Qazaqstandyqtar sheteldik onlaın saýdaǵa 2 trln teńgeden astam qarjy jumsaǵan
ASTANA. KAZINFORM – Qazaqstandyqtar sheteldik ınternet-dúkenderden taýar satyp alyp, tsıfrlyq servısterdiń aqysyn tóleýge burynǵydan da kóp qarjy jumsap jatyr.
Otandyq bankter shyǵarǵan tólem kartalary arqyly elden tys jerde jasalǵan qolma-qol aqshasyz operatsııalardyń kólemi turaqty ósip keledi.
Finprom.kz sarapshylarynyń málimetinshe, 2026 jyldyń qańtar–mamyr aılarynda mundaı operatsııalardyń jalpy kólemi 2,1 trln teńgege jetken. Bul ótken jyldyń sáıkes kezeńimen salystyrǵanda 15,3%-ǵa kóp.
Operatsııalar sany budan da joǵary qarqynmen artqan. Bıylǵy alǵashqy bes aıda qazaqstandyq bank kartalarynyń ıeleri shetelde 150,6 mln qolma-qol aqshasyz tólem jasaǵan. Bul ótken jyldyń sáıkes kezeńinen 40,4%-ǵa, al 2020 jyldyń qańtar–mamyrymen salystyrǵanda 6,6 ese kóp.
Sonymen qatar bir tólemniń ortasha somasy 17,9%-ǵa azaıyp, 16,8 myń teńgeden 13,8 myń teńgege túsken. Salystyrsaq, 2020 jyldyń qańtar–mamyrynda bul kórsetkish 9,1 myń teńgeni qurasa, eń joǵary deńgeı 2023 jyly shamamen 17 myń teńgege jetken.
Qarajat qaıda jumsalyp jatyr?
Shetelge jasalǵan tólemderdiń basym bóligi ınternet pen mobıldi qosymshalar arqyly júrgizilgen. Bıyl qańtar–mamyr aılarynda osy arnalar arqyly 1,3 trln teńgege taýar men qyzmet satyp alynǵan. Bul ótken jyldyń sáıkes kezeńimen salystyrǵanda 31,8%-ǵa kóp.
Al POS-termınaldar arqyly jasalǵan tólemderdiń kólemi 4,4%-ǵa azaıyp, 689,9 mlrd teńgeni quraǵan. Basqa tólem arnalary boıynsha kórsetkish te 8,8%-ǵa tómendep, 82,8 mlrd teńgege jetken.
Sarapshylardyń aıtýynsha, sheteldegi qolma-qol aqshasyz tólemderdiń ósimi negizinen ınternet arqyly jasalǵan satyp alýlar esebinen qalyptasqan. Bir jyl ishinde onlaın tólemderdiń kólemi 315,8 mlrd teńgege artqan. Al POS-termınaldar arqyly júrgizilgen tólemder kólemi, kerisinshe, 32,1 mlrd teńgege azaıǵan.
Bul qazaqstandyqtardyń sheteldik marketpleısterden kóbirek taýar satyp alyp, tsıfrlyq servısterdiń aqysyn tólep, túrli jazylymdar men mobıldi qosymshalardy paıdalanýy artqanyn kórsetedi. ıAǵnı, sheteldegi qolma-qol aqshasyz tólemderdiń ósimi qazaqstandyqtardyń shetelge barǵan kezdegi shyǵynnan emes, Qazaqstannan otyryp-aq sheteldik onlaın platformalar arqyly jasalǵan satyp alýlar men tsıfrlyq qyzmetterdiń aqysyn tóleý kóleminiń artýynan qalyptasqan.
Internet arqyly jasalǵan tólemderdiń sany da aıtarlyqtaı ósken. Qańtar–mamyr aılarynda olardyń sany 56,2%-ǵa artyp, 115,3 mln operatsııaǵa jetken. Osylaısha, shetelde jasalǵan barlyq qolma-qol aqshasyz tólemderdiń tórtten úshinen astamy ınternet tólemderiniń úlesine tıesili boldy.
Salystyrý úshin aıtsaq, POS-termınaldar arqyly júrgizilgen tólemder sany nebári 4,9%-ǵa ósip, 32,8 mln operatsııany qurady.
Nátıjesinde ınternet pen mobıldi qosymshalar arqyly jasalǵan tólemderdiń shetelde jasalǵan qolma-qol aqshasyz operatsııalardyń jalpy kólemindegi úlesi 62,9%-ǵa jetken. Al 2020 jyly bul kórsetkish 46,2% bolǵan.
Sarapshylardyń pikirinshe, búginde «sheteldegi tólem» uǵymy burynǵydaı azamattardyń basqa elde júrgen kezdegi shyǵynmen ǵana shektelmeıdi. Qazir mundaı aınalymnyń basym bóligin Qazaqstannan otyryp sheteldik ınternet alańdarynda jasalǵan satyp alýlar men tsıfrlyq servısterdiń aqysy quraıdy.
Eske salaıyq, buǵan deıin Qazaqstandaǵy marketpleısterdiń el ekonomıkasyna yqpaly týraly jazǵan edik.