Eńbek naryǵynda 1 mln teńge jalaqy usynylatyn neshe bos jumys orny bar
ASTANA. KAZINFORM – Qazaqstannyń eńbek naryǵy qaı mamandyqtarǵa zárý, qandaı kásip ıelerine aıamaı aqy tóleýge daıyn? Osy suraqtarǵa eldegi eń iri eńbek bırjalaryndaǵy málimetterge súıene otyryp jaýap izdeımiz.
Bir bos orynǵa 7-8 jumyssyz
Resmı statıstıka boıynsha eldegi eńbekke jaramdylar sany — 9,8 mln adam. Onyń ishinde jumyssyz sanatyna jatatyn 448,9 myń adam bar. Al jumys berýshiler men jumys izdeýshilerge arnalǵan Elektrondy eńbek bırjasynda 57 761 bos oryn, halyqaralyq HeadHunter jobasynyń qazaqstandyq segmentinde 36 909 jumys orny bar. Eki resýrstaǵy vakansııalardyń qaıtalaný yqtımaldyǵyn eskerip eseptegende árbir bos orynǵa 7-8 jumyssyz qazaqstandyq úmit artady degen sóz. Qazaqstan Eýrazııalyq ekonomıkalyq odaqtyń múshesi bolǵandyqtan, Belarýs, Qyrǵyzstan, Reseı jáne Armenııa azamattary elimizde kvotasyz jumys isteı alady. Al úshinshi elderdiń azamattaryna 2026 jyly 18,1 myń kvota bólingen. Eki qolǵa ustaıtyn kúrek daıyn turǵanymen onyń tabysy búgingi qymbatshylyqqa tótep bere ala ma? Máseleniń eń sezimtal tusy da osy.
Bilim berý men medıtsınada 10 myńnan astam vakansııa tur
Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstrliginiń Elektrondy eńbek bırjasynda 27 308 habarlama arqyly 57 761 bos jumys orny tirkelgen. Onyń basym bóligi Almaty (5 274), Astana (3 995), Shymkent (1 187) sııaqty qalalarda shoǵyrlanǵan. Al resmı júktelgen túıindemeniń sany — 241 790.
Eń kóp vakansııa bilim berý (6 140), medıtsına (3 044), biliktilik talap etpeıtin mamandyqtar (2 479), óndiris (2 434), kólik jáne logıstıka (1 575) sııaqty salalarǵa tıesili.
57,7 myń bos jumys ornynyń 10,3 myńy — 100-200 myń teńge aılyq tóleıtin jumystar. 200-300 myń teńgelik 6 758 vakansııa, 100 myń teńgeden az tóleıtin 4 208 oryn, 300-500 myń teńge aralyǵynda tóleıtin 4 503 vakansııa, 500 myń teńgeden joǵary 1 586 oryn bar. Sonda vakansııalardyń basym bóligi 100-300 myń teńge arasynda aılyq usynady degen sóz.
Bırjada múgedektigi bar azamattarǵa 405 vakansııa jarııalanǵan. Munda da negizgi usynystar 100-300 myń teńge aralyǵynda. Al 500 myń teńgeden joǵary aılyq ýáde etetin 21 oryn ǵana tirkelgen. 405 vakansııanyń 69-y Astana men Almatyda ekenin de aıta ketý kerek.
Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstrligi bıyl múgedektigi bar adamdardy jumyspen qamtýdyń tsıfrlyq qyzmetin engizbekshi.
— Mınıstrlik birinshi jartyjyldyq bitkenge deıin kvotalardy oryndaý úshin uıymdar tizbesin tsıfrlyq esepke alý tásilin ázirleıdi. Múgedektigi bar adamdardy jumysqa ornalastyrý úshin jumyspen qamtýdyń tsıfrlyq qyzmeti engiziledi. Bul qyzmet azamattardy jumyspen qamtyǵanǵa deıin proaktıvti súıemeldeıdi. Bıyldan bastap 17 myńǵa jýyq múgedektigi bar adamdy kvotamen qamtýdy josparlap otyrmyz. Bul — 2025 jylmen salystyrǵanda 2 ese kóp, — dedi mınıstr Asqarbek Ertaev.
Onyń aıtýynsha, búginde elimizde shamamen 752 myń múgedektigi bar adam turady. Bul — jalpy halyq sanynyń 3,7 paıyzy. Onyń ishinde eńbekke qabiletti jastaǵy adamdar — 56%, zeınetkerler — 29%, balalar — 15%.
Jastarǵa 2 958 vakansııa bar. 100-200 myń teńgelik 445 oryn, 200-300 myń teńgelik 339 oryn, 500 myńnan kóp tóleıtin 60 oryn jarııalanǵan. Eshbir eńbek ótili joq jastarǵa keletin 596 vakansııa jáne bar.
Jumysshy mamandyqtar segmentinde 1 211 vakansııa tirkelgen. Munda da ýáde etiletin negizgi tabys kólemi — 100-200 myń teńge (510 vakansııa). Ýaqytsha jumysqa 447 pozıtsııa, turaqty jumysqa 163 oryn ashyq tur.
Túrmeden bosaǵandardy qabyldaýǵa daıyn 317 vakansııanyń negizgi tabys deńgeıi 200-300 myń teńge aralyǵynda jáne kóbi qara jumyspen baılanysty.
Joǵary bilimi joq azamattarǵa jaraıtyn 101 oryn bar. Usynylǵan aılyq — 100-200 myń teńge.
Kásibı praktıka segmentinde jarııalanǵan 13 vakansııanyń da tabysy aıyna 100-200 myń teńge mólsherinde.
Sheteldik jumysshylarǵa arnalǵan 8 vakansııanyń kóbi aýyl sharýashylyǵymen baılanysty.
Maman tartý úshin baspana usynǵan eki vakansııa ǵana tirkelgen. Onyń biri akýsherge (180-200 myń teńge, BQO Aqjaıyq aýdany), ekinshisi akýsher-gınekolog dárigerge (600–800 myń teńge, Atyraý oblysy Inder aýdany) muqtaj. Bul óńirlerde medıtsına salasynda qosymsha yntalandyrý bar ekenin kórsetedi.
Kóp til bilseń tabysyń da kóbeıedi
Resmı bırjadan eńbek naryǵyndaǵy memlekettik tilge degen suranysty da kórýge bolady. Qazaq tilin talap etetin vakansııa sany — 10 059, orys tili — 10 924, aǵylshyn — 1 596, qytaı tili — 1 126. Qazaq tiline basymdyq beretin vakansııalardyń basym bóligi 100-300 myń teńge aralyǵynda shoǵyrlanǵan. Bul eldegi medıanalyq jalaqy deńgeıimen shamalas: 2025 jyly medıanalyq aılyq shamamen 316 myń teńge bolǵan. Suranys arasynda aǵylshyn (300-500 myń teńge) jáne qytaı tiliniń (500 myń teńgeden kóp) bási joǵary.
1 mln teńgeden joǵary aılyq — 2 888 vakansııa
hh.kz platformasynda (HeadHunter jobasynyń qazaqstandyq segmenti) 7,8 mln túıindeme, 139 186 kompanııa, 36 835 vakansııa bar. Mundaǵy báseke óte joǵary — bir orynǵa orta eseppen 211 túıindeme keledi. Jarııalanǵan vakansııalardyń ishinde 25 987-inde aılyq eńbekaqysy naqty kórsetilgen. Al usynylatyn aılyq mólsheri retinde salyq shegerilgenge deıingi soma kórsetilgen.
10 mln teńge jáne odan joǵary 9 vakansııanyń altaýy Almatyda, úsheýi Astanada ornalasqan. Bul oryndardy mamandyqtar boıynsha jiktesek, stomatologter, jyljymaıtyn múlik agentteri, saýda menedjerleri jáne óziniń menshikti júk kóligi bar júrgizýshilerge suranys asa joǵary ekeni kórinedi.
Túıindesek, eldiń eńbek naryǵynda jumys bar, biraq basym bóligi 100-300 myń teńge aılyqpen shektelgen. 1 mln teńgeden joǵary jalaqy usynýshylar sırek, al 10 mln teńgelik toǵyz vakansııa ǵana bar.
Keıingi jyldary eldegi eń tómengi jalaqynyń mólsherin birneshe ese kóterý kerektigi týraly jıi aıtylyp júr. Úkimet, Ulttyq bank, Qarjy naryǵyn retteý jáne damytý agenttigi osy másele boıynsha birlesken jospar pysyqtap jatyr. Onyń ishinde eń tómengi aılyqty birtindep 150 myń teńgege jetkizý máselesi de bar.
