Qazaqstanda bala kútimine baılanysty 59 mlrd teńgeden asa somada járdemaqy tólendi
ASTANA. KAZINFORM — 2026 jyly memlekettik járdemaqylarmen, sondaı-aq Memlekettik áleýmettik saqtandyrý qorynan balany bosanýǵa jáne bala 1,5 jasqa tolǵanǵa deıin onyń kútimine baılanysty jalpy somasy 59,2 mlrd teńgeni quraıtyn tólemdermen 164,1 myń adam qamtyldy, dep habarlaıdy Eńbekmıni.
— Al bala týǵanda beriletin járdemaqyny 2026 jylǵy qańtar aıynda respýblıkalyq bıýdjetten 5,6 mlrd teńge somaǵa 28,5 myń adam aldy. Bul járdemaqyǵa bala týǵan, asyrap alǵan, sondaı-aq qamqorlyqqa alǵan balalary bar elimizdiń azamattary, qandastar, sondaı-aq Qazaqstanda turaqty turatyn sheteldikter úmitker bola alady. Balaǵa kútim jasaıtyn adam mindetti áleýmettik saqtandyrý júıesine qatysýshy bolmaǵan jaǵdaıda týǵan, asyrap alǵan, sondaı-aq qorǵanshylyqqa alǵan balalary bar, eger olar basqa ata-ananyń otbasynda eskerilmese, ógeı balalary bar adamdardyń (otbasylardyń) bala kútimine baılanysty járdemaqy alýǵa quqyǵy bar. 2026 jylǵy qańtar aıynda 1,5 jasqa tolǵanǵa deıin bala kútimi boıynsha járdemaqymen 4,2 mlrd teńge somasyna 130,2 myń adam aldy, — delingen habarlamada.
Bala týýyna jáne bala kútimine arnalǵan memlekettik járdemaqylardyń mólsheri respýblıkalyq bıýdjet týraly zańmen tıisti qarjy jylyna bekitilgen aılyq eseptik kórsetkishke (budan ári — AEK) baılanysty belgilenedi. 2026 jyldyń basynan bastap memlekettik járdemaqylardyń mólsheri 10%-ǵa ındekstelgen.
Bala týýyna arnalǵan járdemaqy mólsheri:
— birinshi, ekinshi, úshinshi balaǵa — 38 AEK nemese 164 350 teńge;
— tórtinshi jáne odan keıingi balalarǵa — 63 AEK nemese 272 475 teńge.
Bala 1,5 jasqa tolǵanǵa deıin onyń kútimine baılanysty tólenetin járdemaqy aı saıyn kelesideı mólsherde tólenedi:
— birinshi balaǵa — 5,76 AEK nemese 24 912 teńge;
— ekinshi balaǵa — 6,81 AEK nemese 29 454 teńge;
— úshinshi balaǵa — 7,85 AEK nemese 33 952 teńge;
— tórtinshi jáne odan keıingi balalarǵa — 8,90 AEK nemese 38 493 teńge.
Budan basqa jumys isteıtin azamattarǵa júktilikke jáne bosanýǵa, jańa týǵan balany (balalardy) asyrap alýǵa baılanysty kirisinen aıyrylǵan jaǵdaıda MÁSQ-tan tólenetin áleýmettik tólem júktiligi jáne bosanýy boıynsha berilgen demalystyń barlyq kúnderine taǵaıyndalady. Tólem mólsheri júktiligi jáne bosanýy boıynsha ýaqytsha eńbekke jaramsyzdyq paraǵy berilgenge deıingi sońǵy 12 aı ishinde MÁSQ-ǵa áleýmettik aýdarymdar júrgizilgen ortasha aılyq kiriske jáne eńbekke jaramsyzdyq kúnderiniń sanyna baılanysty bolady.
Atalǵan birjolǵy tólemdi 2026 jyldyń qańtar aıynda jalpy somasy 16,8 mlrd teńgege 17,4 myń adam aldy. Esepti kezeńde taǵaıyndalǵan tólemniń ortasha mólsheri 1 160 626 teńgeni qurady.
Sondaı-aq MÁSQ-dan bala bir jarym jasqa tolǵanǵa deıin onyń kútimine baılanysty kirisinen aıyrylý jaǵdaıy boıynsha aı saıynǵy áleýmettik tólem mindetti áleýmettik saqtandyrý júıesine qatysýshyǵa balanyń týǵan kúninen bastap taǵaıyndalady. Tólemniń mólsheri sońǵy 2 jylda MÁSQ-ǵa áleýmettik aýdarymdar júrgizilgen ortasha aılyq kiristiń 40%-n quraıdy. Eki jáne odan da kóp bala týǵan jaǵdaıda tólem ár balaǵa jeke taǵaıyndalady.
2026 jyldyń qańtar aıynda bul tólem 16,5 myń adamǵa taǵaıyndalyp, jalpy somasy 32,6 mlrd teńgege júzege asyryldy. Esepti kezeńde tólemniń aı saıynǵy ortasha mólsheri — 78 294 teńge.
Osyǵan deıin kópbalaly otbasylar men nagradtalǵan analar 56,5 mlrd teńgeden astam járdemaqy alǵanyn jazǵanbyz.
