Qyrǵyzstanda úı janýarlaryn chıpteý men tirkeý júıesin engizý usynyldy
ASTANA. KAZINFORM — Qyrǵyzstanda ıtter men mysyqtardy mindetti túrde chıpten ótkizip, janýarlardy sáıkestendirýdiń biryńǵaı memlekettik tizilimine tirkeý josparlanyp otyr. Bul týraly Kazinform agenttiginiń Bishkektegi tilshisi habarlaıdy.
Tıisti zań jobasy qoǵamdyq talqylaýǵa usynyldy.
Bastama úı janýarlaryna qatysty biryńǵaı ereje qalyptastyryp, olardy qatygezdikten qorǵaýdy jáne ıesiz janýarlar máselesin izgi jolmen sheshýdi kózdeıdi.
Qujatta ıtter men mysyqtardy mıkrochıppen mindetti túrde sáıkestendirip, tirkeý kózdelgen. Bul rásimge jumsalatyn shyǵyndy janýarlardyń ıesi kóteredi. Al mýnıtsıpaldyq úı-jaılar men ýaqytsha ustaý oryndaryndaǵy qaraýsyz jáne ıesiz janýarlarǵa qatysty shyǵyndardy memleket óteıdi.
Janýar basqa adamǵa berilgen jaǵdaıda, jańa ıesi týraly málimetter tizilimge engiziledi. Sondaı-aq ıtter men mysyqtardy ıesiniń baqylaýynsyz bos jiberýge jáne olardyń retsiz kóbeıýine tyıym salynady.
Zań jobasynda ıesiz ıtterdi jappaı joıý men atý tájirıbesinen tolyq bas tartý usynylady. Onyń ornyna mynadaı júıe engiziledi: ustaý — tekserý jáne emdeý — zararsyzdandyrý — vaktsınatsııalaý — mıkrochıp arqyly sáıkestendirý — jańa ıesin tabý.
Janýarlardy jappaı evtanazııalaýǵa qatań tyıym salynady. Olardy veterınarııalyq jolmen uıyqtatýǵa tek aıryqsha jaǵdaılarda ǵana ruqsat etiledi. Atap aıtqanda, evtanazııa janýardyń emdelmeıtin aýyr azabyn toqtatý, asa qaýipti juqpaly aýrýlardyń taralýyna jol bermeý nemese kóp ýaqyt boıy baqylaýǵa kelmeıtin agressıvti minez-qulqyn toqtatý qajet bolǵan jaǵdaıda ǵana qoldanylady. Mundaı sheshimdi keminde eki veterınar dáriger qabyldap, ony tıisti qujattarmen rásimdeýge tıis.
Qujatta janýarlarmen jumys isteıtin qyzmetterdiń naqty mindetteri belgilengen. Janýarlardy aýlaý, tasymaldaý jáne ýaqytsha ustaý jumystaryn aýlaý qyzmeti uıymdastyrady. Al sterılızatsııalaý, vaktsınatsııalaý, emdeý jáne evtanazııa rásimderin veterınarııa mamandary júrgizedi.
Jergilikti ózin-ózi basqarý organdary janýarlardyń sanyn retteıtin jergilikti baǵdarlamalardy bekitýge tıis. Bul baǵdarlamada janýarlardyń bastapqy sanyn esepke alý jáne olardyń qaıdan kóbeıip jatqanyn anyqtaý, qarjy kólemi, sterılızatsııa men vaktsınatsııa jospary, janýarlardy chıptep, oryn tabý sharalary, turǵyndardyń qaýipsizdigi men atqarylǵan jumystyń nátıjesi naqty kórsetilýi shart. Sonymen qatar jyl saıyn aýlanǵan, ıesine qaıtarylǵan, sterılızatsııadan ótken, vaktsına alǵan, jańa qojaıynǵa tapsyrylǵan, burynǵy mekendegen jerine jiberilgen jáne evtanazııa jasalǵan janýarlardyń naqty sany jarııalanýǵa tıis. Buǵan qosa, evtanazııaǵa negiz bolǵan sebepter men bólingen bıýdjet qarjysynyń qalaı jumsalǵany týraly aqparat ta ashyq túrde kórsetilýi qajet.
Bishkek, Osh sııaqty iri qalalar men oblys ortalyqtary 36 aı ishinde mýnıtsıpaldy úı-jaılar ashýǵa nemese jeke uıymdarmen kelisimshartqa otyrýǵa mindetteledi.
Eske salaıyq, buǵan deıin Qyrǵyzstanda bıoártúrlilikti saqtaý jáne brakonerlikke qarsy kúresti kúsheıtý maqsatynda Qyrǵyzstan jabaıy tabıǵatqa keltirilgen zalal úshin aıyppul kólemin kóbeıtkeni habarlanǵan bolatyn.
Aqzat Jıenalına
