Qazaqstan men arab áleminiń tanymal ǵalymy Nasrýlla at-Tarazıdiń eńbekteri elimizge jetkizilip jatyr - Marat Ábsemetov

ASTANA. 26 sáýir. QazAqparat - Astanadaǵy QR Ulttyq muraǵatynda Nasrýlla Mýbashshırhan-uly at-Tarazıdiń týǵanyna 90 jyl tolýyna oraı halyqaralyq ǵylymı konferentsııa ótip jatyr.

Qazaqstan men arab áleminiń tanymal ǵalymy Nasrýlla at-Tarazıdiń eńbekteri elimizge jetkizilip jatyr - Marat Ábsemetov

«Nasrýlla at-Tarazı Mysyrda kóp eńbek qaldyrdy. Atap aıtqanda, onyń ishinde Orta Azııaǵa, Qazaqstanǵa,  Sultan Beıbarys jáne ál-Farabıge baılanysty eńbekteri bar. Bul kisi arab elderinde ataqty professor bola turyp, negizi Tarazda dúnıege kelgen. Sondyqtan da at-Tarazı dep atalyp keledi»,-dedi Ulttyq muraǵattyń bas dırektory Marat Ábsemetov.

Onyń sózine qaraǵanda, ǵalymnyń salmaqty eńbekteriniń ishinde Túrkistanǵa, Ámir Temirge qatysty jazbalary erekshe qyzyqtyrady. «Sondyqtan alys jerde júrip týǵan jerim, qazaǵym dep elin umytpaı júrdi. Nasrýlla at-Tarazıdiń Qazaqstanǵa arnap shyǵarǵan «Otanym» atty óleńi de bar. Táýelsizdik alǵannan keıin Qazaqstanǵa kelip, elim, halqym dep súıisinip, saǵynyshpen oraldy»,-dedi M. Ábsemetov.

Osy oraıda ol búginde atalǵan ǵalymnyń kóp eńbekteri Ulttyq muraǵatqa jetkizilgenin aıtty. Budan bólek, arab elderinen de Nasrýlla at-Tarazıdiń basqa eńbekterin aldyrtýǵa múmkindik jasalyp otyr.

Aıta keteıik, konferentsııa barysynda ǵalym týraly baıandamalar jasalyp, muraǵat qorynda saqtaýly qujattardyń kórmesi uıymdastyryldy. Nasrýlla Mýbashshırhan-uly at-Tarazıdiń 1922 jyly Taraz qalasynda dúnıege keldi. Onyń ákesi sheıh Mýbashshırhan at-Tarazı ál-Hýseını 1917-1930 jyldary Keńes basqynshylarynyń jaýlaýshylyq saıasatyna qarsy júrgizilgen kúresi úshin qýdalaýǵa ushyraıdy. 1930 jyly 7 jasar balasy Nasrýllany alyp Aýǵanstanǵa ketýge májbúr bolady. Ol kúresin sonda jalǵastyryp, Túrkistandy azat etý qozǵalysy baǵytynda jumys isteıdi. Jas ǵalym Nasrýlla óziniń qyzmet jolyn Mysyrdyń Ulttyq kitaphanasy jáne muraǵatynyń shyǵys qoljazbalary bóliminde bastaıdy.

Ǵalym túrik mádenıetiniń damýyna qosqan úlesi úshin Ankaradaǵy «Ata-Túrk Akademııasynyń» mártebeli múshesi bolyp, birqatar úkimettik marapattarǵa  ıe boldy.