Konstıtýtsııa jobasy qorshaǵan ortany qorǵaýdy ulttyq basymdyq retinde bekitedi
ASTANA. KAZINFORM — 30 qańtarda Qazaqstan Respýblıkasynyń jańa Ata Zańy — Konstıtýtsııanyń jobasy jarııalandy. Jobada alǵash ret negizgi zań deńgeıinde Ádilettik, Zań jáne Tártip sııaqty qaǵıdalarmen birge tabıǵatty aıalaý qaǵıdasy bekitiledi, dep habarlaıdy Ekologııa mınıstrliginiń baspasóz qyzmeti.
Mınıstrlik málimetinshe, Konstıtýtsııalyq qaǵıdanyń bekitilýi tabıǵatty qorǵaý saıasatynyń quqyqtyq negizin kúsheıte otyryp, resýrstardy turaqty paıdalanýdyń qoǵamdyq mańyzyna nazar aýdarady. Atalmysh norma zańnama men quqyq qoldaný úshin qundylyq jáne normatıvtik negizin qalyptastyrady, sondaı-aq qoǵamnyń ekologııalyq táýekelderi men uzaq merzimdi múddelerin eskeretin damý modeline kóshýdi qoldaıdy.
— Ekologııa — negizgi qundylyqtardyń biri, Qazaqstan Respýblıkasynyń azamattary tabıǵatty qorǵap, aıalap, tabıǵı resýrstarǵa uqypty qaraýy mindetti. Memleket adamnyń ómir súrýine jáne densaýlyǵyna qolaıly bolatyn qorshaǵan ortany qorǵaýdy maqsat etedi. Eger laýazymdy adamdar halyqtyń ómiri men densaýlyǵyna qaýip tóndiretin aqparatty jasyrsa, bul úshin zań boıynsha jaýapkershilik qarastyrylǵan. Bul ózgerister azamattardyń ekologııalyq quqyqtaryn qorǵaýdy kúsheıtýge baǵyttalǵan aýqymdy reformanyń bóligi bolyp sanalady jáne deklaratıvti ekologııadan naqty ekologııalyq jaýapkershilikke kóshýdi, ony memlekettiń úılesimdi júıesine engizýdi bildiredi, — dep túsindirdi vedomstvo.
Konstıtýtsııa jobasynyń normalary qorshaǵan ortany qorǵaý, tabıǵı resýrstardy utymdy paıdalaný, bıoártúrlilikti qorǵaý, quqyq qoldaný tıimdiligin arttyrý, uzaqmerzimdi ekologııalyq basymdyqtardy, bolashaq urpaqtyń múddelerin eskere otyryp, damýdyń ornyqty modeline kóshýdi qoldaý salasyndaǵy zańnamany damytý men jetildirý úshin berik negiz.
Konstıtýtsııada azamattardyń tabıǵatty saqtaý mindetin bekitý mynany bildiredi:
- qorshaǵan ortany aıalaý — tek memlekettiń ǵana emes, azamattardyń da mindeti;
- ekologııalyq zııan — (lastaý, zańsyz aǵashtardy kesý, brakonerlik) konstıtýtsııalyq normalardy buzý dep sanalady;
- azamattardyń taza aýa, sý jáne jer quqyqtaryn tıimdi qorǵaý múmkindigi;
- memleket ekologııalyq jaýapkershilikti azamattardan qalaı talap etse, bıznes-qaýymdastyqtan da solaı talap ete alady;
- qoǵamdyq sanada tabıǵat-sheksiz paıdalanýǵa arnalǵan tegin resýrs emes, qoǵamdyq ıgilik ekeni jónindegi Konstıtýtsııa jobasynyń negizgi serpilisi qalyptasady.
Konstıtýtsııaǵa ekologııalyq mindetti engizý:
- qoldanystaǵy ekologııalyq zańnamany jetildirý úshin quqyqtyq negiz bolady;
- ornyqty damý modeline kóshýdi qoldaıdy;
- ekologııalyq aǵartý men ekologııalyq mádenıetti qalyptastyrýdyń quqyqtyq negizin qalaıdy;
- ekologııalyq talaptardy ekonomıkalyq, qala qurylysy jáne energetıkalyq saıasatqa biriktirýge múmkindik beredi;
- ekologııalyq zııan úshin jaýapkershilik sharalaryn keńeıtýge negiz bolady.
Ekologııa jáne Orman kodeksteriniń normalary men olardy quqyqtyq qoldaný Konstıtýtsııa kepildiginde.
Sonymen qatar:
- ekologııalyq zııannyń aldyn alý bóliginde ekologııalyq zańnamanyń qaǵıdattaryn;
- «lastaýshy tóleıdi» qaǵıdatyn;
- ekologııalyq zalaldy óteý mindetin;
- tabıǵı resýrstardy utymdy paıdalaný talaptaryn kúsheıtedi.
Jańa Konstıtýtsııanyń jobasy tabıǵatty saqtaý, qorshaǵan ortany qorǵaý jalpyulttyq basymdyqtaryna ıe bolady, ekologııalyq zańnamanyń tıimdiligi kúsheıtiledi, tabıǵatty qorǵaý jáne halyqtyń ómir súrý sapasyn jaqsartý úshin qosymsha quraldar engiziledi.
Osyǵan deıin Azat Perýashev Parlament reformasy men bıznes quqyqtaryn qorǵaý Konstıtýtsııada bekitiletinin aıtqan edi.