Qazaqstandaǵy jasandy ıntellekt: pılottyq jobalar men naqty nátıjeler

ASTANA. KAZINFORM – Qazaqstanda jasandy ıntellekt tehnologııalaryn engizý pılottyq jobalar kezeńinen iske asyrý kezeńine ótip jatyr. Bul týraly Kazinform agenttigine QR Jasandy ıntellekt jáne tsıfrlyq damý mınıstrligi málim etti.

Vedomstvo buǵan deıin jasandy ıntellekt tehnologııalary boıynsha engizilgen pılottyq jobalar kelesi kezeńge ótip, ártúrli salalarda naqty nátıje berip jatqanyn aıtty. Búginde jasandy ıntellekt memlekettik basqarýda, kvazımemlekettik sektorda jáne ekonomıkanyń negizgi salalarynda belsendi túrde qoldanylady.

– Memlekettik sektorda jasandy ıntellektti engizý áleýmettik-ekonomıkalyq sıpatqa ıe. Bul ákimshilik jáne basqarý protsesterin jeńildetýdi, memlekettik qyzmetterdiń qoljetimdiligi men sapasyn arttyrýdy, sondaı-aq operatsııalyq shyǵyndardy azaıtýdy qamtıdy. Eń sátti sheshimderdiń biri – eGov AI. Bul qazaq jáne orys tilderinde memlekettik qyzmetter boıynsha keńes beretin jeke kómekshi, - deıdi Jasandy ıntellekt mınıstrligi mamandary.

Alǵashqy jeti aıda onyń qyzmetin 439 myń adam qoldanǵan, 1,8 mln astam ótinish tirkelgen. Paıdalanýshylardyń bul qyzmetke ortasha baǵasy – 4 ball, al jaýaptardyń dáldigi 88% shamasynda. e-Otinish AI, sondaı-aq azamattardyń ótinishterin óńdeýge arnalǵan kómekshi retinde qoldanylady. Júıe jyl saıyn 4 mln astam ótinishti óńdeıdi, onyń ishinde 700 myńnan astamy jasandy ıntellekttiń kómegimen qaralǵan. Qazir ol 16 memlekettik organda engizilip, azamattardyń ótinishterimen jumys isteý tıimdiligin aıtarlyqtaı arttyrǵan. Sonymen qatar QazaqLaw atty zııatkerlik júıe ázirlendi. Ol paıdalanýshylarǵa qajetti quqyqtyq aqparatty jyldam tabýǵa kómektesedi, zańdardyń kúrdeli baptaryn túsindiredi jáne normatıvtik aktiler boıynsha suraqtarǵa jaýap beredi. Júıe Qazaqstan Respýblıkasynyń zańnamalary negizinde jasalǵan.

Sondaı-aq «Hattama» atty jańa qyzmet iske qosyldy. Bul júıe otyrystardyń aýdıojazbalaryn mátinge aınaldyryp, olardyń negizinde memlekettik mekemelerge avtomatty túrde hattamalar daıyndaıdy.

– Endi qujattardy rásimdeý jyldamyraq ári yńǵaıly bolady, sebebi mátindi qolmen terip otyrýdyń qajeti joq. Júıe aıtylǵan aqparatty dál jetkizip, barlyq derekterdi saqtaıdy jáne adam tarapynan ketýi múmkin qatelikterdiń aldyn alady. Ol otyrys barysynda jazba júrgizip, keıin sol jazba negizinde daıyn hattama jasaı alady, - deıdi mınıstrliktegiler.

Budan bólek memlekettik organdarǵa arnalǵan qazaq tilinen orys tiline avtomatty aýdarma júıesi engizildi. Ol biryńǵaı tehnıkalyq ortada jabyq rejımde jumys isteıdi.

Mınıstrliktiń málimetinshe, syrtqy ınternet servıster qoldanylmaıdy, bul aqparattyń syrtqa taralý qaýpin azaıtyp, qujattardy qolmen óńdeý kólemin qysqartty. Nátıjesinde aýdarma jyldamdyǵy men dáldigi artty. Osy ýaqytqa deıin 200 myńnan astam qyzmettik qujat aýdarylǵan.

Qazaqstanda ІT-mamandar tapshylyǵy qalaı sheshilip jatyr

Vedomstvo ókilderiniń aıtýynsha, jasandy ıntellekt pen tsıfrlyq ekonomıka úshin kadr daıarlaý búgingi basym baǵyttardyń biri. Memleket basshysynyń tapsyrmalaryn iske asyrý aıasynda mınıstrlik bes jyldyq bilim berý baǵdarlamasyn júzege asyryp jatyr. Bul baǵdarlama halyqtyń tsıfrlyq saýattylyǵyn arttyrýdan bastap, arnaıy jáne basqarýshylyq daǵdylardy meńgerýge deıingi barlyq deńgeılerdi qamtıdy. 2025 jyly 900 myńnan astam adam oqytyldy.
Al 2026 jyly oqý baǵdarlamalaryn keńeıtý josparlanǵan. Jasandy ıntellektini bilim berý, memlekettik basqarý jáne bıznes salalarynda qoldanýǵa basymdyq beriledi.

Qazirgi tańda júzege asyrylyp jatqan bastamalardyń qatarynda Tech Orda, Tomorrow School, AI Qyzmet, AI Governance 500 jáne basqa da jobalar bar. Suranysqa ıe ІT-mamandardy daıarlaýda Tech Orda baǵdarlamasy negizgi quraldardyń biri. Ol iske qosylǵaly beri 9 myńnan astam maman daıarlyqtan ótken. 2025 jyly bul baǵdarlamaǵa qyzyǵýshylyq artyp, 2,6 myńnan astam qatysýshy oqýǵa qabyldandy.

Sonymen qatar Tomorrow School jobasy damyp keledi. Bul – Qazaqstandaǵy jasandy ıntellektke arnalǵan alǵashqy mektep. Munda oqytý peer-to-peer modeli negizinde, dástúrli dáristersiz ótedi. Basymdyq toptyq jumysqa jáne tájirıbelik jobalarǵa beriledi. Baǵdarlamaǵa ártúrli elderdiń stýdentteri qatysqan, oqý merzimi 18 aı shaqtalyp, osy ýaqyt ishinde qatysýshylar ondaǵan tájirıbelik jobany oryndap, zamanaýı baǵdarlamalaý tilderin meńgeredi.

Halyqaralyq alem.ai ortalyǵy negizinde TUMO Astana baǵdarlamasyn iske qosý mindeti tur. Bul 12-18 jastaǵy jasóspirimderdi qamtıdy jáne olardy tegin oqytady. Jastar baǵdarlamalaý, dızaın jáne kreatıvti tehnologııalar, sonyń ishinde generatıvti jasandy ıntellekt boıynsha bilim alady. 

Joǵary bilim berý júıesinde AI Sana baǵdarlamasy bar. Ol qoldanbaly daǵdylardy jáne kásipkerlik oılaýdy damytýǵa baǵyttalǵan. Qazirgi ýaqytta 650 myńnan astam stýdent osy baǵdarlama boıynsha sertıfıkat alǵan. Bul tsıfrlyq ekonomıka úshin kadrlyq rezerv qalyptastyrýǵa múmkindik beredi.

Memlekettik sektorǵa da erekshe kóńil bólinip jatyr. AI Qyzmet baǵdarlamasy memlekettik qyzmetshilerdiń kúndelikti jumysynda – derekterdi taldaýdan bastap basqarýshylyq sheshimder qabyldaýǵa deıin jasandy ıntellektti qoldanýǵa kómektesedi. Baǵdarlama boıynsha 50 myńnan astam memlekettik qyzmetshi oqýdan ótti.

2026 jyly AI Governance 500 baǵdarlamasy iske qosyldy. Ol memlekettik sektorda jasandy ıntellektti keńinen engizý men damytýǵa jaýapty basshylardy daıarlaýǵa baǵyttalǵan. Baǵdarlama jasandy ıntellekt strategııasy, ony retteý jáne tehnologııalardy qoldaný etıkasy máselelerin qamtyǵan.

Jasandy ıntellekt bilim berý salasynda da qoldanylyp keledi: shamamen 300 myń pedagog jasandy ıntellekt quraldarymen jumys isteý boıynsha oqytýdan ótken. Bul oqytý barysyn tsıfrlyq ortaǵa beıimdeýge múmkindik beredi.

Bıznes úshin AI Corporate baǵdarlamasy júzege asyrylyp jatyr. Bıznes úderisterine jasandy ıntellektti engizý arqyly avtomattandyrý, taldaý jáne basqarý tıimdiligin arttyrý múmkin bolmaq. Baǵdarlamany aqpan aıynan bastap oqýshylardyń alǵashqy legi tegin meńgerip jatyr.

Sonymen qatar azamattarǵa jasyna jáne turǵylyqty jerine qaramastan jasandy ıntellekt daǵdylaryn meńgerýge múmkindik beretin ashyq onlaın baǵdarlamalar damyp keledi. Ártúrli kýrstar men seriktestik jobalar aıasynda ondaǵan myń adam jasandy ıntellekt, derekterdi taldaý jáne baǵdarlamalaý boıynsha negizgi ári qoldanbaly bilim aldy.

– Elimiz boıynsha 19 óńirlik ІT-hab jumys isteıdi. Munda azamattar tsıfrlyq daǵdylardy tegin meńgerip, ony is júzinde qoldanyp úırenedi. Onlaın oqý kez kelgen jerde otyryp bilim alýǵa múmkindik beredi, - delingen mınıstrlik jaýabynda.

Mınıstrlik málimetinshe, turǵyndar tarapynan AІ tehnologııalaryna joǵary qyzyǵýshylyq bul baǵdarlamalardyń ózektiligin kórsetedi. 2026 jyly olardy áli de keńeıtý josparlanyp otyr. Bilim berý, memlekettik basqarý jáne bıznes úshin tájirıbelik daǵdylardy damytýǵa basymdyq berilmek. Qazaqstan jasandy ıntellekt boıynsha jappaı saýattylyqty qalyptastyryp, tsıfrlyq ekonomıkaǵa qajetti mamandardy daıarlap jatyr.

Buǵan deıin jasandy ıntellekt óndiristegi qaýipterdi aldyn ala anyqtaıtynan jazǵan edik.