyla ma? Jahandaný tolyǵymen ózgere me? Ekonomıkalyq damýǵa kóp nárse baılanysty bolǵanymen, tolyq ózgerýi ekitalaı. Biraq jahandaný protsesiniń baıaýlaýy ábden múmkin», - dep jazady avtor.
