Qazaqstanda pantomıma janryn damytqan akter Meńtaı Ótepbergenov edi - N. Esimǵalıev

Bul týraly búgin Almatyda tanymal kınoakter Meńtaı Ótepbergenovti aqtyq saparǵa shyǵaryp salý rásimi barysynda «QazAqparat» tilshisine bergen suhbatynda Qazaqstan Respýblıkasy Kınofılmderi memlekettik qorynyń dırektory, kınoakter Nurlybaı Esimǵalıev málim etti.

«Mynaý mım, ıaǵnı pantomıma degen janr bar. Sony Qazaqstanda damytyp, kemeline keltirgen meniń dosym Meńtaı bolatyn. Ol kezinde Máskeý tsırk ýchışesiniń Almatydaǵy fılıalynyń kloýnada jáne pantomıma bóliminde Qazaq KSR-iniń halyq ártisi Gúljıhan Ǵalıevadan dáris alǵan. Keıin, 1969 jyly Gúljıhan Ǵalıevanyń uıymdastyrýymen qurylǵan «Gúlder» ansamblinde «mım» ártisi bolyp eńbek etti. Gastrolderge shyǵyp, álemniń kóptegen elderinde óner kórsetti. 1974 jyly ekeýmiz Búkilodaqtyq kınematografııa ınstıtýtyn bitirip kelgen soń, ol talaı jyl qazaq kınosyn damytý jolynda aıanbaı eńbek etti», - dedi N. Esimǵalıev.

Sonymen qatar, ol Meńtaı Ótepbergenovtiń áli de qazaq kınosyna bereri mol bolǵandyǵyn, qudiretti daryny tolyq ashylmaı ketkendigin aıtyp, ókinish bildirdi.

«Mákeńe jaqsy rólder buıyrmaı ketti. Jalpy, akterler qolynda bıligi joq sypaıy halyq qoı. Olardyń taǵdyryn kóp jaǵdaıda rejısserler sheshedi. Onyń ústine, naǵyz kásipqoı akterler: «Men myna róldi oınaıynshy», - dep eshqashanda rejısserdiń aldyna barmaıdy. Muny uıat sanaıdy. Sondyqtan, Meńtaı kóp jaǵdaıda jaǵymsyz rólderdi somdap júrdi. Bul o basta qalyptasqan «shtamp» bolǵan soń, eshbir rejısser osy bir taptaýryn bolyp ketken úrdisti buzyp, oǵan tereń psıhologııalyq, dramalyq rólderdi usynǵan joq. Al Meńtaıdyń jańa rólderdi somdaý jóninen armany kóp edi», - dedi N. Esimǵalıev.

Budan basqa, ol Meńtaı aǵanyń fılatelıst retinde de qazaq kınosynyń tarıhyna qatysty úlken eńbek sińirip ketkendigin aýyzǵa aldy.

«Meńtaı mynaý óte sırek kezdesetin zattar - kitap, qolóner buıymdary, kóne qarý-jaraqtar jáne kınoplakat jınaýmen aınalysatyn, burynǵy Keńes odaǵyna tanymal kollektsıoner bolatyn. Onyń qolynda sonaý «Amangeldi» fılminen bastap, kúni búginge deıin shyǵarylǵan barlyq kınofılmderimizdiń kınoplakattary tolyǵymen saqtalǵan. Bul qazaq kınosy úshin asa qundy dúnıeler. Sondaı-aq, 1999 jyly «Markalardaǵy álem kınosynyń tarıhy» atty kitap shyǵaryp, Meńtaı Qazaqstannyń rekordtar kitabyna endi. Óıtkeni, álemde mundaı kitaptyń balamasy joq bolatyn. Sondyqtan, Meńtaıdyń jınap ketken dúnıeleri - qazaqtyń kıno óneri, mádenıeti úshin baǵa jetpes qundy mura», - dedi N. Esimǵalıev.

Esterińizge sala ketelik, Meńtaı Smaǵululy Ótepbergenov 1946 jyly 7 tamyzda qazirgi Shyǵys Qazaqstan oblysy, Besqaraǵaı aýdanynyń Begen aýylynda týǵan.

Máskeý tsırk ýchılışesiniń Almatydaǵy fılıalynyń Kloýnada jáne pantomıma bólimin (1968 j.) jáne Máskeýdegi Búkilodaqtyq kınematografııa ınstıtýtyn bitirgen (1974 j.). 1969 -1970 jyldary «Gúlder» ansamblinde óner kórsetti. 1974 jyldan «Qazaqfılm» kınostýdııasynyń akteri bolyp eńbek etti.

KSRO-nyń 13 kınostýdııasynda barlyǵy 47 fılmge túsken.

Olardyń ishinde «Biz - eresekter» (1980 j.), «Jaýshy» (1980 j.), «Aq shaman» (1983 j.), «Jeńimpaz» (1984 j.), «Interdevochka» (1991 j.), «Shanhaı» (1996 j.) sekildi fılmder bar.

Sondaı-aq, ol «Markalardaǵy álem kınosynyń tarıhy» atty biregeı kitaptyń avtory.

Kitaptyń tusaýkeser rásimi Kann qalasyndaǵy 51-shi Halyqaralyq kınofestıvalinde ótken.
QR Kınematografısteri odaǵynyń hatshysy (1999-2001 jj.).
«Qurmet» ordenimen, «Qajyrly eńbegi úshin. V.I. Lenınniń týǵanyna 100 jyl mereıtoıy qurmetine» (1970 j.) medalimen marapattalǵan.

1996 jyly QR Eńbek sińirgen ártisi ataǵyn aldy.