Qazaqstannyń turaqty ekonomıkalyq ósimdi qamtamasyz etý baǵytyndaǵy reformalarynyń tıimdiligi nede
ASTANA. KAZINFORM – Osy kúnderi Vashıngtonda Halyqaralyq valıýta qory (HVQ) men Dúnıejúzilik bank tobynyń Kóktemgi kezdesýleri ótip jatyr. Bul jahandyq ekonomıkalyq basqarýdyń negizgi oqıǵalarynyń biri, dep habarlaıdy QR Strategııalyq josparlaý jáne reformalar agenttiginiń baspasóz qyzmeti.
Atalǵan alańda álemdik ekonomıkanyń jaı-kúıi, qarjylyq turaqtylyq jáne damý saıasaty talqylanyp jatyr.
Búgingi kúnniń mańyzdy oqıǵalarynyń biri - «Kazakhstan on the Wave of Reforms» atty dóńgelek ústel boldy.
Ol alǵash ret Qazaqstan Respýblıkasynyń Strategııalyq josparlaý jáne reformalar Agenttigi tarapynan kezdesýler aıasynda derbes dıalog alańy retinde uıymdastyryldy.
Aıta ketý kerek, dóńgelek ústel jumysyna Dúnıejúzilik bank, Halyqaralyq valıýta qory jáne Eýropalyq qaıta qurý jáne damý bankiniń joǵary basshylyǵy qatysty.
QR Prezıdent keńesshisi - Agenttik basshysy Áset Erǵalıev Qazaqstanda júzege asyrylyp jatqan reformalar týraly baıandama jasady. Ol Memleket basshysy Q.Toqaevtyń jańa el qurýǵa baǵyttalǵan saıası erik-jigerin erekshe atap ótti. Onyń negizgi qaǵıdattary – Ádilettilik, Zań jáne Tártip.
Osy baǵytta ol zamanaýı syn-qaterlerge júıeli jaýap bolyp tabylatyn keshendi konstıtýtsııalyq reformalardy jan-jaqty tanystyrdy. Olardyń qatarynda tehnologııalardyń, ásirese jasandy ıntellektiniń qarqyndy damýy, jahandyq ekonomıkanyń tereń transformatsııasy jáne halyqaralyq qarjy uıymdarymen ózara is-qımyl máseleleri bar.
Turaqty ekonomıkalyq ósimdi qamtamasyz etýge jáne básekege qabilettilikti arttyrýǵa baǵyttalǵan reformalarǵa erekshe nazar aýdaryldy.
Atap aıtqanda, ınvestorlar úshin tartymdy jaǵdaılar jasalyp jatqany atap ótildi. Yntalandyrý sharalarynyń paketi qarastyrylǵan, ekonomıkalyq mańyzy bar jobalar jeke qaralatyn Investıtsııalyq shtab qurylǵan. Kóshi-qon saıasaty túbegeıli qaıta qaralýda. Ol elde qolaıly bolý jaǵdaılaryn qalyptastyrýǵa baǵyttalǵan.
Negizgi ekpin zań ústemdigin qamtamasyz etýge jáne bıznes úshin ádil, turaqty ári túsinikti «oıyn erejelerin» qalyptastyrýǵa baǵyttalǵan sharalarǵa jasaldy.
Áset Erǵalıev ekonomıkany lıberalızatsııalaý sharalaryna da jeke toqtaldy. Olar básekelestikti damytýǵa, sonyń ishinde memlekettiń úlesin qysqartý arqyly, sondaı-aq ákimshilik kedergilerdi azaıtý jáne retteýdi jeńildetý arqyly bıznes júrgizý jaǵdaılaryn jaqsartýǵa baǵyttalǵan.
Bul baǵytta Qazaqstan tsıfrlyq quraldar men jasandy ıntellekt tehnologııalaryn belsendi qoldanyp otyrda. Biregeı aqparattyq júıe ázirlenip, ony engizý artyq retteýdi joıyp, bıznes júrgizý tıimdiligin arttyrady.
Sondaı-aq tsıfrlyq qarjy quraldaryn damytýǵa, sonyń ishinde tsıfrlyq teńgeni engizýge jáne aqsha-nesıe saıasatyn jetildirýge nazar aýdaryldy. Bul quraldardyń qarjy júıesiniń turaqtylyǵyn arttyrýdaǵy róli atap ótildi.
Sózin qorytyndylaı kele, Áset Erǵalıev Qazaqstan keshendi transformatsııa júrgizip jatqanyn, onyń aıasynda halyqaralyq qarjy uıymdarymen yntymaqtastyq negizgi baǵyttardyń biri ekenin erekshe atap ótti.
Óz kezeginde, dóńgelek ústel qatysýshylary júrgizilip jatqan ózgeristerdiń júıeli sıpatyn atap ótip, reformalardyń sapasyna nazar aýdardy. Bul reformalar senimdi nyǵaıtyp, yntymaqtastyqty odan ári tereńdetýge yqpal etedi.
Eske sala keteıik, bıylǵy jyldyń qańtar aıynda Áset Erǵalıev halyqaralyq qarjy uıymdarymen baılanys jónindegi ulttyq úılestirýshi bolyp taǵaıyndaldy.
Ótken toqsanda bul baǵyttaǵy jumystyń jandanǵanyn baıqaýǵa bolady. Atap aıtqanda, Parlament Seriktestik jónindegi negizdemelik kelisimdi ratıfıkatsııalady, 2026–2031 jyldarǵa arnalǵan Eldik seriktestik strategııasy boıynsha konsýltatsııalar ótkizildi, sondaı-aq ınvestıtsııalyq bastamalardy ilgeriletý jáne ýaqtyly iske asyrýǵa baǵyttalǵan birqatar kelisimderge qol qoıyldy.
Osyndaı dóńgelek ústeldi Halyqaralyq valıýta qory men Dúnıejúzilik bank tobynyń Kóktemgi kezdesýleri alańynda ótkizý elge óziniń reformalar kún tártibin ishki úderisten halyqaralyq deńgeıde moıyndalǵan jáne qoldaý tapqan baǵytqa aınaldyrýǵa múmkindik beredi. Bul jaı ǵana tanystyrylym emes, senim qalyptastyratyn, bedeldi arttyratyn jáne ınvestıtsııalar men seriktestikterge, sondaı-aq halyqaralyq qarjy uıymdarynyń quraldaryna tikeleı qol jetkizýdi qamtamasyz etetin qýatty sıgnal. Bul eldiń ózin jahandyq ekonomıkada boljamdy ári jaýapty qatysýshy retinde bekitýimen túsindiriledi, al reformalar tek syrtqy moıyndaýǵa ıe bolyp qana qoımaı, turaqty ekonomıkalyq ósimge naqty serpin beredi.
Osyǵan deıin Qazaqstannyń Dúnıejúzilik bankke turaqty ekonomıkalyq ósý jónindegi konferentsııa ótkizýdi usynǵany týraly jazdyq.