Qazaqstanda jeke sot oryndaýshylary ınstıtýty engiziledi

ASTANA. 1 naýryz. QazAqparat /Arman Asqarov/ - Bıyl Qazaqstan TMD boıynsha birinshi bolyp jeke sot oryndaýshylary ınstıtýtyn engizýdi kózdep otyr.

Qazaqstanda jeke sot oryndaýshylary ınstıtýty engiziledi

Oǵan qajetti zańnama ázirlenip, jeke sot oryndaýshylaryn irikteý komıssııasy quryldy. Aǵymdaǵy aıdyń ekinshi jartysynda jeke sot oryndaýshysy qyzmetinen úmitker azamattarǵa lıtsenzııa berý naýqany bastalmaq. Osynaý úlken ári jaýapty bastamanyń aldynda QR Ádilet mınıstrliginiń ókilderi, zańger-mamandar men halyqaralyq sarapshylar bas qosyp, búgin Astanada bastalǵan «Qazaqstan Respýblıkasynda jeke sot oryndaýshylary ınstıtýtyn engizý» taqyrybyndaǵy halyqaralyq semınarda elimizde jeke sot oryndaýshylary ınstıtýtyn engizý boıynsha qolǵa alynǵan is-sharalardy taǵy bir márte tarazylap aldy.

QR Ádilet mınıstrligi Sot aktilerin oryndaý komıtetiniń jeke sot oryndaýshylarynyń jumysyn uıymdastyrý basqarmasynyń bastyǵy Ǵalymbek Smaǵulov habarlaǵandaı, ótken jyly qabyldanǵan «QR Sot oryndaýshylarynyń mártebesi jáne atqarýshylyq is júrgizý týraly» zańǵa sáıkes elimizde jeke sot oryndaýshylary ınstıtýtyn engizý qarastyrylyp otyr. «Qazaqstan TMD elderi ishinde birinshi bolyp jeke sot oryndaýshylary ınstıtýtyn engizýde. Onyń negizgi ereksheligi - jeke sot oryndaýshylarynyń qyzmeti memlekettik sot oryndaýshylarymen qatar júrgizilip, osy eki sala bir-birin tolyqtyryratyn bolady. Sotqa júgingen azamattar sot oryndaýshysyn óz qalaýy boıynsha tańdaıtyn bolady. Al memleket olardyń qyzmetin qatań baqylaýda ustamaq. Jeke sot oryndaýshylary taraptardyń biri memleket bolyp tabylatyn qujattardan basqa barlyq sot aktilerimen aınalysa alady», - deıdi Ǵ.Smaǵulov. Komıtet ókili atap kórsetkendeı, naýryzdyń ekinshi jartysynan bastap QR Ádilet mınıstrligi Sot aktilerin oryndaý komıteti jeke sot oryndaýshysy qyzmetinen úmitker azamattarǵa lıtsenzııa berý boıynsha qujat qybyldaýdy bastaıdy. «Bizdiń zertteýimiz boıynsha búginde sot oryndaýshylarynyń basym bóligi jeke atqarý salasyna aýysýdy kózdeıdi. Sondyqtan biz memlekettik sot oryndaýshylarynyń sany aızaıyp qalmasyn dep jeke sot oryndaýshylaryna lıtsenzııa berýdi kezeń-kezeńimen júrgizýdi josparlap otyrmyz. Qabyldaý naýqanynyń alǵashqy kezeńinde 200 lıtsenzııa berilse, jyldyń aıaǵyna deıin 400 jeke sot oryndaýshysyna arnaıy ruqsat berý qaǵazyn tabys etý kózdelip otyr», - deıdi Ǵ.Smaǵulov.

Zańǵa sáıkes jeke sot oryndaýshysy qyzmetinen úmitker mamandarǵa birneshe talap qoıylyp otyr. Atap aıtqanda, Qazaqstan azamattyǵynyń bolýy, 25 jasqa tolýy, biliktilik emtıhanyn tapsyrýy, bir jyldyq taǵylymdamadan ótýi, lıtsenzııa alýy jáne konkýrstyq irikteýden ótýi. Osy oraıda alǵashqy jyldary jeke sot oryndaýshylaryn besjyldyq eńbek ótili bar atqarý óndirisi qyzmetkerlerdiń, sondaı-aq on jyldyq eńbek ótili bar prokýrorlar men sýdıalardyń qatarynan alý qarastyrylǵan. Lıtsenzııaǵa ıe bolǵan azamattar úsh jylda bir ret attestatsııadan ótýi mindet.

Jeke sot oryndaýshylarynyń Halyqaralyq odaǵynyń birinshi vıtse-prezıdenti, zańger Bernar Menıý Qazaqstannyń bastamasyna oń baǵa berip otyr. Deı turǵanmen, halyqaralyq sarapshynyń qazaqstandyq zańnamaǵa alyp-qosar usynystary joq emes. Onyń habarlaýynsha, búginde Eýropa elderinde sybaılas jemqorlyq úshin aıypty bolǵan mamandar jeke sot oryndaýshysy qyzmetine alynbaıdy. «Bizde osyndaı qatań talap bar. Ony Sizderge de qoldanýdy usynamyn», - deıdi B.Menıý. Sondaı-aq kásibı sot oryndaýshysy atap kórsetkendeı, jeke sot oryndaýshylaryn irikteý komıssııasynyń quramynda kásibı psıholog-mamandar bolýy qajet. «Negizi, Qazaqstanda jeke sot oryndaýshylary ınstıýtyn engizý salasyndaǵy zańnama óte saýatty ázirlengen. Jaqynda, men Reseıdiń osy saladaǵy tájirıbesimen tanysqan edim. Osy oraıda Qazaqstannyń óz zańnamasyn halyqaralyq talaptarǵa barynsha saı etip daıarlaýǵa tyrysqandyǵyn erekshe atap ótken jón», - deıdi B.Menıý.

Jalpy, jeke sot oryndaýshylary ınstıtýtyn engizý arqyly memleket atqarýshylyq is júrgizý boıynsha ózine júktelgen mindetterdi jeke sektorǵa berip, ol arqyly jańa naryqtyq ortany qalyptastyrýdy kózdep otyr. Osynyń arqasynda jańa jumys oryndary paıda bolyp, bıýjetke túsetin salyqtyń kólemi ulǵaımaq. Bolashaqta jeke sot oryndaýshylary osy saladaǵy memlekettik mamandardy yǵystyryp, atqarýshylyq is júrgizý tolyǵymen jeke ortaǵa kóshedi degen boljam bar.