Qazaqstan týrızmin jańa beleske shyǵarady: ınvestıtsııa men ınfraqurylym damyp keledi
ASTANA. KAZINFORM — Búginde Qazaqstannyń týrıstik salasy turaqty ósim kórsetip, óńirlik damýdyń negizgi baǵyttarynyń biri retindegi ustanymyn nyǵaıtyp keledi. Týrıstik aǵynnyń artýy, ınvestıtsııa kóleminiń rekordtyq deńgeıge jetýi, ınfraqurylymnyń belsendi damýy jáne qonaqúı qorynyń keńeıýi salany uzaqmerzimdi ekonomıkalyq tıimdilikke baǵdarlanǵan jańa damý modeline kóshirýge negiz bolyp otyr. Bul týraly Úkimet málim etti.
Týrızm — Qazaqstan ekonomıkasynyń ósimin qamtamasyz etetin ári elimizdiń ınvestıtsııalyq tartymdylyǵyn arttyratyn mańyzdy salalardyń biri. Memleket basshysy óz Joldaýynda týrıstik nysandardyń sapasyn odan ári arttyrýdyń, keleshegi zor baǵyttardyń áleýetin ashýdyń jáne týrıstik ınfraqurylymdy keshendi damytýdy jergilikti atqarýshy organdar qyzmetiniń turaqty basymdyqtarynyń biri retinde ornyqtyrýdyń mańyzyn atap ótti. Sonymen qatar ortalyq deńgeıde halyqaralyq týrıster tartýǵa jáne salalyq zańnamany jetildirýge erekshe nazar aýdarylýy tıis.
— 2025 jyldyń qorytyndysy boıynsha elimizdiń týrıstik salasy turaqty ósim kórsetti. Qonaqúıler men ózge de ornalastyrý oryndary 10 mln-nan astam qonaqty qabyldady. Onyń ishinde ishki týrıster sany 8,7 mln adamdy qurap, aldyńǵy jylmen salystyrǵanda 700 myń adamǵa artty, — delingen habarlamada.
Syrtqy týrızmde de oń dınamıka saqtalyp otyr. Ornalastyrý oryndary qyzmetin 1,4 mln sheteldik týrıst paıdalandy. Jalpy alǵanda, bir jyl ishinde Qazaqstanǵa 15,7 mln shetel azamaty keldi. Onyń 11,1 mln-y týrıstik maqsatpen kelgen.
Týrıstik aǵynnyń ósýimen qatar salanyń ekonomıkalyq qaıtarymy da artyp keledi. Ornalastyrý oryndarynyń jıyntyq tabysy 350,6 mlrd teńgege jetse, týrızm salasyna tartylǵan ınvestıtsııa kólemi 1,3 trln teńgeden asty.
Týrızm — ekonomıkanyń ornyqty sektory
Týrıstik salanyń ósimi negizgi baǵyttardyń barlyǵynda baıqalady: týrıster aǵyny ulǵaıyp, ornalastyrý ınfraqurylymy keńeıip, ınvestıtsııalyq belsendilik artyp keledi.
— Byltyr Qazaqstandaǵy ornalastyrý oryndarynyń sany 4 482 birlikke jetti, al olardyń jalpy syıymdylyǵy 232 myńnan astam tósek-oryndy qurady. Byltyrmen salystyrǵanda salanyń ınfraqurylymy 179 nysanǵa jáne 7 myńnan astam orynǵa artty. Salanyń júıeli damýy uzaqmerzimdi úrdistermen de rastalady. Sońǵy 15 jyl ishinde ornalastyrý oryndary qyzmetin paıdalanǵan qonaqtar sany tórt eseden astam ósip, 2,3 mln-nan 9,1 mln adamǵa deıin jetti, — dep habarlady Úkimetten.
Sheteldik týrıster sany eki eseden astam — 513 myńnan 1,3 mln adamǵa deıin, al salaǵa jyl saıynǵy ınvestıtsııalar kólemi jeti esege jýyq — 144 mlrd teńgeden 975 mlrd teńgege deıin ósti.
Týrısterdiń tutyný shyǵyndary damýdyń jeke ındıkatory retinde qarastyrylady. 2025 jyly 11,8 mıllıonǵa jýyq týrıstik sapar jasaldy, onyń 10,2 mıllıonnan astamy ishki týrızmge qatysty. Týrısterdiń jıyntyq shyǵyndary 1,13 trln teńgeni qurady, bul kólik, qoǵamdyq tamaqtaný, saýda jáne qyzmet kórsetý salalary úshin mańyzdy mýltıplıkatıvtik áser berdi.
2029 jylǵa deıingi tujyrymdama: ártaraptandyrý jáne sapany jaqsartý
Úkimettiń málimetnshe, salany odan ári damytý týrızmdi damytýdyń 2029 jylǵa deıingi tujyrymdamasy sheńberinde júrgiziletin bolady. Jańartylǵan jospar 6 baǵytty qamtıdy, onyń ishinde 61 is-shara bar. Qosymsha 2026-2029 jyldarǵa arnalǵan Jol kartasy daıyndaldy, onda taǵy 119 is-shara kózdelgen. Maqsatty baǵyttardyń biri — 2029 jylǵa qaraı ishki týrıster sanyn 11 mıllıon adamǵa deıin arttyrý.
— Týrısterge usynylatyn baǵdarlamalardyń ár alýan bolýyna erekshe nazar aýdarylyp otyr. Qazirdiń ózinde ádettegi baǵyttardan bólek, elimizde ekotýrızm, agrotýrızm, avtotýrızm, at sporty marshrýttary, gastronomııalyq jáne iskerlik MICE-týrızm damytylýda. Sondaı-aq, balalar men jasóspirimder týrızmi jolǵa qoıylýda, ol sonyń ishinde saıahatty bilim berý baǵdarlamalarymen biriktiretin «Tabıǵat sabaqtary» jobasy arqyly damıtyn bolady, — delingen habarlamada.
Investıtsııalar men halyqaralyq brendter salany kúsheıtedi
Ósý draıverleriniń biri ınvestıtsııalar aǵyny jáne halyqaralyq qonaq úı operatorlarynyń qataryn keńeıtý bolyp otyr.
Aldaǵy jyldary elimizdiń 11 óńirinde álemdik deńgeıdegi 24 qonaq úı salý josparlanýda. Jobalar jeńildikpen nesıe berý jáne ınvestıtsııalyq preferentsııa tetikteri arqyly memlekettik qoldaý aıasynda jeke ınvestıtsııalar esebinen júzege asyrylady. Júzege asyrylyp jatqan jobalardyń qataryna Qonaevtaǵy Hilton jáne Marriott halyqaralyq jelileriniń qonaq úıleri, Pavlodardaǵy Novotel, Qostanaıdaǵy Courtyard by Marriott, Qyzylordadaǵy Rixos, sondaı-aq Almatydaǵy Hilton Garden Inn, Hilton Park Almaty jáne Radisson Blu jobalary jatady. Shymkentte jańa Hilton qonaq úıiniń ashylýy josparlanǵan.
Halyqaralyq jelilerdiń kelýi servıs sapasyn arttyrýǵa kómektesedi, naryqtaǵy básekelestikti kúsheıtedi jáne Qazaqstandy sheteldik týrıster úshin tartymdy baǵytqa aınaldyrady.
Jazǵy maýsymǵa daıyndyq: týrıstik destınatsııalardy damytý
Jazǵy týrıstik maýsymǵa qaraı óńirlerde tanymal baǵyttardy damytý jáne saıahatshylar úshin jaılylyqty arttyrý boıynsha jumystar kúsheıtiledi. Almaty oblysynda Qonaev qalasy men ulttyq parkterdiń týrıstik ınfraqurylymyn jańǵyrtý jumystary jalǵasýda. Investıtsııa kólemi 4,5 mlrd teńgeni quraıtyn № 5 jaǵajaı abattandyrylyp, qazirgi ýaqytta № 6 jáne № 7 jaǵajaılardyń qurylysy júrgizilýde. Sondaı-aq Qaıyńdy kóline jáne «Kóshpendiler qalasy» nysanyna aparatyn kireberis joldar jaqsartylyp, «Alataý amanaty» týrıstik baǵyty damytylmaq.
Jetisý oblysynda Alakól jaǵalaýyn damytýǵa jáne kýrorttyq aımaqtyń kólik qoljetimdiligin arttyrýǵa erekshe kóńil bólinýde. Qazirgi ýaqytta quny 5,5 mlrd teńgeni quraıtyn Úsharal áýejaıynyń jańa termınalynyń jobasy ázirlenýde. Sonymen qatar áýe reısterin sýbsıdııalaý jumystary jalǵasyp, temirjol qatynasynyń aýqymy keńeıtilýde. Qaraǵandy oblysynda Balqash ındýstrııalyq aımaǵy men Qarqaraly aýdanyn qamtıtyn týrıstik klaster qarqyndy damyp keledi. Balqash áýejaıy jańǵyrtylyp, qonaqúı jobalary men týrısterge arnalǵan vızıt-ortalyqtar iske qosylýda. Sonymen qatar óńir týrıster aǵynyn arttyrý maqsatynda óziniń biregeı mádenı, sporttyq jáne tanymdyq is-sharalar kúntizbesin qalyptastyryp keledi.
Mańǵystaý oblysynda jaǵajaılar men jaǵalaýlardy jańǵyrtýǵa, sondaı-aq demalýshylardyń qaýipsizdigin arttyrýǵa basymdyq berilýde. Osy baǵytta týrıstik nysandardy abattandyrý jumystary júrgizilip, tanymal demalys aımaqtarynda beınebaqylaý kameralaryn ornatý josparlanýda. Býrabaı, Baıanaýyl jáne Imantaý-Shalqar kýrorttyq aımaǵynda týrıstik ınfraqurylymdy jańǵyrtý jumystary jalǵasýda. Atap aıtqanda, qutqarý stansalary salynyp, ekologııalyq soqpaq joldar jelisi damytylýda jáne týrıstik nysandarǵa kólikpen qatynaý qoljetimdiligi jaqsartylǵan.
Almaty SuperSki: jobalaýdan qurylysqa deıin
Qazaqstandaǵy eń aýqymdy týrıstik jobalardyń biri — Almaty SuperSki taý-shańǵy kýrorty. Qazirgi tańda joba daıyndyq kezeńinen shyǵyp, naqty qurylys jáne júzege asyrý satysyna ótýde. Negizgi seriktester ashyq halyqaralyq konkýrstar arqyly anyqtalady. 11 zamanaýı aspaly joldyń qurylysyna búkil álem boıynsha myńdaǵan jobalardy júzege asyrǵan osy saladaǵy álemdik kóshbasshylardyń biri — Poma frantsýz kompanııasy jaýap beredi. Kýrortta ártúrli tıptegi gondolalar men kreslolardyń zamanaýı júıesin qurý josparlanýda. Sáýlet pen ınjenerlik sheshimderge erekshe nazar aýdarylady. Foster + Partners halyqaralyq bıýrosynyń tujyrymdamasyna sáıkes qurylysta zamanaýı aǵash konstrýktsııalar qoldanylady. Olardy jobalaý men óndirýdi kúrdeli qatty aǵash nysandarymen jumys isteý tájirıbesimen tanymal kanadalyq StructureCraft kompanııasy júzege asyrady. Qurylys alańynda jumystar qazirdiń ózinde bastaldy. Almaty SuperSki kýrortyn iske qosý 2028 jyldyń jeltoqsanyna josparlanǵan.
Joba týrıster úshin jańa tartymdy ortalyqqa aınalyp, Almaty taýly klasteriniń áleýetin ashýǵa yqpal etedi dep kútilýde. Sonymen qatar ol qyzmet kórsetý salasyna jáne ekonomıkadaǵy sabaqtas salalarǵa qosymsha serpin bermek.
Tsıfrlandyrý men oqıǵalyq týrızm — salany damytýdyń jańa draıverleri
Tsıfrlyq sheshimder týrızmdi damytýdyń mańyzdy quraldarynyń birine aınalyp keledi. Kazakhstan.travel ulttyq týrıstik portaly týrısterge birneshe tilde elimizdiń týrıstik baǵyttary, marshrýttary men el boıynsha saıahattaý múmkindikteri týraly aqparat usynady. Sonymen qatar Qazaqstan qonaqtaryna arnalǵan jańa servıster de damyp keledi: E-Guides júıesi, sheteldik týrısterge arnalǵan QR-sheshimder jáne negizgi týrıstik qyzmetterdi bir tsıfrlyq ortaǵa biriktiretin TravelStan mobıldi qosymshasy.
Salanyń mańyzdy bólek baǵyty — oqıǵalyq týrızm. 2026 jylǵy kúntizbege mádenıet, etnografııa, sport, gastronomııa jáne ózge de baǵyttardy qamtıtyn 55 is-shara engizildi.
Jyl basynan beri óńirlerde birqatar iri sharalar ótti. Olardyń qatarynda Astana Symphony dástúrli óner men mýzyka festıvali, Burabay Ice qysqy festıvali, «Amal keldi — Jyl keldi» etnomádenı festıvali, «DámDásTour» gastronomııalyq festıvali, Eurasian Book Fair halyqaralyq kitap kórmesi, «Taraz — qolónershiler qalasy» festıvali, «Qyzǵaldaq-mura» halyqaralyq festıvali, Sıvers almasynyń gúldeý festıvali jáne PGL Astana 2026 halyqaralyq kıbersport týrnıri bar. Ótken is-sharalar turǵyndar men týrıster tarapynan úlken qyzyǵýshylyq týdyryp, óńirlerdiń mádenı jáne týrıstik áleýetin keńinen tanytýǵa múmkindik berdi.
Oqıǵalar kúntizbesindegi negizgi sharalar jazǵy maýsymǵa josparlanǵan. 2026 jylǵy maýsym aıda elimizdiń óńirlerinde birqatar iri is-shara ótkiziledi. Olardyń qatarynda «Tary Fest» etnofestıvali, «Altyn besik — Aqsýat» óner jáne sport festıvali, Beu Fest jastar mýzyka festıvali, The Spirit of Tengri halyqaralyq festıvali, «Kókmaısa-2026» ulttyq taǵamdar festıvali, «Qazynaly Kaspıı» halyqaralyq festıvali, Balkhash Tour Fest jazǵy festıvali, «Qymyzmuryndyq» etnofestıvali jáne «Jolan júırigi» halyqaralyq báıgesi bar. Bul is-sharalar oqıǵalyq týrızmdi damytýǵa, óńirlik brendterdi ilgeriletýge jáne jazǵy kezeńde týrıster aǵynyn arttyrýǵa yqpal etedi.
Іs-sharalar kúntizbesin keńinen nasıhattaý maqsatynda event.qaztourism.kz veb-nusqasy iske qosyldy. Sondaı-aq halyqaralyq týrıstik kórmelerde jáne sheteldik týroperatorlarmen jumys barysynda qazaqstandyq is-sharalardy tanystyrý úshin aǵylshyn tilindegi arnaıy býklet ázirlendi.
Týrızm — ornyqty damýdyń mańyzdy faktory
Búginde Qazaqstanda týrızm tek demalys salasy retinde ǵana emes, óńirler ekonomıkasyna, ınvestıtsııalyq belsendilikke jáne jańa jumys oryndaryn ashýǵa yqpal etetin tolyqqandy sala retinde damyp keledi. Týrıster sanynyń artýy, saladan túsetin kiristiń ósýi, ınfraqurylymnyń jańarýy jáne tsıfrlyq sheshimderdiń engizilýi elimizdiń halyqaralyq týrıstik kartadaǵy ornyn nyǵaıtýǵa berik negiz qalyptastyryp otyr.
Memlekettik bastamalardyń júıeli túrde júzege asyrylýy jáne bıznestiń belsendi qatysýy týrızmdi Qazaqstannyń uzaqmerzimdi ekonomıkalyq ósiminiń mańyzdy draıverleriniń birine aınaldyrýǵa múmkindik beredi.
Aıta keteıik, týrızm salasynda 600 myńnan astam adam jumyspen qamtyldy.