Qyrǵyzstanda jańa oqý jyly bastaldy

Jańa oqý jylynda 12 jyldyq bilim berý júıesine kóshý jalǵasady. Oqý protsesin uıymdastyrý tártibi ózgerip, oqýshylar úshin jańa múmkindikter engiziledi. Kabar agenttigi 2026–2027 oqý jylynda respýblıka mektepterinde qandaı ózgerister bolatynyn jarııalady.

Búgin eldegi mektepter 1,5 mln oqýshyǵa esigin ashty. Onyń ishinde shamamen 147 myń bala mektep tabaldyryǵyn alǵash ret attady. Eldegi jalpy bilim beretin uıymdarda shamamen 97 myń muǵalim jumys isteıdi.

Qurylys mınıstrliginiń málimetinshe, 2026–2027 oqý jyly bastalǵanǵa deıin respýblıka boıynsha 81 mekteptiń qurylysy men kúrdeli jóndeýi tolyq aıaqtaldy. Onyń 40-y jańadan salynsa, 41 bilim berý mekemesinde kúrdeli jóndeý júrgizildi.

Sonymen qatar Prezıdent Sadyr Japarovtyń tapsyrmasyna sáıkes Bishkek, Osh jáne Manas qalalarynda salynyp jatqan 36 jańa mektepti paıdalanýǵa berý jumystary jalǵasyp jatyr.

12 jyldyq bilim berý júıesine kóshý jalǵasady

Bıylǵy oqý jylynda 1, 2, 3, 5, 7 jáne 8 synyptar jańa bilim berý júıesine kóshedi. Mınıstrlik ókilderiniń atap ótýinshe, bul synyptarda jańa oqý baǵdarlamalary men jańa oqýlyqtar qoldanylady.

Al 4, 9, 10 jáne 11 synyp oqýshylary 11 jyldyq bilim berý júıesi boıynsha oqýyn jalǵastyrady.

Senbi kúnderi de oqıdy

2026–2027 oqý jylynda 6–11 synyp oqýshylary oqý baǵdarlamalaryn tolyq meńgerý úshin qosymsha 8 senbi kúni bilim alady. Oqý-aǵartý mınıstrliginiń málimetinshe, mektepter qosymsha 8 oqý kúniniń kestesin ózderi jasap, ata-analarmen jáne aýmaqtyq bilim basqarmalarymen kelisedi.

Bul rette 1–5 synyptar úshin bes kúndik oqý aptasy ózgerissiz qalady.

Kolledjder men ýnıversıtetterge túsý

Oqý-aǵartý mınıstrliginiń «Kabar» agenttigine habarlaýynsha, 9-synyptan keıin kolledjder men kásiptik lıtseılerge túsý múmkindigi saqtalady. 10–12 synyptarda mektepte oqýyn jalǵastyratyn oqýshylar kásibı baǵdarǵa deıingi baǵdarlamalardy qosymsha meńgere alady.

Ǵylym mınıstrligi de 12 jyldyq bilim berý júıesine kóshkennen keıin kolledj túlekteri ýnıversıtettiń 2-kýrsyna túse alatynyn rastady.

Jańa oqýlyqtar

Qyrǵyzstanda 2026 jyly osy ýaqytqa deıin 3 mln 172 myń 728 oqý-ádistemelik keshen basylyp, taratyldy. Taǵy 1 mln 442 myń 815 danany basyp shyǵarý jumystary jalǵasyp jatyr.

Eske salaıyq, 2025 jyly mektepterge jalpy sany 4 mln 735 myń 870 oqý-ádistemelik keshen shyǵarylyp, taratylǵan bolatyn.

Osylaısha, eki jylda shyǵarylǵan oqý-ádistemelik keshenderdiń jalpy taralymy 9 mln 351 myń 413 dana bolady.

Kanıkýl kestesi

Bekitilgen kanıkýl kestesine sáıkes:

• kúzgi kanıkýl – 5 kún, 11–15 qarasha aralyǵy;
• qysqy kanıkýl – 10 kún, 1–10 qańtar aralyǵy;
• kóktemgi kanıkýl – 6 kún, 3–8 naýryz aralyǵy;
• mamyrdaǵy kanıkýl – 9 kún, 1–9 mamyr aralyǵy.

Birinshi synyp oqýshylary úshin kanıkýl qosymsha eki aptaǵa, ekinshi synyp oqýshylary úshin bir aptaǵa uzartylady. Qosymsha kanıkýl merzimderin aýdandyq jáne qalalyq bilim basqarmalary óńirdiń klımattyq jáne sanıtarııalyq-epıdemıologııalyq jaǵdaıyn eskere otyryp belgileıdi.

2026–2027 oqý jylyn mektepterde 2027 jylǵy 25 mamyrda aıaqtaý josparlanyp otyr.

500 mektepte shahmat úıirmesi ashylady

Respýblıkadaǵy 500 mektepte 3 jáne 5 synyp oqýshylaryna arnalǵan shahmat úıirmeleri jumys isteı bastaıdy.

Mektepterde psıhologtar paıda bolady

Oqý-aǵartý mınıstrliginiń málimetinshe, mektepterdiń shtat kestesine psıholog qyzmeti engiziledi. Psıhologtardyń shtaty oqýshylar sanyna qaraı belgilenedi:

• 275 oqýshyǵa deıingi mektepterde – 0,25 shtat;
• 276-dan 550-ge deıin oqýshysy bar mektepterde – 0,5 shtat;
• 551 jáne odan kóp oqýshysy bar mektepterde – 1 shtat.

Baǵytqa beıimdep oqytý

2026–2027 oqý jylynda baǵytqa beıimdep oqytýǵa kóshý bastalady. 8-synyptarda beıinaldy daıarlyq engizilip, joǵary synyptarda kásiptik-qoldanbaly baǵyttaǵy beıindi baǵdarlamalar synaqtan ótkiziledi. Sonymen qatar jalpy bilim beretin uıymdar men bastaýysh kásiptik bilim berý uıymdary arasynda jelilik ózara is-qımyl uıymdastyrylady.

Baǵytqa beıimdep oqytýǵa kóshý úsh oqý jyly ishinde kezeń-kezeńimen júzege asyrylady. 2027–2028 oqý jylynda beıinaldy daıarlyq 9-synyptarda engiziledi. 11-synyptarda akademııalyq jáne kásiptik-qoldanbaly baǵyttaǵy beıindi baǵdarlamalar iske qosylady.

2028–2029 oqý jylynda 12-synyptarda akademııalyq jáne kásiptik-qoldanbaly baǵyttaǵy beıindi baǵdarlamalar engiziledi.

Osylaısha, jańa oqý jylynyń bastalýymen qatar oqýshylar úshin oqý protsesin uıymdastyrý men bilim berý mazmunyna da birqatar ózgeris engizildi. Bıylǵy ózgerister 12 jyldyq bilim berý júıesine kóshýdi jalǵastyrýdy, 6–11 synyptar úshin qosymsha oqý kúnderin engizýdi, oqýlyqtardy jańartýdy, psıhologtar men shahmat úıirmelerin engizýdi, sondaı-aq baǵytqa beıimdep oqytýdy bastaýdy qamtıdy.

Osyǵan deıin Bishkekte Ulttyq shahmat akademııasy ashylatyny týraly jazdyq.