Kıprdegi EO sammıtine qatysýshylar qandaı máselelerdi kóterdi
ASTANA. KAZINFORM - Búgin Kıpr Respýblıkasynda Eýroodaq elderi kóshbasshylarynyń beıresmı sammıti bastaldy, dep habarlaıdy Kazinform agenttiginiń menshikti tilshisi.
Іs-shara Kıprdiń EO Keńesine tóraǵalyǵy (2026 jylǵy qańtar–maýsym) aıasynda ótip jatyr.
Sammıt 23–24 sáýir kúnderi eki qalada uıymdastyrylǵan: 23 sáýir keshkisin Aııa-Napada bastalyp, 24 sáýirde Nıkosııadaǵy «Fıloksenııa» konferentsııa ortalyǵynda jalǵasady.
Bul kezdesý beıresmı sıpatqa ıe jáne maýsym aıynda ótetin Eýropalyq keńestiń resmı otyrysy aldynda saıası baǵyttardy aıqyndaýǵa arnalǵan.
Sammıtke Eýropalyq keńes prezıdenti Antonıý Koshta tóraǵalyq etse, qabyldaýshy tarap retinde Kıpr prezıdenti Nıkos Hrıstodýlıdıs qatysyp jatyr. Jıynǵa EO-nyń 26 memleketiniń kóshbasshylary jınalǵan. Sondaı-aq Ýkraına prezıdenti Vladımır Zelenskıı de qatysyp otyr.
Kóshbasshylardyń nazary eki negizgi baǵytqa aýdarylady.
Birinshisi – geosaıası ahýal jáne Eýropanyń jaýaby. Atap aıtqanda, Taıaý Shyǵystaǵy jaǵdaı, ásirese Iranǵa baılanysty qaqtyǵystyń energııa tasymaldaýshylar baǵasyna jáne Ormýz buǵazyndaǵy keme qatynasyna áseri qarastyrylady. Sonymen qatar Ýkraınaǵa qoldaý kórsetý jáne qaýipsizdikke qater tóngen jaǵdaıda EO shartynyń 42(7)-babyn (ózara qorǵanys qaǵıdaty) iske qosý múmkindigi talqylanbaq. Eýropalyq komıssııa energetıkalyq naryqty turaqtandyrýǵa arnalǵan sharalar paketin usynǵan.
Ekinshi baǵyt – 2028–2034 jyldarǵa arnalǵan kópjyldyq qarjylyq sheńberdi talqylaý. Kóshbasshylar EO-nyń básekege qabilettilik, qorǵanys jáne jasyl transformatsııa baǵytyndaǵy maqsattary men naqty qarjylyq múmkindikteri arasyndaǵy teńgerimdi izdeıdi. Onyń ishinde bıýdjetke jańa kiris kózderin tartý máselesi de qaralady.
Kıpr tóraǵalyǵy kelissózderdi jedeldetip, 2026 jyldyń sońyna deıin kelisimge qol jetkizýdi maqsat etip otyr.
Erteń Taıaý Shyǵys óńiriniń seriktesterimen jumys túski asy josparlanǵan. Oǵan Mysyr, Lıvan, Sırııa prezıdentteri, Iordanııa koroli Abdalla II jáne Parsy shyǵanaǵy arab memleketteri yntymaqtastyǵy keńesiniń bas hatshysy qatysady. Bul Kıprdiń Eýropa men óńir arasyndaǵy «kópir» retindegi rólin aıqyndaıdy.
Osyǵan deıin Eýroodaq Taıaý Shyǵystaǵy ahýalǵa baılanysty Kıprdegi kezdesýlerin keıinge qaldyrǵan bolatyn.