Qyrǵyzstandaǵy eń uzyn tonnel paıdalanýǵa daıyn
ASTANA. KAZINFORM — Qyrǵyzstanda 1 maýsymnan qarasha aıyna deıin «Soltústik — Ońtústik» balama avtojoly ýaqytsha qozǵalys úshin ashylady. Bul týraly Qyrǵyzstannyń Kólik jáne kommýnıkatsııalar mınıstrligi habarlady, dep jazady Kabar.
Vedomstvo málimetinshe, týrıstik maýsym kezinde joldy ýaqytsha paıdalaný qoldanystaǵy avtojoldarǵa túsetin júktemeni azaıtýǵa múmkindik beredi. Júrgizýshilerge kólik quraldarynyń ostik júktemesi 11,5 tonnadan aspaýy tıis ekeni eskertildi.
Jobanyń mańyzdy nysandarynyń biri — Kók-Art asýy astynan ótetin tonnel. Uzyndyǵy 3890 metr bolatyn nysan Qyrǵyzstandaǵy eń uzyn tonnel sanalady. Onyń eni 10-14 metr, bıiktigi 8,6 metr bolsa, joldyń júrý bóligi 8,5 metrdi quraıdy. Sondaı-aq eki jaǵynan jaıaý júrginshilerge arnalǵan ótkelder qarastyrylǵan.
Tonnel teńiz deńgeıinen 2521 metr bıiktikte ornalasqan jáne tolyq paıdalanýǵa daıyn. Qaýipsizdik maqsatynda ár 300 metr saıyn apattyq evakýatsııa shyǵatyn joldar salynǵan. Sonymen qatar negizgi tonnelmen qatar eni 4 metr bolatyn arnaıy evakýatsııalyq jer asty dálizi júrgizilgen.
Kók-Art tonnelinde qaýipsizdikke erekshe kóńil bólingen. Munda ár 50 metr saıyn beınebaqylaý kameralary ornatylǵan, sondaı-aq táýlik boıy jumys isteıtin baqylaý júıesi iske qosylǵan. Tonnel ishinde turaqty jeldetý júıesi men aýa sapasyn baqylaıtyn arnaıy datchıkter jumys isteıdi. Tótenshe jaǵdaı kezinde jolaýshylardy jedel evakýatsııalaýǵa arnalǵan qaýipsizdik pýnktteri qarastyrylǵan.
Jalpy uzyndyǵy 433 shaqyrymdy quraıtyn «Soltústik — Ońtústik» avtojolynyń shamamen 200 shaqyrymy buryn jol bolmaǵan aýmaqtar arqyly salynǵan. Joba aıasynda eki estakadalyq kópir men eń uzyn tonnel turǵyzyldy.
Mınıstrlik málimetinshe, jol tolyq paıdalanýǵa berilgennen keıin Jalal-Abad pen Balyqshy qalalary arasyndaǵy jol júrý ýaqyty qazirgi 13 saǵattan shamamen 6 saǵatqa deıin qysqarady.
Qazirgi tańda joldyń keıbir ýchaskelerinde kóshkin men selden qorǵaıtyn ınjenerlik nysandardyń qurylysy jalǵasyp jatyr. Osyǵan baılanysty jol ázirge maýsymdyq rejımde paıdalanylmaq. Jobany tolyq aıaqtap, paıdalanýǵa berý 2028 jylǵa josparlanǵan.
Budan buryn Qyrǵyzstandaǵy Aq-Beshim (Sýıab) qalashyǵynda býdda ǵıbadathanasynyń kesheni tabylǵanyn jazǵan bolatynbyz.
