Qytaıda neke rásimderi jańaryp, úılenýshiler sany artty
ASTANA. KAZINFORM – 2025 jyly Qytaıda 6,76 mln neke tirkelip, bul kórsetkish aldyńǵy jylmen salystyrǵanda 657 myńǵa artty. Sarapshylar muny nekeni tirkeý rásiminiń jeńildetilýimen jáne jas jubaılarǵa arnalǵan qyzmetterdiń keńeıýimen baılanystyrady, dep habarlaıdy Xinhua agenttigi.
Negizgi ózgeristerdiń biri – nekeni endi tirkelgen mekenjaıy boıynsha emes, eldiń kez kelgen óńirinde rásimdeýge múmkindik berilýi. Bul ásirese týǵan jerinen alys jerde jumys isteıtinder úshin jaqsy jańalyq boldy.
Máselen, Shansı provıntsııasynan kelgen jup Beıjińniń Sıchen aýdanynda nekesin bes mınýtqa jetpeıtin ýaqytta tirkegen. Buryn olar mundaı rásim úshin demalys alyp, týǵan óńirine barýǵa májbúr bolatyn edi.
Ótken jyldyń mamyr aıynda jańa erejeler kúshine engennen beri Sıchen aýdanynda 27 myńǵa jýyq neke tirkelgen. Bul ótken jylmen salystyrǵanda 24,7%-ǵa kóp. Onyń ishinde 8 300-den astamy – óńiraralyq neke. ıAǵnı shamamen árbir úshinshi jup Beıjiń turǵyny emes.
Qytaı bıligi neke qııý rásimin romantıkalyq sıpatta damytýǵa da basymdyq berip otyr. El boıynsha saıabaqtarda 525 arnaıy alań jáne kýálik beretin 1 330 kóshe pýnkti ashylǵan.
Qytaılyqtar erekshe jaqsy kóretin 20 mamyr kúni Sıchen ortalyǵy 600-den astam ótinim qabyldaǵan. Sebebi qytaı tilinde «5-2-0» sandarynyń dybystalýy «men seni súıemin» degen tirkeske uqsaıdy. Osy kúni ortalyq mańyndaǵy 60 dúken jas jubaılarǵa jeńildikter men romantıkalyq qyzyqtar usynǵan.
Sonymen qatar elde jas otbasylardy qoldaý júıesi de damyp keledi. Chýntsın qalasynda neke tirkegen juptar «jas jubaılardyń alǵashqy sabaǵyna» qatysyp, otbasylyq qarjy máseleleri boıynsha dáris alady.
Reformalardyń taǵy bir baǵyty – ysyrapshyl toı dástúrlerimen kúres. Tszıansý, Henan, Anhoı jáne basqa da óńirlerde bılik qalyńmaldyń shamadan tys qymbattaýyna jáne dańǵaza toılarǵa qarsy sharalar qabyldap jatyr.
Chjetszıan provıntsııasyndaǵy Datsıan kentiniń basshysy Se Sıaotszıýnniń aıtýynsha, bir toıdyń shyǵyny 20–30 myń ıýanǵa (shamamen 2 900–4 400 dollar) azaıǵan. Al jalpy úılený shyǵyndary shamamen 30%-ǵa qysqarǵan.
Qazirgi tańda Qytaı boıynsha toı dástúrlerin reformalaýǵa arnalǵan 2 080 pılottyq alań jáne úılený mádenıetin nasıhattaıtyn 2 045 arnaıy alań belgilengen.
Eske sala ketsek, buǵan deıin Qazaqstanǵa Qytaıdan qonys aýdarýshylar sany úsh esege kóbeıgenin jazdyq.
Sondaı-aq qytaılardyń qartaıyp bara jatqany týraly da jazdyq. Bul elde aldaǵy 10 jylda 60-tan asqandar sany 400 mln-nan asady.
