Qazaqstandaǵy reformalar Ortalyq Azııa turaqtylyǵyna áser etedi – qytaılyq sarapshylar
ASTANA. KAZINFORM - Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaev bastamashy bolǵan saıası reformalar eldiń uzaqmerzimdi turaqtylyǵy men ınstıtýtsıonaldyq ornyqtylyǵynyń negizi bolyp tabylady. Mundaı pikirdi qytaılyq sarapshylar Kazinform agenttiginiń tilshisine pikir bildirdi.
QHR Memlekettik keńesi janyndaǵy Damý máselelerin zertteý ortalyǵynyń Eýropa jáne Azııa elderiniń áleýmettik damý zertteýleri ınstıtýty dırektorynyń orynbasary Sıýı Taonyń aıtýynsha, Qazaqstan táýelsizdik alǵan 35 jyl ishindegi eń mańyzdy saıası reformalar kezeńine qadam basyp otyr jáne bul ózgeristerdiń tarıhı mańyzy zor.
- Konstıtýtsııalyq reforma - el táýelsizdik alǵannan bergi eń aýqymdy saıası ózgeris. Ol Negizgi zańnyń 40-tan astam babyn qamtıdy. Bul «Ádiletti Qazaqstandy» qalyptastyrý jolyndaǵy asa mańyzdy kezeń, - dedi ol.
Sarapshynyń pikirinshe, eki palataly Parlamentti bir palataly Quryltaıǵa transformatsııalaý jahandyq geosaıası turaqsyzdyq pen óńirlik syn-qaterler jaǵdaıynda ishki turaqtylyqty jáne strategııalyq derbestikti nyǵaıtý qajettiligimen baılanysty. Al Halyq keńesin qurý jáne vıtse-prezıdent ınstıtýtyn qaıta engizý zań shyǵarý jáne konsýltatıvtik organdardyń tıimdiligin arttyrýǵa baǵyttalǵan.
Onyń aıtýynsha, usynylǵan sharalar bılik ınstıtýttarynyń prezıdenttik basqarý vertıkalimen úılesimdi jumysyn qamtamasyz etip, memlekettik basqarýdyń birtutas ári tıimdi júıesin qalyptastyrýǵa múmkindik beredi.
- Konstıtýtsııalyq reforma jónindegi komıssııanyń qurylýy jáne onyń quramynyń keń bolýy jańa negizgi zań jobasyn ázirleý kezinde qoǵamnyń barlyq toptarynyń usynystaryn eskerýge múmkindik beredi. Bul júrgizilip jatqan reformalardyń salmaqty ári ashyq sıpatyn kórsetedi, - dep tolyqtyrdy qytaılyq sarapshy.
Osyǵan uqsas pikirdi Qytaı halyqaralyq máseleler akademııasynyń Eýrazııa ınstıtýtynyń dırektory Lı Tszygo da bildirdi.
Onyń aıtýynsha, Konstıtýtsııalyq reforma jónindegi komıssııanyń basty mindeti - halyqtyń ózekti suranystaryna saı keletin jáne memlekettik ınstıtýttardyń turaqtylyǵy men saıası sabaqtastyǵyn nyǵaıtatyn túzetýlerdi jan-jaqty ári ınklıýzıvti túrde pysyqtaý.
— Júrgizilip jatqan reformalar zań shyǵarý protsesin ońtaılandyryp, strategııalyq sheshimder qabyldaýdy jedeldetýge, normatıvtik-quqyqtyq bazany ekonomıkanyń qajettilikterine jáne iri ınfraqurylymdyq jobalardy iske asyrýǵa beıimdeýge múmkindik beredi. Sondaı-aq bılik sabaqtastyǵyn ınstıtýtsıonaldyq turǵyda bekitip, tótenshe jaǵdaılar kezinde saıası táýekelderdi azaıtýǵa jáne memlekettik apparattyń turaqtylyǵyn qamtamasyz etýge yqpal etedi, — dedi Lı Tszygo.
Sarapshynyń aıtýynsha, qazirgi reformalar toptamasy Qazaqstandy júıeli jańǵyrtýdyń jańa kezeńi retinde qarastyrylady. Ózgerister basqarý vertıkaliniń ashyqtyǵyn qamtamasyz etýge, ınvestıtsııalyq ahýaldy jaqsartýǵa jáne eldi ózgerip jatqan halyqaralyq jaǵdaılarǵa beıimdeýge baǵyttalǵan.
Lı Tszygonyń pikirinshe, uzaqmerzimdi perspektıvada qalyptasatyn saıası júıe konfıgýratsııasy Qazaqstannyń ǵana emes, tutastaı Ortalyq Azııa óńiriniń turaqtylyǵyna da oń áserin tıgizedi.
Aıta keteıik, Prezıdent jańa Ata Zań jobasy boıynsha usynystardy muqııat qaraýdy tapsyrdy.