Qazaqstanda balyq ónimderi naryǵy 106 myń tonnadan asty
ASTANA. KAZINFORM – Qazaqstanda balyq sharýashylyǵy salasyn damytý, akvaósirý kólemin arttyrý jáne jańa ınvestıtsııalyq jobalardy iske asyrý baǵytyndaǵy jumystar jalǵasyp jatyr, dep habarlaıdy Aýyl sharýashylyǵy mınıstrligi.
Bul týraly QR Prezıdenti janyndaǵy Ortalyq kommýnıkatsııalar qyzmetinde ótken baspasóz konferentsııasynda QR AShM Balyq sharýashylyǵy komıtetiniń tóraǵasy Serik Sermaǵambetov málimdedi.
– Byltyrǵy qorytyndy boıynsha Qazaqstandaǵy balyq ónimderi naryǵynyń kólemi 106,5 myń tonnaǵa jetip, ótken jylmen salystyrǵanda 13%-ǵa ósti. Memlekettik qoldaý sharalary, salany tsıfrlandyrý jáne jańa ınvestıtsııalyq jobalardy iske asyrý nátıjesinde 2028 jylǵa qaraı akvaósirý kólemi 2,5 esege ulǵaıyp, 2029 jylǵa qaraı kásipshilik balyq aýlaý kólemi 100 myń tonnaǵa jetkiziledi. Ótken jyly 49,6 myń tonna balyq aýlanyp, akvaósirý sharýashylyqtarynda 22,9 myń tonna ónim óndirildi. Sondaı-aq 21 myń tonna balyq ónimi eksporttaldy, – dedi Serik Sermaǵambetov.
Onyń aıtýynsha, kásipshilik balyq aýlaý negizinen Atyraý, Qyzylorda, Almaty jáne Shyǵys Qazaqstan oblystarynda damyǵan.
Qazirgi tańda salada 537 balyq sharýashylyǵy sýbektisi jumys isteıdi. Olar 12 myńnan astam adamdy turaqty jumyspen qamtyp otyr.
Balyq óńdeýmen jyldyq qýaty 126 myń tonnany quraıtyn 73 kásiporyn aınalysady. Onyń ishinde 20 kásiporyn Eýropalyq odaq elderine ónim eksporttaý quqyǵyna ıe. Jalpy qazaqstandyq balyq ónimderi álemniń 21 eline jetkiziledi.
2025 jyly óńdelgen ónim kólemi 37 myń tonnaǵa jetip, ótken jyldyń kórsetkishinen 24%-ǵa artty.
Tereń óńdeýdi damytý maqsatynda memleket tarapynan salyqtyq jáne qarjylyq qoldaý sharalary qarastyrylǵan. Balyq óńdeýshi kásiporyndar úshin qosylǵan qun salyǵy 70%-ǵa tómendetilgen. Sondaı-aq aınalym qarajatyn tolyqtyrý úshin jyldyq 5%-ben jeńildetilgen nesıe beriledi.
Salany tsıfrlandyrý aıasynda E-fish aqparattyq júıesi iske qosyldy. Búginde júıede balyq sharýashylyǵy jáne akvaósirý salasynyń 1 221 sýbektisi tirkelgen.
Biryńǵaı avtomattandyrylǵan basqarý júıesimen biriktirý nátıjesinde ruqsat etilgen aýlaý nemese ósirý kóleminen asyp ketken jaǵdaıda veterınarııalyq qujattardy rásimdeý avtomatty túrde buǵattalady. Nátıjesinde balyq ónimderiniń kóleńkeli aınalymy 2 myń tonnaǵa qysqardy.
Aldaǵy ýaqytta «Akvaósirý» modýli iske qosylady. Ol balyq ósirý sharýashylyqtarynyń biryńǵaı tizilimin júrgizýge, óndiristik kórsetkishterge monıtorıng jasaýǵa jáne salanyń qajettiligin boljaýǵa múmkindik beredi.
Kaspıı ıtbalyǵyn qorǵaý maqsatynda 2024 jylǵy qazanda «Kaspıı ıtbalyǵy» memlekettik tabıǵı rezervaty quryldy. Qazirgi ýaqytta onyń aýmaǵyn keńeıtý jáne materıaldyq-tehnıkalyq bazasyn nyǵaıtý jumystary júrgizilip jatyr.
Sonymen qatar Atyraý bekire balyq ósirý zaýytynyń «Jańatalap» jáne «Erkinqala» ýchaskeleri jańǵyrtylýda. Bul bekire shabaqtaryn ósirý kólemin jylyna 5 mıllıonnan 7,5 mıllıon danaǵa deıin arttyrýǵa múmkindik beredi.
Akvaósirýdi qoldaý kólemi 2021 jyldan beri 11,5 esege ósip, bıyl 5,3 mlrd teńgege jetti. Osy kezeńde balyq ósirý sharýashylyqtarynyń sany eki esege artyp, 684 boldy.
2025 jyly salaǵa salynǵan ınvestıtsııa kólemi 5,8 mlrd teńgeni qurady. Al 2026 jyldyń birinshi jartyjyldyǵynda qosymsha 4 mlrd teńge ınvestıtsııa tartyldy.
2021-2025 jyldary jalpy quny 24,1 mlrd teńge bolatyn 95 joba iske asyryldy. 2028 jylǵa deıin shamamen 60 mlrd teńgeni quraıtyn 41 iri jobany júzege asyrý josparlanyp otyr.
Aıta keteıik, Atyraýda kólshikterde qalyp qoıǵan 5,4 mln balyq shabaǵy qutqaryldy.
