Qazaqstanda árbir on ekinshi turǵyn arterııalyq gıpertonııamen aýyrady - professor
ALMATY. QazAqparat - Júrek -qan tamyrlary aýrýy - álemde eń kóp taraǵan derttiń biri. Al Qazaqstanda árbir 12 -shi turǵyn arterııalyq gıpertonııamen aýyrady.
Bul týraly onlaın brıfıng barysynda Kardıologııa jáne ishki aýrýlar ǵylymı-zertteý ınstıtýtynyń basqarma tóraǵasy, medıtsına ǵylymdarynyń doktory, professor Roza Qýanyshbekova málim etti, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.
«Dúnıejúzilik densaýlyq saqtaý uıymynyń málimetinshe, jyl saıyn álemde 20 mln-ǵa jýyq adam júrek-qan tamyr aýrýlarynan kóz jumady. Bul Beıjiń, Shanhaı, Tokıo, Delı sııaqty iri megapolıstiń halqymen teń. Qazaqstandaǵy júrek-qan tarmyrlary aýrýlaryna keler bolsaq, jaǵdaı máz emes. Elimizdiń ár 33-shi turǵynynda qan aınalym aýrý belgisi bar. Árbir 12-shi adam arterııalyq gıpertonııamen aýyrady»,- deıdi dáriger.
Onyń aıtýynsha, eldegi 19 mln halyqtyń 1,5 mln-nan astamy arterııalyq gıpertanııa boıynsha dıspanserlik esepte tur.
«Júrek-qan tamyr aýrýlary nelikten beleń alyp bara jatyr ? Birinshiden, bul ómir saltynyń ózgerýimen baılanysty. Qazir biz az qozǵalatyn boldyq. Qozǵalystyń azdyǵy gıpomagnıemııa – bulshyq ettiń burynǵy kúshinen, tózimdiliginen aıyrady. Oǵan qosa denedegi artyq salmaqta júrek aýrýlaryna ákeledi. Qazir álemde halyqtyń 30-40 paıyzy artyq salmaqtan zardap shegýde. Bul da alańdatatyn faktor», - deıdi Roza Tohtanáliqyzy.
Dúnıejúzilik júrek federatsııasynyń málimetinshe, ınfarkt pen ınsýlttan bolatyn erte ólimniń 80% salaýatty ómir saltyn ustaný, temeki shegýdi, durys tamqtaný men fızıkalyq belsendilikti baqylaý arqyly aldyn alýǵa bolady.
«Buryn júrek-qantamyr aýrýlary eresek adamdarǵa tán bolǵan, qazir onymen jastar da, tipten balalar da aýyryp jatyr. Elimizde júrek-qan tamyr aýrýlarynyń aldyn alý boıynsha skrınınktik sharalar ótedi. Odan 40 jastan asqan adamdar ótý qajet»,-dedi kardıolog.
