Qazaqstanda 10000-ǵa jýyq adam demikpege shaldyqqan
ALMATY. QazAqparat - Qazaqstanda demikpege shaldyqqan adamdardyń sany 10 000-ǵa jýyqtap qaldy, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.
Búginde búkil álem demikpege qarsy kúres kúnin atap ótedi.
Demikpe (astma) - aýyr ınfektsııalyq aýrýlardyń qataryna jatady jáne júrek aýrýlarynan, ınsýlttan, obyr men dıabetten keıin besinshi orynda tur.
Adamnyń tynys alý júıesi zat almasýy men aǵzanyń tepe-teńdigin qamtamasyz etedi. Tynys alǵanda jasýshalar ottegimen qamtamasyz etiledi. Ókpe jáne bronhtardy zaqymdaıtyn aýrýlar bar. Mundaı aýrýlardyń biri -demikpe.
Bronh demikpesi eresekterdiń 5% jáne balalardyń 10% zardap shegetin eń kóp taralǵan sozylmaly aýrýlardyń biri bolyp tabylady. DSU anyqtamasy boıynsha búkil álemde 235 mln. adam demikpemen aýyrady.
Dúnıejúzilik demikpemen kúres kúni jyl saıyn mamyr aıynyń birinshi seısenbisinde atap ótiledi.
Bul kún DSU bastamasy boıynsha qurylǵan jáne demikpemen syrqattanýshylyqtyń ósý problemasyna jurtshylyqtyń nazaryn aýdarýǵa, demikpege kómek kórsetý sapasyn arttyrýǵa jáne adamdardyń bul aýrý týraly habardar bolýyna baǵyttalǵan. Alǵash ret Búkilálemdik demikpege qarsy kúres kúni 1988 jyly atalyp ótti.
Astma grek tilinen aýdarǵanda "aýyr tynys" degendi bildiredi. Bul termınniń avtory - Gıppokrat. Kóptegen ǵasyrlar boıy ǵalymdar osy aýrýdyń sebebin zertteýge tyrysty jáne tek 20 ǵasyrda demikpeniń sebebi, allergııalyq reaktsııa, syrtqy titirkendirgishke (hımııalyq, bıologııalyq, fızıkalyq) jaýap retinde bronhtardyń jergilikti qabynýy bolyp tabylatyny anyqtalǵan.
Qazaqstanda demikpemen aýyratyn adamdardyń sany jyl saıyn artyp keledi. QR DSM sońǵy málimetine sáıkes, 100 000 adamǵa shaqqanda demikpe kórsetkishi 56,3 bolyp otyr.
Al bul shamamen 10 000-ǵa jýyq adam.
«Bronh demikpesin dıagnostıkalaý qıyn, sebebi ony jiti jáne sozylmaly bronhıttermen, ókpeniń sozylmaly obstrýktıvti aýrýymen, ókpeniń qabynýymen, týberkýlezben, basqa da respıratorlyq, nevrologııalyq nemese qantamyr aýrýlarymen ońaı shatastyrýǵa bolady. Dál dıagnozdy jedel dem shyǵarý kólemin ólsheý, bronhıaldy sekret analızi, allergologııalyq tekserý jáne t. b. taldaýlar negizinde qoıýǵa bolady. Alaıda, bronh demikpesin dıagnostıkalaý men emdeýdiń zamanaýı ádisteriniń arqasynda baqylap, durys tańdalǵan em qoldansa kóptegen patsıentter aýrý sımptomdarynan arylýy múmkin", - deıdi mamandar.
