Qazaqstan tozǵan jerlerdi qalpyna keltirý aýqymy boıynsha úzdik úsh eldiń qataryna endi

ASTANA. KAZINFORM - Qazaqstan qalpyna keltirý jumystary júrgizilip jatqan jer kólemi boıynsha álemde úshinshi orynǵa ıe boldy. Birikken Ulttar Uıymynyń (BUU) «Nature’s Comeback» atty alǵashqy jahandyq baıandamasyna sáıkes, elimizde mundaı jumystar 8,13 mln gektar aýmaqty qamtıdy. Bul respýblıka aýmaǵynyń shamamen 3 paıyzyna teń.

topyraq
Foto: QR Aýyl sharýashylyǵy mınıstrligi

QR Aýyl sharýashylyǵy mınıstrligi baspasóz qyzmetiniń habarlaýynsha, atalǵan baıandama BUU-nyń Azyq-túlik jáne aýyl sharýashylyǵy uıymy (FAO), BUU-nyń Qorshaǵan orta jónindegi baǵdarlamasy (ıÝNEP) jáne Bıologııalyq ártúrlilik týraly konventsııa hatshylyǵynyń birlesýimen ázirlengen.

Baıandamada keltirilgen derekterge sáıkes, tozǵan jerlerdi qalpyna keltirý sharalarymen qamtylǵan jer kólemi boıynsha Qazaqstan tek Qytaıdan (127,4 mln gektar) jáne Mońǵolııadan (12,18 mln gektar) keıin tur.

Jerdi qalpyna keltirý sharalaryn iske asyrýmen qatar, Aýyl sharýashylyǵy mınıstrligi jer resýrstaryn saqtaý jáne utymdy paıdalaný baǵytyndaǵy jumysty júıeli túrde kúsheıtip keledi. Bul rette topyraqtyń jaı-kúıin baǵalaýǵa, tozǵan jer ýchaskelerin anyqtaýǵa jáne monıtorıng júrgizýdiń tsıfrlyq quraldaryn engizýge erekshe nazar aýdarylyp otyr.

2025–2026 jyldary jerdiń tozý úderisterin kórsetetin elektrondyq kartalarmen 114 mln gektar aýmaq qamtyldy. Júrgizilgen zertteý nátıjesinde 2,7 mln gektar tozǵan aýyl sharýashylyǵy alqaptary anyqtaldy. Bul derekter jerdiń jaı-kúıin baǵalaýǵa, basymdyq beriletin aýmaqtardy aıqyndaýǵa, sondaı-aq jerdiń tozýynyń aldyn alý jáne topyraq qunarlylyǵyn saqtaý jónindegi nysanaly sharalardy josparlaýǵa múmkindik beredi.

Osy baǵytta memlekettik saıasatty jetildirýdiń mańyzdy kezeńderiniń biri – 2026 jylǵy 8 shildede Qazaqstan Respýblıkasynyń «Topyraqty qorǵaý týraly» Zańynyń qabyldanýy deýge bolady. Atalǵan qujat topyraqty zertteý, qorǵaý jáne qalpyna keltirýdiń quqyqtyq tetikterin bekitip, jer resýrstaryn júıeli túrde qorǵaýdyń zańnamalyq negizin qalyptastyrady.

Qazirgi ýaqytta mınıstrlik jergilikti atqarýshy organdarmen birlesip, topyraqty qorǵaý salasyndaǵy óńirlik is-sharalar josparlaryn ázirlep jatyr. Bul josparlar jerdiń tozý úderisteriniń aldyn alýǵa, aýyl sharýashylyǵy maqsatyndaǵy jerlerdi qalpyna keltirýge jáne olardyń ónimdiligin saqtaýǵa baǵyttalǵan keshendi sharalardy qamtıdy.

Osylaısha, Qazaqstan ekojúıelerdi qalpyna keltirýdiń halyqaralyq tásilderin tsıfrlyq monıtorıng, zańnamany jetildirý jáne óńirlik josparlaýdy ushtastyra otyryp, jer resýrstaryn basqarý júıesin kezeń-kezeńimen nyǵaıtyp keledi.

-Basty mindet – tek tozǵan jerlerdi qalpyna keltirý ǵana emes, sonymen qatar topyraqtyń jaı-kúıine der kezinde nazar aýdaryp, onyń qunarlylyǵy men jerdiń ónimdilik áleýetin bolashaq urpaq úshin saqtaý,-delingen habarlamada.

Osyǵan deıin elimizde topyraqty qorǵaý tehnologııalary engiziletini týraly jazdyq.