Qazaqstan men Qatar arasynda qylmysqa qarsy zań qabyldandy

Qujatqa 2024 jylǵy 29 qazanda Doha qalasynda eki eldiń ishki ister mınıstrleri qol qoıǵan. Kelisimniń maqsaty – memleketterdiń quzyretti organdarynyń ózara is-qımylyn uıymdastyrý úshin quqyqtyq negiz qalyptastyrý. Bul uıymdasqan qylmysqa, terrorızmge, esirtkiniń zańsyz aınalymyna, kıberqylmysqa, sondaı-aq zańsyz kóshi-qon men adam saýdasyna qarsy birlesip kúresýge múmkindik beredi.

- Yntymaqtastyq aıasynda jedel aqparatpen almasamyz jáne ozyq tájirıbemen bólisemiz. Kelisim shartta ulttyq zańnama múddesin qorǵaıtyn shekteýler bar. Mysaly, eger suraý salýdy oryndaý memlekettiń egemendigine, qaýipsizdigine, qoǵamdyq tártibine zııan keltirýi múmkin dep sanalsa nemese ishki zańnamaǵa qaıshy kelse, tarapatardyń quqyqtyq kómek kórsetýden bas tartý múmkindigi kózdelgen. Búginde Qazaqstan álemniń 23 memleketimen osyndaı kelisimder jasaǵan. Olardyń qatarynda Frantsııa, Italııa, Qytaı, Túrkııa, Birikken Arab Ámirlikteri jáne basqa da elder bar. Bul Kelisimdi ratıfıkatsııalaý Qatarmen de osyndaı jumysty jolǵa qoıýǵa jáne halyqaralyq normalardy eskere otyryp, tıimdi ózara is-qımyldy qamtamasyz etýge múmkindik beredi, - dedi QR Іshki ister mınıstriniń orynbasary Sanjar Ádilov.

Qatarmen arada bekitilgen basqa qujattardan aıyrmashylyǵy

Qazirgi kezde Qatar memleketimen quqyq qorǵaý salasynda bizde úsh halyqaralyq shart jasaldy. Bul: qylmystyq ister boıynsha ózara quqyqtyq kómek týraly, ekstradıtsııalaý týraly jáne sottalǵan adamdardy berý týraly sharttar. Sonymen qatar, eki el arasyndaǵy yntymaqtastyq Interpol salasy boıynsha da iske asyrylady.

S. Ádilovtiń sózine qaraǵanda, búgin Quryltaıda qabyldanǵan kelisim joǵaryda atalǵan sharttardyń mazmundaryn qaıtalamaıdy. Atap aıtqanda, buǵan deıin bekitilgen quqyqtyq kómek kórsetý, qylmyskerlerdi jáne sottalǵandardy berý – bul jumys eki arada qylmystyq ister boıynsha oryndalady.

- Búgingi qabyldanǵan zań aıasynda qarastyrylǵan kelisim quqyq qorǵaý organdarynyń jedel ózara is-qımylyn retteıdi jáne tájirıbe almasýdy kózdeıdi, - dep naqtylady mınıstrdiń orynbasary.

Quryltaıdyń Konstıtýtsııalyq zańnama, sot júıesi jáne quqyq qorǵaý organdary komıtetiniń málimetine qaraǵanda, búgin qabyldanǵan Kelisim uıymdasqan qylmysqa, terrorıstik jáne ekstremıstik qylmystarǵa, esirtkiniń, psıhotroptyq zattar men olardyń prekýrsorlarynyń zańsyz aınalymyna, zańsyz kóshi-qonǵa jáne adam saýdasyna qarsy kúres, sondaı-aq aqparattyq qaýipsizdik salasyndaǵy mindetterdi sheshý kezinde ózara is-qımyl máseleleri boıynsha Qazaqstan men Qatar arasyndaǵy qatynastardy retteýge baǵyttalǵan.

Kelisim aıasyndaǵy yntymaqtastyq Taraptar memleketteriniń quzyretti organdarynyń suraý salýlary negizinde boljanady jáne ol Taraptarǵa:

- qylmystyq is qozǵalǵanǵa deıin jedel aqparat almasýǵa;

- adamdardy izdestirý boıynsha derekterdi jedel salystyryp tekserýge;

- kıberqylmyspen jáne aqshany jylystatýmen kúres salasynda birlesken jattyǵýlar ótkizýge, tehnologııalarmen almasýǵa jáne biliktilikti arttyrýǵa múmkindik beredi.

Qujattaǵy 9-bapqa sáıkes, suraý salýshy tarap óz memleketiniń ulttyq zańnamasyna sáıkes ekinshi taraptan alynǵan aqparattyń qupııalyǵyn qamtamasyz etedi jáne onyń jazbasha kelisiminsiz úshinshi tarapqa berýden, tipti osy kelisimniń qoldanysy toqtatylǵannan keıin de tartynady delingen. Qarapaıym tilmen aıtqan kezde, taraptar óz eliniń zańdaryna sáıkes derekterdi qorǵaýǵa, derekterdi ruqsatsyz úshinshi tulǵalarǵa bermeýge kelisimniń ózi qoldanysyn toqtatsa da, osy erejeni saqtaýǵa mindetti.

- 9-bapqa sáıkes, qupııa rejımi shekteýli qujattarǵa jáne derbes derekterge taralady. Eger qupııaly aqparattar zańsyz jarııalansa, ol kezde quzyretti taraptyń organy ishki tergeýdi júrgizip, kinálilerdi anyqtap, olardy tıisti jaýapqa tartatyn bolady, - dedi S. Ádilov.

Budan buryn habarlanǵandaı, Qatarǵa jumysqa barǵan qazaqstandyqtardyń quqyǵy qorǵalatyn zań qabyldanǵanyn jazǵan edik.