Qazaqstanda shıkizattyq emes eksport úlesi artty

ASTANA. KAZINFORM – 2025 jyly Qazaqstannyń syrtqy saýdasy 143,9 mlrd dollardy qurady. Bul 2024 jylmen salystyrǵanda 1,3%-ǵa artyq. Degenmen, saýda balansynda qurylymdyq ózgerister baıqaldy. Bul týraly Qazaqstan qarjygerler qaýymdastyǵy eldiń syrtqy saýdasy boıynsha jyldyq sholý aıasynda habarlady.

Eksport 3,2%-ǵa azaıyp, 79,0 mlrd dollarǵa jetse, ımport 7,4%-ǵa óskenin atap ótý qajet – 64,8 mlrd dollar. Nátıjesinde saýda profıtsıti 21,3 mlrd-tan 14,2 mlrd dollarǵa qysqardy. Bul JІÓ-ge shaqqanda 7,3%-dan 4,6%-ǵa deıin tómendegenin kórsetedi.

– Eksporttaǵy tómendeýdiń negizgi sebebi mıneraldyq sektor (-3,3 mlrd dollar), ásirese Brent munaı baǵasynyń 2025 jyly shamamen 20%-ǵa tómendeýimen baılanysty. Kólik quraldarynyń eksporty da 968,7 mln dollarǵa azaıyp, syrtqy naryqtaǵy suranystyń tómendegenin kórsetti, – delingen analıtıkalyq ortalyqtyń materıalynda.

Qaýymdastyq derekterine sáıkes, shıkizattyq emes eksporttyń úlesi 35,2%-dan 36,4%-ǵa artty. Bul qurylymdyq ózgeristen týyndaǵan statıstıkalyq ósim. Janýarlar men ósimdik ónimderiniń eksporty (+2,0 mlrd dollar: dándi daqyldar, maıly tuqymdar, dárilik ósimdikter, mal azyǵy) jalpy tómendeýdi birshama ótedi.

– Import ósiminiń negizgi draıverleri: kólik quraldary (+3,0 mlrd dollar), janýarlar men ósimdik ónimderi (+695,4 mln dollar: kakao, maılar, sút ónimderi, sýsyndar) jáne hımııa ónimderi (+652,7 mln dollar). Sondaı-aq kólik quraldaryn satyp alý avto baǵasynyń tómendeýimen (7,2 mln. teńgeden 6,2 mln. teńgege deıin) baılanysty artyp otyr, – dep atap ótilgen materıalda.

Osylaısha ortalyqtyń mamandary, 2025 jyly taza eksporttyń qysqarýy jalpy JІÓ-ge teris áserin tıgizip, valıýtalyq túsimniń tómendeýine, aǵymdaǵy esepke qosymsha qysymnyń kúsheıýine jáne syrtqy konıýnktýraǵa baılanysty valıýtalyq kýrsqa qatysty kútýlerdiń sezimtaldyǵynyń artýyna ákep soqtyrdy dep qorytyndylaǵan.

Aıta keteıik, qazaqstandyq kompanııalar 478 mln dollar somasyna eksporttyq kelisimder jasady.