Qazaqstanda ana ólimi - 13, bala ólim-jitimi 5 paıyzǵa azaıdy - mınıstrlik
ASTANA. 20 shilde. QazAqparat - Búgin QR Densaýlyq saqtaý mınıstrliginde selektorlyq rejımde QR Densaýlyq saqtaý mınıstri Salıdat Qaıyrbekovanyń tóraǵalyǵymen ana men bala ólimin jáne qan aınalymy júıesi aýrýlarynan ólimdi tómendetý boıynsha shuǵyl sharalar qabyldaýǵa arnalǵan respýblıkalyq shtabtyń kezekti otyrysy ótti.
Bul týraly vedomstvonyń baspasóz qyzmetinen habarlady.
Respýblıkada 2012 jyldyń alty aıynyń qorytyndysy boıynsha ana ólim-jitiminiń kórsetkishi 2011 jyldyń sáıkes kezeńimen (17,7) salystyrǵanda 100 myń tiri týǵan nárestege 15,4 qurady. Ana ólim-jitimi kórsetkishi 13 paıyzǵa tómendegini baıqalady.
Bala ólim-jitiminiń kórsetkishi byltyrǵy jyldyń sáıkes kezeńimen (15,6) salystyrǵanda 1000 tiri týǵan nárestege 14,8 qurady, kórsetkish 5% tómendedi.
QR Densaýlyq saqtaý mınıstrligi turaqty túrde «Emhana» avtomattandyrylǵan aqparattyq júıe baǵdarlamasynyń «Júkti jáne bosanǵan áıelder regıstrin» medıtsınalyq uıymdarmen júrgizilýine turaqty monıtorıng jasaýda.
Mundaı is-sharalar jalpy respýblıka boıynsha júkti áıelder densaýlyǵyn, olardy júktiliktiń, bosanýdyń jáne bosanǵannan keıingi barlyq kezeńderde júrgizýdi, medıtsınalyq uıymdardyń shuǵyl ózara árekettesýin jáne ana men jańa týǵan nárestelerdiń densaýlyǵyna tónetin yqtımal qaýip-qaterdi azaıtýdy únemi qadaǵalaýǵa múmkindik beredi.
Sondaı-aq, kúrdeli jaǵdaılardyń aldyn-alý úshin shuǵyl sharalardy ýaqtyly qabyldaýǵa múmkindik beretin júkti jáne bosanǵan áıelderdiń asa qıyn jaǵdaılaryn, júkti áıelderdi der kezinde aýrýhanaǵa jatqyzý boıynsha kúndelikti monıtorıng jasalady.
Astana qalasynda Ana men bala ulttyq ǵylymı ortalyǵy bazasynda medıtsınalyq qyzmetkerler, professorlyq-oqytýshylar quramynyń úzdiksiz kásibı bilimin uıymdastyrý, Búkilálemdik densaýlyq saqtaý uıymynyń (BDSU) usynystaryna sáıkes tıimdi perınataldyq tehnologııalardy engizý, 5 jasqa deıingi saý jáne naýqas balalardy júrgizý standarttaryn praktıkalyq jumysqa engizý úshin Balalar aýrýlaryn júrgizý yqpaldaý úılestirý ortalyqtary (BAJYÚO) quryldy.
Respýblıkanyń 16 óńirinde BAJYÚO jáne tıimdi perınataldyq kómek óńirlik ortalyqtary quryldy.
Sondaı-aq, mınıstrlik ıÝNISEF jáne BDSU birlesip 5 jasqa deıingi balalardy kútý jónindegi erejelermen analardy aqparattandyrý boıynsha keń kólemdi naýqan ótkizýde. Qazaqstandaǵy árbir jas ana qaterli belgiler sıpattalǵan jáne 0-5 jas aralyǵyndaǵy balanyń árbir kezeńine arnalǵan usynystar engizilgen erte bastan balany kútý jáne damytý boıynsha aqparattyq bilim berý quralyn alýda.
2011-2012 jyldary mınıstrlik respýblıkada alǵash ret úkimettik emes uıymdarmen birlesip «Deni saý otbasy», kontratseptsııa, AITV profılaktıkasy máseleleri boıynsha konsýltatıvtik telefon jelisiniń qyzmeti, «Múmkindigi shekteýli áıelderdiń densaýlyǵyn saqtaý», «Ana men bala», «Otbasynyń qolynan bári keledi» sııaqty áleýmettik jobalardy iske asyrýda.
Ana men bala ólimin tómendetý maqsatynda normatıvtik-quqyqtyq aktiler únemi jetildirilýde. Odan basqa, otbasyn josparlaý jáne otbasynyń densaýlyǵyn jaqsartý úshin bala bosanatyn jastaǵy áıelderdi qaraý algorıtmi ázirlenýde.
