Qazaqstan tereń saıası senim qalyptastyrý baǵytynda jumys istep jatyr — Taıland sarapshysy
ASTANA. KAZINFORM — Qazaqstanda júrgizilip jatqan reformalar — memlekettiń saıası damý jolyndaǵy asa mańyzdy beles. Bul týraly Taılandtaǵy Chýlalongkorn ýnıversıteti Azııa zertteýleri ınstıtýtynyń sarapshysy Arıfın ıAma Kazinform agenttiginiń menshikti tilshisine bergen suhbatynda aıtty.
Sarapshynyń aıtýynsha, bul ózgerister memlekettik ınstıtýttardy zamanaýı úlgige keltirýge, ashyqtyqty nyǵaıtýǵa jáne bıliktiń halyq únine jedel túrde qulaq túrýine degen shynaıy nıetin kórsetedi.
— Qazaqstan saıası turaqtylyqty saqtaı otyryp, memlekettik júıeni birtindep ashyq etýdiń arasyndaǵy altyn teńgerimdi tabýǵa umtylyp otyr. Bul — turaqty damýdy kózdeıtin kóptegen postkeńestik el úshin úlken synaq ári mańyzdy qadam, — dep atap ótti ol.
Sonymen qatar, taılyq mamannyń aıtýynsha, bul jańǵyrtýlardyń jaı ǵana zańdyq túzetýler emes. Atalǵan ózgeristerdi memleket pen qoǵam arasyndaǵy qarym-qatynasty jańasha zertteý, bıliktiń esep berý jaýapkershiligin arttyrý jáne azamattardyń el isine aralasýyna jol ashý dep túsindiredi.
— Memlekettik ınstıtýttardyń rólin kúsheıtip, azamattardyń memlekettik saıasatqa yqpal etý tetikterin jetildirý arqyly Qazaqstan tereń saıası senim qalyptastyryp jatyr. Ýaqyt óte kele, dál osy senim memleket turaqtylyǵynyń eń berik irgetasyna aınalady, — dep tolyqtyrdy sarapshy.
Onyń pikirinshe, reformalardyń taǵy bir mańyzdy sıpaty — onyń júıeli ári konstıtýtsııalyq sheńberde júrýi. Qazaqstan tóńkerister men kúrt ózgeristerge boı aldyrmaı, quqyqtyq negizde reformalar jolyn tańdady. Mundaı qadam memlekettik júıeniń sabaqtastyǵyn buzbaı, saıası dúrbeleńderdiń aldyn alyp, basqarý isiniń turaqty damýyn qamtamasyz etedi.
— Reformalardyń jalpy baǵytynda aldaǵy referendýmnyń orny bólek. Referendým tek quqyqtyq túzetýlerdi bekitý quraly emes, sondaı-aq azamattardyń eldiń saıası baǵytyn aıqyndaýǵa tikeleı qatysýyna múmkindik beretin demokratııalyq protsess retinde júzege asady. Eger referendým ashyq ári ádil ótse, ol reformalardyń legıtımdiligin arttyryp, halyqtyń úmiti men memlekettik ózgeristerdi bir arnaǵa toǵystyrady, — dedi Arıfın ıAma.
Spıker atap ótkendeı, bul bastamalar Qazaqstannyń Ortalyq Azııadaǵy ornyqtylyqtyń uıytqysy ekenin taǵy da dáleldeı túsedi.
— Eýrazııa geosaıasatynda, ásirese ekonomıkalyq qarym-qatynas pen kólik-logıstıka salasynda bul óńirdiń salmaǵy artyp keledi. Osylaısha ishki yntymaqtastyǵy bekem, saıası júıesi turaqty Qazaqstan búkil aımaqtyń órkendeýine zor yqpal ete alady, — dedi ol.
Sarapshynyń paıymdaýynsha, Qazaqstandaǵy reformalar alys-jaqyn elderge, sonyń ishinde Taılandqa da tyń múmkindikter syılaıdy. Senimdi ári ashyq memlekettik júıe saýda, bilim, týrızm jáne ǵylym salasyndaǵy seriktestiginiń berik tiregine aınalmaq. Ortalyq Azııanyń ózge aımaqtarmen ıntegratsııasy kúsheıgen saıyn, Ońtústik-Shyǵys jáne Ortalyq Azııa arasyndaǵy baılanystar da jańa deńgeıge kóteriledi.
Osy oraıda sarapshy Qazaqstandaǵy ózgeristerdi tek ishki saıası úrdis dep qabyldamaý kerek dep esepteıdi. Erteńine senimmen qaraıtyn, irgesi myqty Qazaqstan tek óz halqy úshin ǵana emes, jahandyq deńgeıdegi kelissózder úshin de mańyzdy seriktes bolmaq.
— Búgingi reformalar Qazaqstannyń turaqtylyqty saqtaı otyryp, esep beretin ashyq bılik qurýǵa jáne halyqaralyq belsendilikti arttyrýǵa degen shynaıy umtylysyn ańǵartady. Eger bul ózgerister júıeli ári halyqtyń qatysýymen júzege assa, olar qoǵamdaǵy senimdi bekitip, Qazaqstannyń álemdik mártebesin bıiktetedi. Sonymen qatar, aımaqaralyq yntymaqtastyqtyń jańa kókjıekterin ashady, — dep túıindedi sarapshy.
Aıta keteıik, buǵan deıin grýzııalyq sarapshy qazirgi tańda elimiz damýdyń mańyzdy belesinen ótip jatqanyn aıtqan edi.