«Kelin» fılminiń qazaq tarıhyna qatystylyǵy shamaly - M. Qul-Muhammed
ASTANA. Jeltoqsannyń 21-i. QazAqparat /Qanat Mámetqazyuly/ - «Kelin» fılminde sonshalyqty «áketip» bara jatqandaı zorlyq-zombylyq bar dep eseptemeımin. Sonymen birge, fılmniń qazaq tarıhyna qatystylyǵy da shamaly. Búgin QR Parlamenti Májilisinde ótken Úkimet saǵatynda Mádenıet jáne aqparat mınıstri Muhtar Qul-Muhammed osylaı málim etti,
dep habarlaıdy QazAqparat.
Toqtala ketetin jaıt, osyǵan deıin bir top depýtattar saýal joldap, onda búgingi qazaq kınosynda halqymyzdyń ulttyq namysyn qorlaǵan, tarıhymyzdy burmalap, azǵyndyqty, uıatsyzdyqty tý etken fılmderdiń qaptap ketkenine alańdaýshylyq bildirgen bolatyn. Úkimet saǵaty barysynda depýtat Nurlan Ónerbaı osy aıtylǵandarǵa mysal retinde sońǵy jyldary shyqqan birqatar fılmderden úzindilerdi kórsete otyryp, ondaǵy soraqylyq jaıttardy alǵa tartty. «Kıno máselesi depýtattardyń ǵana talaby emes, qalyń buqara qaýymdy mazalaǵan qubylys. «KTK» telearnasy qazaqy qoǵamnyń qarsylyǵyn týdyrǵan «Kelin» fılmin eń asyl merekemiz jeltoqsannyń 16-sy - Táýelsizdik merekesi kúni jáne erteńinde jeltoqsannyń 17-si jeltoqsandyqtar qan keshken kúni kórsetti. Sonsha ne boldy? Osynsha qazaqy qaýymnyń talabymen eseptespeı, namysyn taptap ne kórindi?», dedi N. Ónerbaı.
Óz kezeginde mınıstr M. Qul-Muhammed daý týdyryp júrgen «Kelin» fılminen basqasynyń «Qazaqfılm» kınostýdııasyna, memlekettik tapsyrysqa esh qatysy joq ekendigin atap ótti. Onyń aıtýynsha, munyń barlyǵy osy ýaqytqa deıin kıno salasyndaǵy úderisterdiń zań júzinde rettelmegendigin kórsetedi. «Mınıstrliktiń qaıdaǵy bir joldarmen túsirilgen fılmderge tyıym salýǵa eshqandaı quzireti joq. Zań júzinde biz olardyń jumysyna aralasýǵa qaqymyz da joq. Sondyqtan da bundaı óreskel qatelikter de oryn alyp keldi. Degenmen de, kelesi jyldan bastap zańǵa engizilgen ózgeristerge sáıkes, Qazaqstan aýmaǵynda kórsetiletin kez-kelgen fılm retteletin bolady, ondaı fılmderdi kórsetý úshin prokattyq kýálik bolýy tıis», dedi M. Qul-Muhammed. Onyń aıtýyna qaraǵanda, ult namysyn qorlaıtyn fılmder zańda rettelmegen múmkindikterdi paıdalanyp, oıyna kelgenin istegen azamattardyń isi bolyp otyr.
«Kelin» fılmi 2006 jyly óndiriske shyqty. «Qazaqfılm» stýdııasynyń bazasynda daıyn bolyp, memlekettiń mol qarajaty bólingendikten týyndyny prokatqa jiberdik. Degenmen de, bul fılmde sonshalyqty «áketip» bara jatqandaı zorlyq-zombylyq bar dep eseptemeımin. Sonymen birge, munyń qazaq tarıhyna qatystylyǵy da shamaly. Óıtkeni fılm bastalǵandaǵy tıtrynda «Bizdiń dáýirimizdegi ІІ ǵasyr dep kórsetiledi. Al túrki qaǵanaty 532 jyly, Qazaq handyǵy 1468 jyly qurylǵan. Sondyqtan da, 2- shi ǵasyrda Altaıdy mekendegen shúrshit pe, mońǵol ma tap basyp aıtý qıyn. Konstıtýtsııamyzda shyǵarmashylyqqa erkindik berilgen. Onyń ústine «Kelin» fılmi memleket qarajatyna túsirilgendikten, buǵan ruqsat berilip otyr. Al depýtat mysalǵa tartqan qalǵan jekemenshik stýdııa fılmderi shynymen de soraqy eken. Biraq, ondaı máseleni qyzbalyqpen emes, zańmen sheshý kerek», dedi mınıstr. Sonymen birge, mınıstr M. Qul-Muhammed kelesi jyly túsiriletin fılmderdiń árqaısysyna depýtattar aldynda tolyq jaýap bere alatyndyǵyn jetkizdi.
Esterińizge sala keteıik, depýtat Nurlan Ónerbaı óz saýalynda «Kelin» fılminde kózine túsken erkekpen qatynasqa túse beretin zınaqor áıeldiń áreketi beınelengenin, malmen jynystyq qatynasqa túsý sekildi el namysyn qorlaǵan uıatsyz kórinisterge toly fılmge madaqshylary jarysa pikir jarııalap jatqanyn aıtqan bolatyn. «Tıýlpan» fılminde qoǵam shyndyǵy degen jeleýmen dáret syndyrǵan soraqy kórinister eldi mazaq etse, «Qaraoı» fılminde týǵaly jatqan ekiqabat áıeldi zorlaǵan kórinis, «Áke qorlyǵy» deıtin fılmde týǵan qyzyn zorlaǵan áke sıýjetterge ózek bolypty. Sonda kıno arqyly ult muraty, eldik ıdeıany nasıhattaý degen Elbasy tapsyrmasy osyndaı soraqylyqtarmen iske aspaq pa?», delingen depýtat saýalynda.