Qazaqstan, Ózbekstan jáne Qyrǵyzstan ekologııalyq baqylaýdy tsıfrlandyrý úshin birikti

ASTANA. KAZINFORM — Ortalyq Azııanyń úsh eli ónerkásipti ekologııalyq baqylaýdyń tsıfrlyq quraldaryn birlese ázirleýge kelisti.

Qazaqstan, Ózbekstan jáne Qyrǵyzstan ekologııalyq baqylaýdy tsıfrlandyrý úshin birikti
Foto: Aqjigit Shúkibaev/Kazinform

Antalııadaǵy COP31 klımat konferentsııasyndaǵy Qazaqstannyń ulttyq pavılony ónerkásipti ekologııalyq jańǵyrtý salasyndaǵy aımaqtyq yntymaqtastyqty nyǵaıtý alańy boldy. Qazaqstan, Ózbekstan jáne Qyrǵyzstan qorshaǵan ortany retteýdi jaqsartýǵa jáne ónerkásiptik kásiporyndardyń qorshaǵan ortaǵa teris áserin azaıtýǵa baǵyttalǵan úzdik qoljetimdi ádisterdiń tsıfrlyq platformasyn ázirleý boıynsha yntymaqtastyq memorandýmyna qol qoıdy.

Qujat sarapshylyq bilim, tehnologııalyq sheshimder jáne eń jaqsy tájirıbeler alysýdy, sondaı-aq Ortalyq Azııanyń úzdik qoljetimdi ádister bıýrosynyń aımaqtyq baǵdarlamasyn iske asyrý boıynsha is-qımyldardy úılestirýdi kózdeıdi.

Ortalyq Azııa qoljetimdi ádister bıýrosyn qurý aımaqtaǵy elderdiń tájirıbesin biriktirýge jáne qorshaǵan ortany retteýge kózqarastardyń jaqyndasýyna yqpal etýge baǵyttalǵan. Bul bastamanyń ónerkásip qýatyn jańartý, energııa tıimdiligin arttyrý jáne ekologııalyq taza óndiris tehnologııalaryn engizý qajettiligi turǵysynan mańyzy zor.

Bul yntymaqtastyqtyń ortalyq quraly ártúrli ónerkásip salalaryndaǵy eń jaqsy qoljetimdi ádister, tehnologııalyq sheshimder jáne qorshaǵan ortaǵa qoıylatyn talaptar týraly aqparatty biriktiretin tsıfrlyq platforma bolmaq. Oǵan tórt negizgi modýl kiredi: úzdik qoljetimdi ádister bilim bazasy, kásiporyndardyń ıntegratsııalanǵan tehnologııalyq aýdıtteriniń tizilimi, ıntegratsııalanǵan ekologııalyq ruqsattar júıesi jáne memlekettik organdarmen jáne halyqaralyq uıymdarmen ózara árekettesýge arnalǵan seriktestik jeli.

Halyqaralyq jasyl tehnologııalar jáne ınvestıtsııalyq jobalar ortalyǵy (IGTIC) basqarma tóraǵasynyń orynbasary Baýyrjan Ábenovtiń aıtýynsha, platforma kásiporyndarda qoldanylatyn tehnologııalar, shyǵaryndylar kólemi jáne qorshaǵan ortaǵa qoıylatyn talaptardyń saqtalýy týraly aqparatty júıeleıdi. Sondaı-aq, mamandardyń salalyq anyqtamalyqtar men monıtorıng quraldaryna qol jetkizýin jeńildetedi.

IGTIC uıymdastyrǵan paneldik sessııa barysynda Ortalyq Azııa elderiniń, halyqaralyq uıymdardyń jáne sarapshylar qaýymdastyǵynyń ókilderi úzdik qoljetimdi ádisterdi engizý, tehnologııalyq aýdıtter júrgizý jáne aımaqtyq salalyq anyqtamalyqtardy daıyndaý perspektıvalaryn talqylady. Mamandardyń biliktiligin arttyrýǵa jáne halyqaralyq saraptamany tartýǵa erekshe nazar aýdaryldy.

Talqylaýdan keıin qatysýshylar 2027 jylǵa arnalǵan birlesken is-qımyl jospary týraly kelisimge keldi. Platformany odan ári damytý qorshaǵan orta jáne tehnologııalyq derekter almasýdy keńeıtýmen qatar aımaqtyń ónerkásiptik sektoryn jańǵyrtýǵa úılestirilgen tásilderdi de damytady dep kútiledi.

Buǵan deıin biz Astanada ótken «Ortalyq Azııa elderin turaqty damytýǵa arnalǵan ǵylym, derekter jáne boljaý» halyqaralyq konferentsııasynda Ortalyq Azııada klımattyq jáne áleýmettik derekterge ortaq talap ázirleý usynylǵanyn habarlaǵanbyz.