Qyzylordada qyzylsha aýrýynyń 71,1 paıyzy ekpe almaǵandar arasynan anyqtaldy
QYZYLORDA. KAZINFORM – 2025 jyly Qyzylorda oblysynda 16 jasqa deıingi balalar men jasóspirimderdiń 96,8 paıyzy vaktsınamen basqarylatyn juqpaly aýrýlarǵa qarsy profılaktıkalyq ekpe qabyldady. Bul týraly oblystyq sanıtarııalyq-epıdemıologııalyq baqylaý departamentinen habarlady.
Degenmen mamandar odan bas tartatyndar qatary azaımaǵanyn aıtyp otyr. Byltyr kórsetkish 2024 jylmen salystyrǵanda 18,7%-ǵa joǵarylady. Onyń ishinde qyzylshaǵa qarsy vaktsına almaǵandardyń 35,5%-y — 1 jasqa deıingi balalar. Al 46,5%-nyń ata-analary qarsylyq bildirgen, 17%-da medıtsınalyq qarsy kórsetilim bolǵan.
— Ekpeden bas tartý ujymdyq ımmýnıtettiń álsireýine ákep soǵady. Sondyqtan biz halyqqa vaktsınatsııanyń tıimdiligin, odan bas tartýdyń keri keri áseri týraly keńinen túsindirip kelemiz. Ár emhanada ekpeden bas tartqan ata-analarmen konsýltatıvti toptar jeke jumys júrgizedi. Mundaı is-sharanyń nátıjesi de joq emes. 19 ata-ana kózqarasyn ózgertip, balalaryna ekpe saldyrdy, — deıdi oblystyq sanıtarııalyq-epıdemıologııalyq baqylaý departamenti basshysynyń orynbasary Álııa Ábdiqaıymova.
Onyń aıtýynsha, Dúnıejúzilik densaýlyq saqtaý uıymynyń baǵalaýyna saı, ımmýndaý jyl saıyn 3 mıllıonǵa deıin ólim-jitim jaǵdaıynyń aldyn alýǵa múmkindik beredi. Alaıda keıbir turǵyndardyń salǵyrttyǵy derttiń taralý qaýpin arttyrady.
— Oǵan dálel — ótken jyly tirkelgen 339 derektiń 71,1%-y ekpe almaǵandar arasynan anyqtaldy. Aýrýshańdyqtyń salystyrmaly túrde ósý tendentsııasy ótken jyldyń maýsym aıynan bastaldy. Aýrýǵa shaldyqqandardyń basym kópshiligi — 1-4 jas aralyǵyndaǵy balalar, olardyń úlesi — 56%. 2025 jylǵy aýrýshańdyq deńgeıi 2024 jylmen salystyrǵanda 4,6 ese tómen. Biraq bul qaýip joq degendi bildirmeıdi. Sondyqtan saqtyq sharalaryn jalǵastyrý kerek, — dedi departament basshysynyń orynbasary.
Bıyldyqqa qyzylsha aýrýynyń zerthanalyq jolmen rastalmaǵan, epıdemıologııalyq baılanysy bar 17 klınıkalyq jaǵdaıy esepke alyndy. Dertke tosqaýyl qoıý maqsatynda búginde aımaqta 6 aılyq jáne týǵanyna 10 aı 29 kún tolǵan balalar arasynda ata-anasynyń kelisimimen qosymsha ımmýndaý sharasy qolǵa alyndy.
Odan bólek, ekpe merzimin ótkizip alǵan 18 jasqa deıingi balalar men jasóspirimder qamtylady. Qyzylshamen aýyratyn naýqaspen tyǵyz baılanysta bolǵan, egilmegen nemese tolyq egilmegen 30 jasqa deıingi adamdarǵa epıdemıologııalyq kórsetkishter boıynsha 72 saǵat ishinde shuǵyl vaktsınatsııa júrgiziledi. Ýaqytyly vaktsınatsııa — qyzylshadan qorǵanýdyń eń tıimdi joly. Ol ulttyq egý kúntizbesine engizilgen jáne tegin.
Balalarǵa qyzylshaǵa qarsy alǵashqy egý 1 jasynda jáne qaıta egý (revaktsınatsııa) 6 jasynda jasalady. Elimizde turǵyndardy ımmýndaýǵa Qazaqstan Respýblıkasynda memlekettik tirkeýden ótken, Dúnıejúzilik densaýlyq saqtaý uıymy sertıfıkattaǵan vaktsınalar ǵana paıdalanylady.
— Sportpen, jattyǵýmen aınalysý, durys tamaqtaný, salaýatty ómir saltyn ustaný ımmýnıtetti kóteretini anyq. Biraq ınfektsııa qozdyrǵyshynan únemi qorǵaı almaıdy. Ekpe almaǵan adam osy ınfektsııaǵa óte sezimtal keledi. Azǵantaı ýaqytta naýqaspen baılanysqan jaǵdaıda qyzylshany juqtyryp alýy ábden múmkin. Osy oraıda biz, dárigerler turǵyndardy qyzylshaǵa qarsy egý mártebesin tekserip, vaktsına almaǵan jaǵdaıda turǵylyqty jeri boıynsha emhana kómegine júginýge, medıtsınalyq qarsy kórsetilimge baılanysty ekpe almaǵan balalardyń adam kóp jınalatyn oryndarda bolýyn shekteýge keńes beremiz, — dedi Álııa Ábdiqaıymova.
Qazaqstandyqtar ulttyq egý kúntizbesine sáıkes 21 ınfektsııalyq aýrýǵa qarsy tegin ekpe alýǵa quqyly. Sońǵy 15 jylda oblysta vaktsına arqyly basqarylatyn juqpaly aýrýlarǵa, onyń ishinde qurózek, sirespe, gemofıldi ınfektsııa, polıomıelıt, parotıt, pnevmokokk ınfektsııalaryna shaldyǵý derekteri anyqtalǵan joq. 2024 jylmen salystyrǵanda byltyr 25 nozologııa boıynsha syrqattaný deńgeıi tómendedi.
Eske salaıyq, ótken jyly Qyzylorda oblysynda kókjóteldiń 6 deregi zerthanalyq, klınıkalyq jáne epıdemıologııalyq jolmen naqtylandy.