Qazaqstan Ortalyq Azııada orman beldeýlerin qurýǵa qatysty jańa bastama kóterdi
ASTANA. KAZINFORM — Qazaqstanda sońǵy jyldary paıdalanylmaǵan 15 mln gektar aýyl sharýashylyǵy jeri memleketke qaıtaryldy. Bul týraly AShM ókilderi Ulan-Batorda ótken COP17 jıynynda málimdedi. Bul týraly vedomstvonyń baspasóz qyzmeti málim etti.
Aýyl sharýashylyǵy mınıstrliginiń ókilderi Ulan-Batorda ótken BUU-nyń Shóleıttenýge qarsy kúres jónindegi konventsııasy Taraptary konferentsııasynyń 17-sessııasy (COP17 UNCCD) Joǵary deńgeıdegi segmenti aıasyndaǵy Mınıstrler dıalogyna qatysty.
Óz sózinde vıtse-mınıstr Nazgúl Hatepova jerdiń tozýyna jol bermeý, topyraq qunarlylyǵyn saqtaý jáne aýyl sharýashylyǵynyń klımattyq táýekelderge tózimdiligin arttyrý Qazaqstan úshin strategııalyq mańyzdy ekenin atap ótti.
— Qazaqstanda 219 mln gektar aýyl sharýashylyǵy alqaby bar. Onyń ishinde aýqymdy tabıǵı jaıylymdar da qamtylǵan. Sondyqtan jerdi utymdy paıdalaný, topyraq qunarlylyǵyn saqtaý jáne tozǵan aýmaqtardy qalpyna keltirý — ekologııalyq qana emes, ekonomıkalyq jáne áleýmettik mindet, — dedi Nazgúl Hatepova.
Jer resýrstaryn turaqty basqarý júıesi kezeń-kezeńimen qalyptastyrylýda. Bıyl jerdiń jaı-kúıin monıtorıngteýge, onyń tozýynyń aldyn alýǵa jáne topyraq jamylǵysyn qalpyna keltirýge quqyqtyq negiz qalyptastyratyn «Topyraqty qorǵaý týraly» zań qabyldandy.
Memleket basshysynyń tapsyrmasyna sáıkes aýyl sharýashylyǵynda sý únemdeý tehnologııalaryn qoldaný aýqymy keńeıtilýde. Ótken jyldyń qorytyndysy boıynsha mundaı tehnologııalar qoldanylatyn alqaptardyń kólemi 500 myń gektardan asty.
Paıdalanylmaı jatqan aýyl sharýashylyǵy jerlerin memleket menshigine qaıtarý jumystary aıasynda sońǵy jyldary 15 mln gektar jer qaıtaryldy. Onyń edáýir bóligi qaıtadan aýyl sharýashylyǵy aınalymyna engizildi. Qazaqstan óńirlik yntymaqtastyqqa da erekshe mán beredi.
Vıtse-mınıstr BUU-nyń Shóleıttenýge qarsy kúres jónindegi konventsııasyna qatysýshy memleketterdi, halyqaralyq uıymdar men qarjy ınstıtýttaryn óńirdiń jer resýrstaryn qorǵaýǵa jáne transshekaralyq shańdy jáne qumdy daýyldarǵa qarsy is-qımylǵa baǵyttalǵan «Ortalyq Azııanyń jasyl qalqany» bastamasyn iske asyrý úshin kúsh biriktirýge shaqyrdy.
2026 jylǵy sáýirde Astanada ótken Óńirlik ekologııalyq sammıttiń qararynda bekitilgen bul bastama qorǵanysh orman beldeýlerin qurýdy, tozǵan jerlerdi qalpyna keltirýdi, sondaı-aq transshekaralyq shańdy jáne qumdy daýyldardyń aldyn alý jáne olardyń saldaryn azaıtý boıynsha óńir memleketteriniń kúsh-jigerin úılestirýdi kózdeıdi.
COP17 UNCCD 2026 jylǵy 17–28 tamyz aralyǵynda Ulan-Batorda «Jerdi qalpyna keltirý — úmitti jańǵyrtý» uranymen ótýde.
Oǵan Konventsııaǵa qatysýshy 196 memlekettiń jáne Eýropalyq odaqtyń ókilderi, sondaı-aq halyqaralyq uıymdardyń, qarjy ınstıtýttarynyń, ǵylymı qoǵamdastyq pen azamattyq qoǵam ókilderi qatysty.
Aıta keteıik, otandyq ǵalymdar qurǵaqshylyqqa tózimdi arpanyń jańa surpyn shyǵardy.
