Qazaqstan men Qytaı metallýrgııadaǵy ózara is-qımyldy úsh baǵyt boıynsha damytady
ASTANA. KAZINFORM – Qazaqstan men Qytaı tústi metallýrgııa salasyndaǵy óndiristik yntymaqtastyqty keńeıtip, tolyq ónerkásiptik tizbek boıynsha birlesken jobalardy damytýdy kózdep otyr. Bul týraly Qazaqstan-Qytaı tústi metallýrgııany ornyqty damytý forýmynda Qytaı tústi metallýrgııa ónerkásibi qaýymdastyǵy tóraǵasynyń orynbasary Tszıa Mınsın málimdedi.
Onyń aıtýynsha, qazirgi tańda tsıfrlandyrý, robottandyrý jáne jasandy ıntellekt sııaqty jańa tehnologııalar qarqyndy damyp keledi.
Tszıa Mınsın Qazaqstan men Qytaı arasyndaǵy saýda-ekonomıkalyq baılanystardyń nyǵaıyp kele jatqanyn atap ótti. Onyń sózinshe, 2025 jyly eki el arasyndaǵy saýda kólemi 48 mlrd AQSh dollarynan asyp, metallýrgııa salasyndaǵy ózara is-qımyl úshin berik negiz qalyptastyrǵan.
– Elderimiz arasyndaǵy joǵary deńgeıdegi ózara senimge, saıası turaqtylyq pen dostyq qarym-qatynastarǵa súıene otyryp, Qytaıdan Qazaqstanǵa baǵyttalǵan ınvestıtsııalar metallýrgııa, kadr daıarlaý jáne búkil ónerkásiptik tizbek baǵyttaryn da qamtyp otyrǵanyn kórip otyrmyz, – dedi ol.
Qytaı ókiliniń aıtýynsha, eki memleket te óz zańnamalary men talaptaryna sáıkes birqatar birlesken jobalardy júzege asyryp keledi. Bul bastamalar ózara tıimdi yntymaqtastyqtyń úlgisine aınalyp, jergilikti óndiristi damytýǵa baǵyttalǵan.
Sonymen qatar spıker Qazaqstan men Qytaı arasyndaǵy metallýrgııa salasyndaǵy yntymaqtastyqtyń úsh negizgi baǵytyn atap ótti.
Birinshi baǵyt – ózara is-qımyldy tereńdetý.
Tszıa Mınsınniń aıtýynsha, qytaılyq kásiporyndar Qazaqstan naryǵyndaǵy óndiristiń jergilikti úlesin arttyrýǵa kúsh salyp jatyr.
– Qazirgi ýaqytta qytaılyq kásiporyndar mys óndirisi boıynsha 300 myń tonna kólemine qol jetkizip, ınvestıtsııalaryn turaqty túrde ulǵaıtyp keledi. Katodty mys óndirisinde de óndiris qarqyny artyp otyr, – dedi ol.
Sonymen qatar ol 2026 jyly Qytaı metallýrgııa salasy eki el arasyndaǵy ónerkásiptik tizbek aıasyndaǵy strategııalyq yntymaqtastyqty jalǵastyratynyn atap ótti. Onyń aıtýynsha, Zijin Mining kompanııasynyń Bogýty jobasy jáne basqa da strategııalyq bastamalar eki el arasyndaǵy tıimdi áriptestiktiń mańyzdy mysaly bolyp tabylady.
Ekinshi baǵyt – kadr daıarlaý jáne tájirıbe almasý. Tszıa Mınsın kásibı mamandardyń biliktiligin arttyrý, joǵary sapaly ónim óndirý jáne tıimdi óndiristik model qalyptastyrý baǵytyndaǵy birlesken jumystardyń mańyzyn atap ótti.
Onyń aıtýynsha, Qazaqstandaǵy qytaılyq kompanııalardyń jobalary jasyl taý-ken óndirisin damytý, zamanaýı tehnologııalardy engizý jáne óndiristik basqarý salalarynda úlgi bola alady.
– Bogýty jobasy aıasynda barlaý, óndirý jáne kadr daıarlaý jumystary júrgizilip, joba jasyl damý talaptaryna, joǵary sapaly óndiristik basqarý qaǵıdattaryna sáıkes júzege asyrylyp jatyr, – dedi Qytaı ókili.
Úshinshi baǵyt – salalar arasyndaǵy úılesimdi ózara is-qımyldy damytý. Bul rette Qytaı men Qazaqstan arasyndaǵy transshekaralyq temirjoldar, strategııalyq áriptestik, sondaı-aq Shyńjań Uıǵyr avtonomııalyq aýdanyndaǵy arnaıy ekonomıkalyq aımaq sııaqty múmkindikter paıdalanylyp jatyr.
Tszıa Mınsın metallýrgııa salasyn «bir úlken otbasy» retinde qarastyryp, memleketter arasyndaǵy praktıkalyq yntymaqtastyqty odan ári tereńdetý qajettigin aıtty.
Onyń pikirinshe, Qazaqstannyń baı mıneraldyq resýrstary men Qytaıdyń tehnologııa, jabdyq jáne qarjylandyrý salasyndaǵy tájirıbesi ózara tıimdi seriktestikti damytýǵa múmkindik beredi.
– Taǵy bir mańyzdy baǵyt ǵylym men tehnologııanyń kúshine súıene otyryp, paıdaly qazbalardy óndirý, mıneraldyq resýrstardy aınalymdyq paıdalaný jáne keshendi jabdyqtar salasyndaǵy yntymaqtastyqty nyǵaıtý. Bul búkil salanyń básekege qabilettiligin arttyrýǵa múmkindik beredi , – dedi ol.
Sonymen qatar Qytaı ókili jasyl damý baǵytynyń mańyzdylyǵyna toqtaldy.
Onyń aıtýynsha, qazaqstandyq jáne qytaılyq kásiporyndar tómen kómirtekti óndiristi damytýǵa, ekologııalyq standarttardy saqtaýǵa jáne áleýmettik-ekonomıkalyq tıimdilikti arttyrýǵa basymdyq berýi kerek.
Sóz sońynda Tszıa Mınsın Qazaqstannyń mıneraldyq resýrstarǵa baı jáne ınvestıtsııa úshin qolaıly memleket ekenin atap ótti.
– Biz qazaqstandyq seriktestermen birge tústi metallýrgııa salasyndaǵy yntymaqtastyqty tereńdetýge jáne onyń turaqty damýyn qamtamasyz etýge daıynbyz. Eki eldiń birlesken kúsh-jigeriniń arqasynda bul sala jańa kórsetkishterge, jańa damý baǵyttaryna qol jetkizedi dep senemin. Bul «Bir beldeý, bir jol» aıasyndaǵy yntymaqtastyqtyń jańa úlgisin qalyptastyrady, – dep túıindedi ol.
Buǵan deıin Qazaqstan men Qytaı tústi metallýrgııany turaqty damytý jáne «jasyl» paıdaly qazbalar salasyndaǵy yntymaqtastyqty keńeıtýdi jalǵastyratynyn jazǵanbyz.
