Klassıkalyq mýzyka Shyǵysqa qaraı betalýda, sondyqtan sapany birinshi orynǵa qoıyp, jas talanttarǵa álemdik sahnaǵa shyǵatyn jol ashý kerek – skrıpkashy Marat Bısenǵalıev
JІŃ. 20 qańtar. QazAqparat /Rýslan Súleımenov/ - 2011 jyl otandasymyz, úlken talant ıesi, skrıpkashy Marat Bısenǵalıev úshin Beıjińniń «Forbidden City Concert Hall» zalynda Beıjiń sımfonııalyq orkestrimen birlesip kontsert qoıýdan bastaldy.
Bul mýzykanttyń Qytaı astanasyna jasaǵan alǵashqy sapary jáne qytaılyq kórermender aldyndaǵy alǵashqy kontserti. «QazAqparat» tilshisine bergen suhbatynda Marat Bısenǵalıevosy kontsert jáne óziniń shyǵarmashylyq jospary týraly, sondaı-aq Qazaqstandaǵy, Qytaıdaǵy jáne Úndistandaǵy klassıkalyq mýzykanyń damýy jaıly aıtyp berdi.
Skrıpkashynyń ózi aıtyp ótkendeı, ol Qytaı astanasy Beıjiń qalasyna alǵash ret at basyn buryp otyr. Mýzykant: «1993 jyly men Gonkong qalasynda boldym, al byltyr Shanhaı qalasyna baryp qaıttym. Endi Qytaı eli men onyń astanasy Beıjiń qalasyna jıi kelip turatyn bolamyn, sebebi Azııa-Tynyq muhıty óńiri Sımfonııalyq orkestri Alıansynyń (AAPRO) prezıdenti Go Shan hanym (Alıanstyń shtab-páteri Beıjiń qalasynda ornalasqan) meni Alıans Dırektorlar keńesiniń múshesi etip tańdady. Osyǵan baılanysty, Dırektorlar keńesiniń múshesi retinde, jeke oryndaýshysy ári dırıjeri retinde Qytaımen baılanystyryp otyrǵan kóptegen josparlarym bar», - degen jańalyǵyn jetkizdi.
Maestronyń pikirinshe, Qytaı men Úndistan - klassıkalyq mýzyka damýynyń bolashaǵy. «Bul jerlerde Siz klassıkalyq áýenniń ańsaryn kóre alasyz. Atap aıtqanda, mýzykant jyl on eki aıdyń tórt aıyn Mýmbaı qalasynda ótkizedi, ol jerde Úndistannyń Ulttyq oryndaýshylyq óner ortalyǵynyń shaqyrýy jáne qoldaýy boıynsha Úndistannyń birinshi kásibı Sımfonııalyq orkestriniń qurylýyna at salysqan. 2006 jyly osyndaı orkestrdiń qurylýy úndistandyq mýzykanttar úshin jańa bolashaqqa qadam basý bolyp tabylady. Úndistan men Qytaı óz erekshelikterin saqtaı otyra, batystyq klassıkalyq mýzykanyń ortalyǵyna aınalý úshin úlken múmkindikterge ıe», - dep atap ótti M.Bısenǵalıev.
Máselen, úlken qarjylyq múmkindikteri bar Qytaıda ázirge sapadan góri san jaǵy alda keledi. Búgingi tańda Qytaıda 200-den astam sımfonııalyq orkestr bar. «Meniń oıymsha, Qytaı batystyq klassıkalyq mýzykany izdep otyrǵan naryq bolyp tabylady, qazir Qytaıda san jaǵy jumys istep tur, alaıda dıalektıka zańy boıynsha san sapaǵa aýysady. Olar birtindep osy úrdiske kóshedi, sol kezde jańa týyndy paıda bolady», - degen oıyn jetkizdi M.Bısenǵalıev.
Elimizdegi klassıkalyq mýzykanyń damýyna toqtalǵan Marat Bısenǵalıev Qazaqstanda óziniń artyqshylyqtary men kemshilikteri bar ekenin aıtty. «Bizge ýaqyt kerek jáne álemdik deńgeıdegi naǵyz sımfonııalyq orkestrdi qurý úshin jetistikterge aparatyn qadam qajet, ol Úndistanda bar. Olar birinshi orynǵa sapany shyǵarady. Ulttyq orkestr aldyńǵy qatarly álemdik orkestrlermen tereze teńestire alatyn bolýy kerek. Qazaqstanda men ondaı orkestr qurǵan edim, alaıda belgili jaǵdaılarǵa baılanysty ol ydyrap ketti», - deıdi skrıpkashy.
Onyń pikirinshe, «orys mektebiniń» bolǵany, dástúr men bazasynyń qalyptasqany Qazaqstan úshin tıimdi bolyp tur. «Biraq másele talanattarǵa naǵyz jol ashýǵa múmkindik bermeıtindigimizge kelip tireledi. Iá, jaqsy akademııalyq bilim berý bar, alaıda ári qaraı jas talanttardyń joly jabyq, memlekettiń qoldaýy bar, biraq kommertsııalyq qoldaý da qajet, talanttarymyzdy álemdik sahnalarǵa shyǵarýymyz kerek. Meniń oıymsha, daryn ıelerimizdi kommertsııalyq jol arqyly tanyta bilýimiz qajet. Komertsııalyq joba jasaı alatyn Azııadaǵy baılanys ıeleri olar - AAPRO prezıdenti Go Shan hanym men WU PROMOTION Co., Ltd bas menedjeri Tszıatýn Ý. Men Azııa-Tynyq muhıty elderi Sımfonııalyq orkestri Alıansy Dırektorlar keńesiniń múshesi retindegi qazirgi jaǵdaıymdy paıdalana otyryp, Qazaqstanǵa Sımpozıým ákelgim keledi, kontsert qoıyp, talanttardy kórsetkim keledi, bul Qazaqstandaǵy jaqsy bastama bolyp tabylar edi», - degen pikirin jetkizdi M.Bısenǵalıev.
Klassıkalyq mýzykany estradada oryndaýdyń qazirgi dástúrine toqtalǵan M.Bısenǵalıev bul aýdıtorııanyń belgili bir bóligine ǵana arnalǵan basqa janr, pop-mýzyka janry ekenin atap ótti.
Al óziniń aldaǵy josparlarymen oı bólisken skrıpkashy aqpan aıynyń basynda Charlz hanzada men Kamıllaǵa arnap Býkıngem saraıynda Londonnyń sımfonııalyq orkestrimen birge kontsert qoıatynyn málim etti. «Bul aǵylshyndar úshin joǵary dárejedegi kontsert, eger de men aǵylshyn bolǵanda, óz maqsatyma qol jetkizdim dep aıtýǵa bolar edi. Bolashaq Koroldiń aldynda óner kórsetý degenimiz - men saraıdyń mýzykanty degenmen teń», - dedi M.Bısenǵalıev.
«London men Mýmbaı arasynda taǵy bir kontsertim bar, 4 aqpan kúni Qazaqstanda ótetin 7-Qysqy Azııa oıyndarynyń aıasynda Almatyda óner kórsetemin. Men kóshpendi adammyn, ıaǵnı ylǵı da saparlarda júremin, kórermen aldynda óner kórsetý úshin sapar jasaý - meniń shynaıy bolmysym, men soǵan umtylamyn. Bir orynda turyp qala almaımyn. Mysaly osy jyly otbasymmen birge Frantsııaǵa kóshemin, biraq shyǵarmashylyq sheberligim Londonda jalǵasady», - dep habarlady ol.
Áńgime sońynda: «Qysqy Azıada úlken serpilis berip, qysqy sport túrleri boıynsha Qazaqstannyń sheksiz múmkindikterine jol ashýy kerek. Qazaqstan ózin sporttyq derjava retinde kórsete alady degenge úmittenemin», - degen M.Bısenǵalıev aldaǵy Azıada oıyndarynyń qarsańynda otandastaryna sáttilik tiledi.