Konstıtýtsııanyń jańa jobasy adam quqyqtaryn basty qundylyq retinde bekitedi – Janel Saılybaeva
ASTANA. KAZINFORM – Qazaqstanda ázirlenip jatqan Konstıtýtsııanyń jańa jobasy eldiń saıası-quqyqtyq júıesin zaman talabyna saı jańǵyrtýǵa jáne adam quqyǵyn basty qundylyq retinde ornyqtyrýǵa baǵyttalǵan. Bul pikirdi Abaı atyndaǵy Qazaq ulttyq pedagogıkalyq ýnıversıteti Tarıh jáne quqyq fakýltetiniń Quqyqtaný kafedrasynyń meńgerýshisi, zań ǵylymdarynyń kandıdaty Janel Saılybaeva bildirdi.
Onyń aıtýynsha, jańa Negizgi Zań jobasynyń basty ereksheligi – ony ázirleý úderisine qoǵam men sarapshylardyń keńinen tartylýy.
– Konstıtýtsııalyq reformanyń bastamasy Memleket basshysynyń jasandy ıntellekt dáýirinde saıası júıeni jańǵyrtý qajettigi jónindegi ustanymynan týyndady. Konstıtýtsııalyq komıssııa quramyna túrli áleýmettik toptar men óńirlerdiń ókilderi endi. Komıssııa jumysynyń ashyq formatta ótýi jáne azamattardyń e-Otinish pen eGov platformalary arqyly usynys joldaýy – qoǵamdyq senimdi arttyrǵan mańyzdy qadam, - dedi zańger.
Sarapshy Konstıtýtsııa jobasyndaǵy negizgi ıdeologııalyq jańashyldyqtardyń biri – memlekettiń adamǵa baǵdarlanýy ekenin atap ótti.
– Adam quqyqtary men bostandyqtarynyń Preambýlada negizgi basymdyq retinde bekitilýi búkil Konstıtýtsııanyń maǵynalyq ózegin aıqyndaıdy. Ádilettilik, Zań jáne Tártip qaǵıdattarynyń, sondaı-aq tabıǵatqa uqypty qaraý ustanymynyń konstıtýtsııalyq deńgeıde ornyǵýy – qazirgi qoǵam suranysyna jaýap beretin sheshim, - dedi Janel Saılıbaeva.
Onyń pikirinshe, memlekettik basqarý júıesin jańǵyrtýǵa baǵyttalǵan ınstıtýtsıonaldyq ózgerister de aıryqsha mánge ıe.
– Bir palataly, 145 depýtattan turatyn Quryltaıdyń qurylýy jáne proportsıonaldy saılaý júıesine kóshý saıası partııalardyń rólin kúsheıtip, olardyń qoǵam aldyndaǵy jaýapkershiligin arttyrady. Al Vıtse-Prezıdent laýazymyn engizý qoǵamdyq-saıası jáne ǵylymı uıymdarmen júıeli dıalog ornatýǵa múmkindik beredi, - dedi ol.
Sonymen qatar zańger Halyq Keńesiniń qurylýyn azamattardyń memlekettik basqarý isine qatysýyn keńeıtetin tetik retinde baǵalady.
– Zań shyǵarý bastamasy quqyǵy bar konsýltatıvtik organ halyqtyń múddesin bılikke tikeleı jetkizýge jol ashady. Bul ókildi organdardyń ókilettigin álsiretpeı, kerisinshe qoǵamdyq pikir men memlekettik sheshimder arasyndaǵy baılanysty nyǵaıtady, - dedi sarapshy.
Janel Saılybaevanyń aıtýynsha, 11 bólim men 95 baptan turatyn jańa Konstıtýtsııa jobasy Qazaqstannyń halyqaralyq bedelin arttyrýǵa jáne onyń tehnologııalyq, áleýmettik damýyn aıqyndaıtyn strategııalyq qujat bolýǵa baǵyttalǵan.
– Konstıtýtsııalyq reformanyń túpkilikti taǵdyryn halyqtyń ózi jalpyhalyqtyq referendýmda sheshedi. Bul – bılik pen qoǵam arasyndaǵy senimdi nyǵaıtatyn mańyzdy saıası qadam, - dep túıindedi ol.
Eske salsaq, buǵan deıin zań ǵylymdarynyń doktory Jamaladen Ibragımov Konstıtýtsııasynyń jańa jobasynda memlekettik bılik tarmaqtary, adam jáne azamattardyń quqyqtary, bostandyqtary men mindetteri júıeli túrde jetildirilgenin aıtqan edi.