Qazaqstanda memleket jáne qoǵam qaıratkeri J. Táshenev týraly derekti fılm túsirilmek
ANA. 3 aqpan. QazAqparat /Jasulan Amanbaıuly/ - Qazaqstanda memleket jáne qoǵam qaıratkeri Jumabek Táshenev týraly derekti fılm túsiriledi.
Bul týraly búgin Astanada «J.Táshenevtiń azamattyq erligi jáne qazirgi patrıottyq tárbıe» taqyrybynda ótken ǵylymı konferentsııada málim boldy. Kınorejısser Halıla Omarovtyń aıtýynsha, qazirgi ýaqytta J.Táshenev týraly maǵlumattar men materıaldar qorytylyp jatyr. "Tolyq kórinis qalyptasqannan keıin, biz túsirý jumystaryn bastaımyz",-dedi ol.
Qazaq jeriniń tutastyǵyn saqtap qalý maqsatynda Kremlge qarsy shyǵyp, «kisendeýli jolbarys» degen at alǵan, qazaqtyń birtýar uldarynyń biri - Jumabek Táshenevtiń týǵanyna 96 jyl tolyp otyr.
KSRO basshysy Hrýşev Qazaqstannyń soltústiktegi bes oblysyn - Reseıge, Mańǵystaý túbegin - Túrikmenstanǵa, ońtústiktegi maqta egetin aýdandardy Ózbekstanǵa berý máselesin kótergen kezde, 1960 jyly Qazaq KSR Mınıstrler Keńesiniń tóraǵasy J. Táshenev «Ortalyq ár respýblıkanyń aýmaqtyq máselesine kıligýin toqtatsyn» dep qarsy shyqqan. Osy kıkiljińnen keıin Ortalyq, ony Qazaq KSR Mınıstrler Keńesiniń tóraǵasy qyzmetinen bosatady.
Tarıh ǵylymdarynyń doktory, professor Qadyr Ahmetovtiń aıtýynsha, J. Táshenev qazaq múddesin birinshi orynǵa qoıǵan. B.Momyshulyn Keńes Odaǵynyń batyry ataǵyna eki ret usynady. Degenmen Máskeý ol ataqty berýge eki ret bas tartady. Ol Qazaq KSR Mınıstrler Keńesiniń tóraǵasy bolyp turǵan kezinde Almatydaǵy Abaı eskertkishi salynyp, Medeý muz aıdynynyń qurylysy jandandy. Qazaqtyń 5 mádenıet qaıratkeri «QazKSR Halyq ártisi» ataǵyn aldy.
«Ol surapyl hrýşevtik dáýrende Ortalyqqa qarsy shyǵyp, Qazaqstannyń soltústik aımaǵyndaǵy baılyǵy shalqyǵan, egin-jaıy tolqyǵan bes oblysyn kórshi Reseıge qosýdan aman alyp qalǵan bolatyn. Jáne ol osy áreketi úshin eshqashan ókinbegendigin estelikterinde aıtady. Ókinishke oraı, qazir Qazaqstanda Jumabek Táshenevtiń eskertkishi ornatylmaǵan. Astana men Shymkent qalalarynda eki-aq kósheden basqa osy iri tulǵanyń atymen atalatyn kóshe, birde bir mektep joq. Búgingi konferentsııanyń basty maqsaty - qoǵamdy osy máselege nazar aýdartý, qoǵamdyq pikir qalyptastyrý»,-deıdi Halıla Omarov.
Jumabek Táshenev 1915 jyly 20 naýryzda Aqmola oblysy Arshaly aýdanyndaǵy Tanakól aýylynda dúnıege kelgen. 1928-1934 jyldar aralyǵynda jergilikti jastardyń Sharýashylyq mektebinde, odan soń Aqmola qurylys tehnıkýmynda oqydy. 1934-1939 jyldary ol Aqmola, Qaraǵandy, Soltústik Qazaqstan oblystarynyń birqatar aýdandarynda jaýapty qyzmetter atqarǵan. 1939 jyldan 1948 jylǵa deıin Soltústik Qazaqstanda - oblystyq jer bólimi bastyǵynyń orynbasary, oblystyq mal sharýashylyǵy bóliminiń meńgerýshisi, oblystyq atqarý komıteti tóraǵasynyń orynbasary boldy. Al 1948 jyly Soltústik Qazaqstan oblystyq atqarý komıtetiniń tóraǵasy bolyp taǵaıyndalyp, 1952 jylǵa deıin osy qyzmetti abyroımen atqardy. Odan keıin, ıaǵnı 1952-1955 jyldary Aqtóbe oblysyn basqardy. 1955 jyly Qazaq KSR Joǵary Keńesi Tóralqasynyń tóraǵasy bolyp saılandy, al 1960 jyly Qazaq KSR Mınıstrler Keńesiniń tóraǵasy qyzmetine taǵaıyndalǵan. Alaıda ol bul laýazymda 11 aı ǵana otyrdy.
Jumabek Ahmetuly 1986 jylǵy Jeltoqsan oqıǵasynan týra bir aı buryn Shymkentte kóz jumdy.
