Qazaqstan men Germanııa elimizdegi nemis etnosyn qoldaý máselesin talqylady
ASTANA. QazAqparat - Qazaqstan-German úkimetaralyq komıssııasynyń 16-otyrysyna qatysýshylar Qazaqstan men Germanııa QR-daǵy etnıkalyq nemisterdiń ulttyq jáne mádenı biregeıligin saqtaý jáne odan ári damytý úshin tıisti jaǵdaıdy jan-jaqty qamtamasyz etýge daıyn degen qorytyndyǵa keldi. Bul týraly QR SІM baspasóz qyzmeti habarlady.
Otyrystyń kún tártibinde «Vozrojdenıe» qazaqstandyq nemis birlestigi» qoǵamdyq qoryn jáne Qazaqstandyq nemis jastary odaǵyn qoldaý, sondaı-aq olardyń Germanııadaǵy seriktes uıymdarmen ózara árekettesý men qazaqstandyq oqý oryndarynda nemis tilin damytý máseleleri qaraldy. Oǵan qosa taraptar agrarlyq saıasat, ekonomıka, qosarly bilim berý jáne aýyldyq jerlerde tsıfrlandyrý negizderin damytý boıynsha QR men GFR arasyndaǵy yntymaqtastyqtyń keleshegin talqylady.
Qazaqstan tarapynan Komıssııanyń teń tóraǵasy, Syrtqy ister mınıstriniń orynbasary Roman Vasılenko qazaqstandyq nemister men Qazaqstannan Germanııaǵa qonys aýdarǵan nemisterdiń erekshe rólin atap ótti.
«Olar eki el arasyndaǵy qarym-qatynastardy damytýda belsendilik tanytady dep senemiz, sondyqtan ózara baılanysty jan-jaqty qoldaýǵa umtylamyz, óıtkeni olar eki memlekettiń halqyn jaqyndastyrýǵa úlken úles qosýda. Oǵan qosa, bul tulǵalar eki memleket arasyndaǵy barlyq baǵyt boıynsha yntymaqtastyqtyń tereńdeýi men nyǵaıýyna yqpal etetin «jandy kópir» bolyp tabylady», - dedi R. Vasılenko.
Otyrystyń mańyzdy máseleleriniń biri - Qazaqstan azamattary úshin vıza tártibiniń jeńildeýi boldy.
«Ózderińiz biletindeı, 2017 jyldyń qańtarynan bastap Qazaqstan 45 memleket, sonyń ishinde Germanııanyń azamattary úshin vıza tártibin birjaqty alyp tastady. Bul qonys aýdarýshylardyń Qazaqstandaǵy jaqyndary men týǵan-týystaryna jıi kelip turýyna múmkindik berip, sondaı-aq Qazaqstan men Germanııa arasyndaǵy qarym-qatynasqa jaǵymdy serpin berdi. Osyǵan baılanysty nemis áriptesterimizdi Qazaqstan azamattaryna vıza berý tártibin jeńildetý máselesin qarastyrýǵa shaqyramyz. Bul qalyptastyryp jatqan «yntymaqtastyq kópirin» nyǵaıtýǵa jáne «people to people» men «business to business» formatyndaǵy ózara árekettestikke jańa kúsh beredi», - dedi dıplomat.
Mınıstrdiń orynbasary Komıssııanyń jańa teń tóraǵasy, Federaldyq úkimettiń ýákili Bernd Fabrıtsıýsty jańa laýazymǵa taǵaıyndalýymen quttyqtap, QR men GFR halyqtarynyń ıgiligi úshin ary qaraı ózara nátıjeli qyzmet etýge úmittenetinin bildirdi.
B. Fabrıtsıýs óz baıandamasynda Germanııa úkimetiniń Qazaqstandaǵy nemis dıasporasyna mádenı-gýmanıtarlyq jobalar arqyly, atap aıtqanda, nemis tilin damytý jáne tanymal etý arqyly maqsatty qoldaý kórsetý nıetin atap ótti. Nemis saıasatkeriniń aıtýynsha, bıyl bul maqsatqa Germanııanyń qarjylyq kómegi 2,15 mıllıon eýroǵa deıin artady. Sonymen birge, ol yntymaqtastyqtyń ekonomıkalyq aspektisin atap ótti, onyń sheńberinde nemis dıasporasy ókilderiniń qatysýymen shaǵyn jáne orta bızneske (ShOB) qoldaý kórsetilmek.
Óz kezeginde «Vozrojdenıe» qazaqstandyq nemister qaýymdastyǵy» qoǵamdyq qory Qamqorshylar keńesiniń Tóraǵasy, QR Parlamenti Májilisiniń depýtaty Albert Raý 2017 jylǵy Komıssııanyń otyrysynda qol jetkizilgen ýaǵdalastyqtardyń iske asyrylý barysy týraly habarlady. Sonymen birge, Qazaqstan Úkimeti Komıssııa jumysyna jáne Qoǵamdyq qordyń qyzmetine jan-jaqty qoldaý kórsetetini atap ótildi.
«Birlesken kúsh-jigerimizdiń arqasynda Qazaqstandaǵy etnıkalyq nemisterge qoldaý kórsetilip jatyr, biraq áli de qıynshylyqtar bar», - dedi ol.
Onyń aıtýynsha, qazaqstandyq nemisterdiń ulttyq biregeıligin saqtaýdyń eń ózekti máseleleriniń biri - nemis tilin damytý.
«Oqý josparyna saı keletin ózekti zamanaýı oqýlyqtardy jasaý qajettiligi men nemis tilinen sabaq beretin muǵalimderdiń jetispeýshiligi sııaqty qıyndyqtarǵa baılanysty nemis tilin oqytýdy qalpyna keltirýge qaraǵanda qazaqstandyq mektepterde nemis tilin oqytýdy alyp tastaý ońaı bolyp kórindi. Alaıda, bilim berýdiń memlekettik standartyna saı ózgeristerge sáıkes, osy jyldan bastap 1-synyp oqýshylary shet tilin, onyń ishinde nemis tilin, tańdaý quqyǵyna ıe bolady dep kútilýde. Oǵan qosa, Bilim jáne ǵylym mınıstrligi bıyl «nemis tili muǵalimi» mamandyǵy boıynsha granttardyń sanyn 8-den 50-ge deıin kóbeıtti», - dedi ol.
