Qazaqstanda avıabıletterdiń qymbattaýyna ne sebep – sarapshy
ASTANA.KAZINFORM – Jazǵy demalys maýsymy qyzǵan shaqta kóptegen saıahatshylar áýe bıletteriniń qymbattaýyna tap boldy. Baǵanyń ósýine joǵary suranys áser etti me, álde oǵan janarmaı quny men valıýta baǵamynyń ózgerýi sııaqty basqa da faktorlar sebep boldy ma?
Áýe bıletteriniń baǵasy qalaı qalyptasatynyn anyqtaý úshin Kazinform tilshisi shetelge shyǵatyn týrızm salasynda Qazaqstan azamattarynyń quqyqtaryn qorǵaý júıesiniń ákimshisi sanalatyn «Týrıstik Qamqor» korporatıvtik qorynyń tóraǵasy Inna Reıden pikir aldy. Atalǵan qor týrısterdiń quqyqtaryn qorǵaýmen aınalysady jáne týroperatorlardyń qyzmetinde qıyndyqtar týyndaǵan jaǵdaıda týrısterge qoldaý kórsetedi.
Inna Reıdiń aıtýynsha, Qazaqstanda memlekettik tapsyrys aıasynda oryndalatyn reısterdi qospaǵanda, áýe bıletteriniń baǵasyn memleket rettemeıdi. Qalǵan barlyq jaǵdaıda baǵany avıakompanııalar ózderiniń shyǵyndary men ekonomıkalyq jaǵdaıyna qaraı belgileıdi.
– Qazirgi tańda áýe bıletteriniń baǵasy memleket tarapynan rettelmeıdi. Erekshelik tek memlekettik tapsyrys boıynsha oryndalatyn reısterge ǵana qatysty. Áýe bıletteriniń baǵasyn qalyptastyrý tolyǵymen avıakompanııalardyń quzyretinde. Olar ózderiniń shyǵyndary men paıda tabý qajettiligin eskeredi, óıtkeni avıatsııa – óte qymbat ári úlken qarjyny talap etetin sala, – dedi Inna Reı.
Onyń aıtýynsha, áýe tasymaly qunyna áser etetin negizgi faktorlardyń biri – avıatsııalyq janarmaı baǵasy. Bul naryqtaǵy kez kelgen ózgeris áýe tasymalynyń ózindik qunyna birden yqpal etedi.
– Sońǵy ýaqytta áýe bıletteriniń qymbattaýy janarmaı baǵasynyń ósýimen baılanysty boldy. Sonymen qatar belgili bir kezeńde avıatsııalyq janarmaı jetkilikti kólemde bola ma degen másele týyndady. Kóptegen avıakompanııalar janarmaımen úzdiksiz qamtamasyz etilý úshin jańa jaǵdaılarǵa beıimdelýge májbúr boldy. Árıne, bul óz kezeginde áýe bıletteriniń baǵasyna áser etti, – dedi qor tóraǵasy.
Inna Reı avıatsııa joǵary shyǵyndy talap etetin sala ekenin jáne munda eń basty basymdyq – qaýipsizdik ekenin atap ótti. Ol úshin avıakompanııalar áýe kemelerine turaqty tehnıkalyq tekserýler júrgizip, barlyq qaýipsizdik talaptaryn saqtaýy qajet.
– Qaýipsiz avıatsııa – óte qymbat. Ushaqtardyń qaýipsiz bolýy úshin barlyq qajetti tehnıkalyq tekserýler ýaqytyly júrgizilýi jáne qaýipsizdik talaptarynyń oryndalýy qatań baqylanýy kerek. Bul – avıatasymaldaýshylarǵa qoıylatyn basty talaptardyń biri. Sondyqtan osy shyǵyndardyń barlyǵy bılet baǵasyn qalyptastyrý kezinde eskeriledi, – dedi ol.
Onyń aıtýynsha, bılet baǵasyna Qazaqstannyń kóptegen týrıstik baǵyttardan alys ornalasýy da áser etedi.
– Qazaqstan kóptegen týrıstik baǵyttardan edáýir qashyq ornalasqan. Eger ushý tórt-bes saǵatqa sozylsa, bul salystyrmaly túrde qolaıly qashyqtyq sanalady. Alaıda keıbir baǵyttar boıynsha ushý ýaqyty on saǵatqa deıin jetedi. Mundaı jaǵdaıda avıakompanııalardyń shyǵynynda janarmaıdyń úlesi óte joǵary bolady. Sondyqtan avıatsııalyq janarmaı naryǵyndaǵy kez kelgen másele áýe bıletteriniń baǵasyna birden áser etedi, – dep qosty Inna Reı.
Sonymen qatar ol týrıstik joldamalardyń baǵasyna toqtalyp, olardyń qunyna valıýta baǵamynyń yqpaly zor ekenin aıtty. Sebebi shetelde kórsetiletin kóptegen qyzmetterdiń aqysy shetel valıýtasymen tólenedi.
– Biz týrıstik paketterdiń qymbattaýynyń negizgi sebebi – valıýta baǵamynyń ósýi ekenin kórip otyrmyz. Týrpaketter basqa elderde kórsetiletin qyzmetterden quralady, sondyqtan olardyń quny shetel valıýtasymen esepteledi. Valıýta baǵamy kóterilgen kezde teńgemen eseptegendegi quny da ósedi. Bul tutynýshylarǵa tikeleı áser etedi jáne baǵanyń qymbattaýynyń negizgi sebepteriniń biri bolyp tabylady, – dedi qor tóraǵasy.
Sonymen qatar Inna Reı halyqaralyq naryqtaǵy jaǵdaıdyń áli de turaqsyz ekenin jáne janarmaı baǵasynyń ózgerýi birden bılet qunyna áser ete bermeıtinin aıtty.
– Qazirgi kezde jaǵdaıdyń qanshalyqty turaqty ekenin naqty aıtý qıyn, óıtkeni bári únemi ózgerip jatyr. Keıbir baǵyttar ashylyp, keıbiri jabylyp jatyr, baǵada da ózgerister bolyp turady. Búginde janarmaı tapshylyǵyna baılanysty reıster toqtatylyp jatyr degen resmı aqparat joq. Alaıda janarmaı baǵasynyń ósýi nemese tómendeýi bılet baǵasyna birden áser ete bermeıdi, – dedi ol.
Qorytyndylaı kele, áýe bıletteriniń quny kóptegen faktorlardyń yqpalymen qalyptasady. Maýsymdyq suranys – solardyń biri ǵana. «Týrıstik Qamqor» qorynyń málimetinshe, bılet baǵasyna avıakompanııalardyń operatsııalyq shyǵyndary, avıatsııalyq janarmaıdyń quny, jáne valıýta baǵamynyń aýytqýy negizgi áserin tıgizip otyr.
Aıta keteıik, Ormýz buǵazy arqyly munaı jetkizý tizbegindegi irkilister aıasynda Eýropa men Azııanyń birqatar áýe kompanııasy avıaotyn baǵasynyń qymbattaýy men onyń tapshylyǵy qaýpine baılanysty reıster sanyn qysqarta bastady.
