Qyzylordada jastar saıasatynyń basym baǵyttary talqylandy
QYZYLORDA. KAZINFORM — Búgin Qyzylorda oblysynyń ákimi Murat Ergeshbaev «Syr juldyzdary» shyǵarmashylyq-ınnovatsııalyq akademııasynda óńir jastarymen erkin formattaǵy kezdesý ótkizdi.
Oblys ákiminiń baspasóz qyzmeti málim etkendeı, onda jastar saıasatyn damytý, bilim berý júıesin jetildirý, kásipkerlikti, jastardyń qoǵamdyq bastamalaryn qoldaý jáne óńirdi áleýmettik-ekonomıkalyq turǵydan damytýdaǵy keıingi býynnyń róli keńinen talqylandy.
Aımaq basshysy eldegi saıası reformalardyń mańyzyna toqtalyp, jańa Konstıtýtsııanyń qabyldanýy jańa kezeńniń bastaýy ekenin atap ótti.
— Bul — ádiletti qoǵam qurýǵa jáne bolashaqqa degen senimdi nyǵaıtýǵa baǵyttalǵan tarıhı sheshim. Memleket basshysy Qasym-Jomart Kemeluly atap ótkendeı, Ádiletti Qazaqstandy qurýda bilimdi, otanshyl jastardyń róli aıryqsha. Sondyqtan jastardyń sapaly bilim alyp, eńbek etýine, kásip bastaýyna jáne jan-jaqty damýyna memleket júıeli qoldaý kórsetip otyr. Bıyl jastar saıasatyn iske asyrýǵa jergilikti bıýdjetten 2 mlrd teńge bólindi. Memleket basshysy aıqyndaǵan «Zań men tártip», «Adal azamat» jáne «Taza Qazaqstan» bastamalaryn júzege asyrýda jastardyń belsendiligi men qoǵamdyq jaýapkershiligi erekshe mańyzdy, — dedi Murat Nálqojauly.
Erkin pikir almasý kezinde jastar usynys-pikirlerin ortaǵa saldy. «Syr jastary» baǵdarlamasynyń qatysýshysy, jas jýrnalıst Araılym Shakızadaeva, «Global Motors» Qyzylorda avtosalonynyń dırektory Oljas Baltaqoja, «Kyzylorda Hub» bıznes-ınkýbatorynyń dırektory Janarys Túbekbaev, bloger Nurjan Seıtmurat, oblystyq «GAMMA MMA» federatsııasynyń tóraǵasy Beıbitjan Qoblanov jáne «Anaǵa taǵzym» ortalyǵynyń ádiskeri Aqbota Shamshıeva sóz sóıledi.
Oblys ákimi barlyq usynystar jan-jaqty qaralatynyn, jastar bastamalaryn qoldaý júıeli jalǵasatynyn jetkizdi. Sonymen qatar jastardy óńirdiń áleýmettik-ekonomıkalyq damýyna baǵyttalǵan jobalardy iske asyrýǵa belsendi qatysýǵa shaqyrdy.
Statıstıkalyq málimetterge qaraǵanda, ótken jyly oblysta 14 pen 35 aralyǵyndaǵy 248 279 jas esepke alynǵan, bul — jalpy halyqtyń 29,4%-y. «Memlekettik jastar saıasatynyń 2023-2029 jyldarǵa arnalǵan tujyrymdamasy» aıasynda júıeli jumys oryndalyp jatyr.
Aqparattyq-taldaý ortalyǵy jylyna eki ret aımaq jastary arasyndaǵy ahýalǵa zertteý júrgizip, qorytyndysy boıynsha múddeli organdarǵa usynystar beredi. Usynystar qatarynda turǵyn úıge qoljetimdilikti arttyrý, jastardyń bos ýaqytyn tıimdi uıymdastyrý, kásibı baǵdarlaý bar.
Jastardy eńbekke baýlý maqsatynda qurylǵan eńbek brıgadalarynyń sany 30-dan asyp, quramyna 800-den astam adam tirkeldi. Eńbek jasaǵyna áleýmettik az qamtylǵan otbasylardan shyqqan, NEET sanatyndaǵy jastar da tartyldy.
Oblystyq jastar resýrstyq ortalyǵy janynda 6 úıirme men klýbtar bar. «Oqýshylar saraıy», «Tennıs ortalyǵy», «Syr juldyzdary» shyǵarmashylyq-ınnovatsııalyq akademııasy, «Anaǵa taǵzym», «Otbasy ortalyǵy», barlyq aýdandaǵy «Rýhanııat ortalyqtarynda» jastardyń bos ýaqytyn tıimdi ótkizýine jaǵdaı jasalǵan.
Óńir jastaryn qoljetimdi baspanamen qamtamasyz etý jáne jas otbasylardy qoldaý maqsatynda Nurlybek Mashbekulynyń bastamasymen «Syr jastary» jeńildetilgen ıpotekalyq nesıe berý baǵdarlamasy qabyldanǵan. Baǵdarlama boıynsha 35 jastan aspaǵan, Qyzylorda oblysynda turaqty tirkeýi bar jastar jyldyq 6% paıyzdyq mólsherlememen, úı baǵasynyń 10% jarnasyn jınap úı ala alady. Bıýdjettik uıymdar, mádenıet jáne sport, aýyl sharýashylyǵy, tótenshe jaǵdaı, turǵyn-úı kommýnaldyq sharýashylyq salasynda, joǵary oqý oryndary men ǴZI, ulttyq holdıngter men ulttyq kompanııalar, ekinshi deńgeıdegi bank fılıaldarynda jumys isteıtin qyzmetkerler, jýrnalıster, kásipkerlerge ońtaıly múmkindik usynylǵan.
Eske salsaq, 2024 jyly 798 adam qujat tapsyryp, joldama alǵan 471-iniń 100-i tólem qabilettin rastap, úsh bólmeli páter ıesi atandy. Ótken jyly 691 adam qujat tapsyryp, onyń 453-niń qujaty qabyldanyp, 300 jasqa «Otbasy bank» AQ-nan joldama berildi. Tólem qabiletin sátti rastaǵan jastar sol jaǵalaýdaǵy kópqabatty turǵyn úıden páter aldy.
Memleket basshysynyń bastamasymen 2026 jyldy BUU Bas Assambleıasy «Ornyqty damý jolynda Halyqaralyq eriktiler jyly» dep jarııalady. Soǵan sáıkes halyqaralyq jáne respýblıkalyq deńgeıdegi eki aýqymdy shara ótedi.
Tamyz aıyndaǵy respýblıkalyq volonterler sleti jastar men eriktilerdiń tájirıbe almasýyna, jańa bastamalardy talqylaýǵa jáne qoǵam ıgiligine arnalǵan jobalardy damytýǵa arnalady. Sondaı-aq, «Meniń mamandyǵym — meniń jetistigim» taqyrybynda respýblıkalyq jas mamandar forýmyn ótkizý josparlanǵan.
Qazan aıynda halyqaralyq «Green Aral: Volunteers for Life» halyqaralyq eriktiler aptalyǵy aıasynda Aral mańy tabıǵatyn qalpyna keltirý jáne ekologııalyq máselelerdi sheshýge baǵyttalǵan jobalar iske asyrylady.
