Qazaqstandyqtar IMEI-kodty tirkeý úshin 6 aıda 11,86 mlrd teńge tólegen
ASTANA. KAZINFORM — Elimizde shamamen 265 myń qurylǵy IMEI-kodyn tirkemegeni úshin buǵattalǵan. Al 25 mamyrdan beri 3 mıllıonnan astam telefon verıfıkatsııadan ótip úlgeripti.
Bıyl naýryz aıynda smartfondardy tirkeý erejesi ózgergen edi.
Mamandar abonenttik uıaly baılanys qurylǵylaryn tirkeý tártibi ózgergennen keıin zańdy túrde telefon satyp alýshylar sany 40%-ǵa deıin artqanyn aıtady.
Shetelden satyp alǵan 1 qurylǵyny tirkeý quny – 1 AEK. ıAǵnı, bıyl 1 IMEI-kodty 3932 teńgege tirkeı alasyz. Ol úshin imei.rfs.gov.kz saıty jumys isteıdi. Eger telefondy shetelden satyp alyp, ózińizben birge alyp kelseńiz, saıttan arnaıy anyqtama júkteýińiz kerek. Al jetkizý qyzmeti arqyly aldyrsańyz, sálemdemeniń nómirin tirkeýge tıissiz. Bylaı qarasa, op-ońaı jumys sekildi. Alaıda, keı azamattar saıtqa qatysty máselelerdi aıtyp, shaǵymdanyp jatyr.

– Men 4 jyl Qatar elinde turyp, shildede elge keldim. Keıin IMEI-kodty tirkeý kerektigi týraly habarlama aldym. Men mundaı zań engizilgeni týraly bilmegen ekenmin. Ózderiniń bergen resmı saıttaryna kirsem, istemeıdi. Qajetti qujattaryn, qorabyn, chegin — bárin kórsetip turmyn. Solaı birneshe ret qaıtaladym. Sonyń ózinde tirkeý jasalynbaıdy. HQKO-ǵa bardym, jasalǵan joq. Baılanys operatorlarynyń keńsesine bardym, olar da jasaı almaıtyndaryn aıtty. 5–6 ret maǵan «qabyldanbady» degen habarlama keledi, – deıdi jezqazǵandyq bloger Nurshat Tursynova Kazinform tilshisine bergen suhbatynda.
Basqa sharasy qalmaǵan soń Nurshat mamandardyń kómegine júgingen. Solaı smartfonyndaǵy IMEI-kodty ózge bir servıs arqyly 25 myń teńgege tirkepti.
– Ózderińiz bilesizder, sońǵy modeldegi telefon, baǵasy da arzan emes. Smartfonym jaramsyz bolyp qalmas úshin telefon jóndeıtin mamandarǵa bardym. Olar bizde «ózge» servıster bar, solar arqyly jasaı alamyz dedi. Basqa amalym bolmaǵan soń sol servıs arqyly jasadym. Sol úshin 25 myń teńge tóledim. Tirkeý 2–3 aptadaı ýaqyt aldy. Biraq servıster bir ýaqyttarda jabyq bolady eken. Olar maǵan: «Ázirge servıs jabyq, ashylǵan kezde baǵasyn aıtamyz», – dedi. Olar da naqty baǵasyn bilmeıdi eken. «Ústinen qossaq, tek 5 myń teńge ǵana qosamyz» dep aıtty. Al negizinen ol servısterge tirkeý quny 20 myń teńgege jýyq. Biraq ol resmı servıs emes. Al ony qarapaıym halyq bilmeıdi. Qarapaıym halyq IMEI-kodty resmı saıttardan tirkeı almaǵandyqtan, jańaǵydaı servıster arqyly jasaıdy. Solaı bári bir «levyı» aqsha jasalyp jatyr, – deıdi ol.
Elimizde IMEI-kodty tirkeýmen ázirge bir ǵana kompanııa aınalysady. Al ondaǵy mamandar negizgi másele azamattardyń durys aqparat usynbaýynda dep túsindirdi.
– Saıt qalypty jumys istep tur, tekserýler de durys ótedi. Tek málimetterdi durys engizý kerek. Eger aqparatta qate bolsa, ótinish avtomatty túrde qabyldanbaıdy. Al eger tolyǵyraq túsindirme kerek bolsa, qoldaý qyzmetine habarlasýǵa bolady — olar sizdiń ótinishińiz jóninde barlyq aqparatty kórsetip beredi, – ATS Mediafon KZ JShS kompanııasynyń dırektory Sherim Mádı Kazinform tilshisine bergen suhbatynda.
Jaýapty kompanııa 25 mamyrdan bastap, búginge deıin 3 014 198 qurylǵyny tirkepti. Mamandar kúnine 20 myńǵa jýyq ótinish túsetinin aıtady. Al buǵattalǵan qurylǵylardyń sany 265 myńǵa jýyqtaıdy.
– Qazirgi tańda «Qara tizimde» – 264 335 IMEI-kod bar. Mundaı IMEI-kodtardy buǵattan shyǵarý úshin belgilengen rásimge sáıkes rastaıtyn qujattardy usyna otyryp, verıfıkatsııadan ótý qajet. Bul tetik naryqtaǵy básekelestik jaǵdaılaryn teńestirýge jáne jetkizý tizbekteriniń ashyqtyǵyn arttyrýǵa múmkindik berdi. Nátıjesinde smartfondardyń resmı («aq») ımportynyń úlesi turaqty ósim kórsetip otyr. Brend ókilderiniń málimetteri boıynsha, zańdy segment kólemi ótken jyldyń osy kezeńimen salystyrǵanda shamamen 20–40%-ǵa artqan. Reformaǵa deıin mobıldi qurylǵylardyń «sur» ımportynyń úlesi shamamen 75%-dy quraǵan. Verıfıkatsııa júıesin iske qosý nátıjesinde bul kórsetkish edáýir tómendedi, – QR Jasandy ıntellekt jáne tsıfrlyq damý mınıstrligi Kazinform tilshisiniń resmı saýalyna bergen jaýabynda.
Aıta keteıik, jaqynda bul naryqqa taǵy bir oıynshy qosylmaq. Birer kún buryn ǵana «Memlekettik radıojıilik qyzmeti» RMK IMEI-kodtaryn tekserý qyzmetin júrgizýge ótinish berdi.