Qazaqstanda barıt qaldyqtaryn tıimdi óńdeıtin jańa tehnologııa ázirlendi
ASTANA. KAZINFORM – Qazaqstanda barıt kenderi men tehnogendik qaldyqtardy keshendi óńdeýdiń jańa tehnologııasy ázirlendi. Bul tehnologııa qundy komponentterdi alý deńgeıin arttyrýǵa jáne ekologııalyq júktemeni tómendetýge baǵyttalǵan.
Joba Ónerkásip jáne qurylys mınıstrliginiń Ónerkásip komıteti qarjylandyratyn mıneraldyq jáne tehnogendik shıkizatty óndirý men keshendi óńdeýdiń ınnovatsııalyq, resýrsty únemdeıtin tehnologııalaryn qurýǵa arnalǵan ǵylymı-tehnıkalyq baǵdarlama aıasynda júzege asyryldy.
- Qazaqstan Respýblıkasynyń taý-ken metallýrgııa kesheni kásiporyndarynda quramynda 57–60%-ǵa deıin barıı sýlfaty bar barıt kenderin baıytý qaldyqtarynyń edáýir kólemi jınaqtalǵan. Joǵary resýrstyq áleýetine qaramastan, bul materıaldar qazirgi ýaqytta is júzinde óńdeýge tartylmaǵan. Qoldanylyp júrgen gravıtatsııalyq ádister barıtti 70–75% deńgeıinde ǵana bólip alýdy qamtamasyz etedi, alaıda kondıtsııalyq kontsentrat alýǵa múmkindik bermeıdi. Bul tehnologııalyq turǵydan tolyq alynbaýyn kórsetip, qaldyqtardy ónerkásiptik paıdalanýdy shekteıdi, - delingen aqparatta.
Zertteý barysynda qaldyqtardyń zattyq quramyna keshendi taldaý júrgizildi, oǵan mıneralogııalyq, granýlometrııalyq jáne fızıka-mehanıkalyq sıpattamalar engizildi. Barıı sýlfatynyń irilik klastary boıynsha taralý zańdylyqtary anyqtalyp, ony tıimdi bólip alýǵa áser etetin faktorlar belgilendi.
Ǵylymı negizde gravıtatsııalyq-flotatsııalyq biriktirilgen baıytý syzbasy ázirlendi. Bul ádis Jambyl oblysyndaǵy Chıganak ken ornynyń barıt kenderin gravıtatsııalyq baıytý qaldyqtarynan barıtti qosymsha bólip alýdy qamtamasyz etedi.
Ǵylymı-zertteý jumysy aıasynda:
- flotatsııaǵa arnalǵan ońtaıly reagentter anyqtaldy (jınaǵysh – oleın qyshqyly, depressor – suıyq shyny);
- untaqtaý jáne baıytý rejımderiniń tıimdi parametrleri belgilendi;
- tuıyq tsıklmen jumys isteıtin tehnologııalyq shema ázirlendi.
Synaq nátıjeleri boıynsha qaldyqtardan quramynda barıı sýlfaty 95,47%-ǵa deıin jetetin, GOST 4682-84 talaptaryna sáıkes keletin jáne munaı-gaz ónerkásibinde qoldanýǵa jaramdy barıt kontsentraty alyndy.
Ázirlengen tehnologııa:
- barıtti qaldyqtardan bólip alýdyń tolyqtyǵyn arttyrady;
- joǵary tazalyqtaǵy ónim alýǵa múmkindik beredi;
- tehnogendik qaldyqtardyń kólemin azaıtady;
- ekinshi rettik mıneraldyq resýrstardy sharýashylyq aınalymǵa engizedi;
- ónerkásiptik alańdardaǵy ekologııalyq jaǵdaıdy jaqsartady.
Osylaısha, zertteý nátıjeleri ónerkásipte engizý úshin joǵary áleýetke ıe jáne Qazaqstan Respýblıkasynda mıneraldyq shıkizatty óńdeýdiń resýrsty únemdeıtin ári ekologııalyq baǵyttalǵan tehnologııalaryn damytýǵa eleýli úles qosady.
Aıta keteıik, bıyl jeńil ónerkásip salasynda 8 iri joba iske asyrylady.
