Qazaqstandyqtardy jemis-jıdekpen qamtamasyz etý úshin jylyna shamamen 3 mln. tonna ónim kerek
ALMATY. 19 shilde. QazAqparat - Qazaqstanǵa syrttan tasymaldanatyn jemis-jıdektiń teń jartysynan astamy beıresmı túrde ákelinedi.
Ortalyq keńsesi Bishkekte ornalasqan jáne Qazaqstan, Qyrǵyzstan, Reseı elderiniń jemis-jıdek óndirýshileriniń basyn biriktiretin «Jemis-jıdek odaǵy» halyqaralyq qaýymdastyǵynyń prezıdenti Qazybek Matkerımov QazAqparat tilshisine bergen suhbatynda osylaı aıtty.
«Qazaqstanda ımporttyq jemis-jıdekterdiń úlesi 80 paıyzdan asady. Ókinishke oraı, onyń teń jartysynan kóbin alypsatarlar beıresmı túrde tasıtyndyqtan, resmı statıstıkada olar qazaqstandyq ónimniń qataryna engizilýde. Sondyqtan qoldan qolǵa ótip, alypsatarlyq jolmen saýda sóresine shyqqan kezde onyń baǵasy ózindik qunynan 10 ese qymbat bolyp shyǵady», - deıdi Q.Matkerımov. Onyń aıtýynsha, Qazaqstandaǵy ımporttyq jemis-jıdek negizinen Ózbekstan, Qyrǵyzstan, Qytaı jáne Tájikstannan ákelinedi. Alaıda onyń sapasyna kepildik beretin resmı tasymaldaýshyny tabý óte qıyn. Sebebi ony árkim ártúrli jolmen tasıdy. Máselen, Ózbekstannan jemis-jıdekti josparly túrde tasymaldaý múmkin emes. Oǵan bul elde saýdany retteýdegi bıýrokratııalyq kedergilerdiń kóptigi túrtki bolyp otyr. Sondyqtan Ózbekstannan jemis-jıdek tasymaldaýshylardyń basym bóligi ony Qyrǵyzstannyń Batken, Osh oblystary arqyly ákeledi. Óıtkeni Ózbekstannyń Sýrhandarııa oblysynda jemis-jıdek Ońtústik Qazaqstannan - 45, al Almatydan 60 kún erte pisedi. Ókinishke oraı ondaǵy óndirisshiler kóp ónim jınaý úshin tyńaıtqyshtardy mólsherden artyq paıdalanady. Al ony kóterme baǵamen satyp alatyn adamdarǵa jyldam ári kóbirek ótkizýge tyrysady.
«Bizdiń qaýymdastyq jyl saıyn Qyrǵyzstan arqyly Qazaqstanǵa 150-200 myń tonna jemis-jıdek ákelýde. Óndirýshilerden ónimdi tikeleı jınap, arnaıy oryndarda saqtap, óz kóligimizben Qazaqstan men Reseıge tikeleı jóneltkendikten bazar baǵasynan arzanǵa sata alamyz. Alaıda arnaıy saýda ornymyz bolmaǵandyqtan olar tutynýshyǵa tikeleı jetip jatqan joq. Saýda oryndarynyń qojaıyndary da buǵan bas aýyrtpaıdy. Mysaly, biz Kókshetaýda almanyń baǵasy kóterme bazarda 120, al dúkenderde 160 teńge bolyp turǵan kezde saýda oryndarynyń qojaıyndaryna ony 90 teńgeden turaqty túrde jetkizip jáne sapasyna kepildik bere alatynymyzdy aıttyq. Biraq olar qyzyǵýshylyq tanytpady», - deıdi Qazybek Matkerımov.
