Qazaqstan kúnbaǵys qaldyǵynan mıllıondaǵan dollar taba bastady: Eýropada suranys artqan
ASTANA. KAZINFORM — Qazaqstan kúnbaǵys qaýyzynyń túıirshikterin eksporttaýdan túsetin tabysty 6,15 ese arttyrdy. Bıyl toǵyz aıda Eýropa elderine 63,2 myń tonna ónim jóneltilip, eksporttyq kiris 3,4 mln dollarǵa jetti. Bul týraly AShM málim etti.
Qazaqstan buryn-sońdy negizinen kúnbaǵys maıyn óndirýden qalǵan qaldyq retinde qarastyrylyp kelgen ónimniń eksportyn ulǵaıtyp otyr. Aǵymdaǵy jyldyń alǵashqy toǵyz aıynda túıirshiktelgen kúnbaǵys qaýyzynyń eksportynan túsken tabys 6,15 esege ósip, 3,4 mln AQSh dollaryna jetti.
Qazaqstan óniminiń negizgi tutynýshysy — Eýropa elderi. Onda kúnbaǵys qaýyzy elektr stantsııalarynda bıologııalyq otyn retinde paıdalanylady.
Mınıstrliktiń dereginshe, maıly daqyldardy óńdeýshilerdiń ulttyq qaýymdastyǵynyń málimetinshe, bıyl qańtar-qyrkúıek aılarynda Qazaqstan shetelge 63,2 myń tonna kúnbaǵys qaýyzy túıirshigin eksporttaǵan. Bul ótken jyldyń osy kezeńimen salystyrǵanda 3,56 ese kóp. Aıta ketsek, 2025 jyly elimiz jalpy quny 1,035 mln dollar bolatyn 33,4 myń tonna ónimdi syrtqy naryqqa shyǵarǵan.
Qazaqstandyq ónimdi eń kóp satyp alatyn el — Polsha. Byltyr eksporttyń 98 paıyzy osy eldiń úlesine tıesili bolǵan. Polshadaǵy jylý elektr stantsııalary kúnbaǵys qaýyzynyń túıirshikterin elektr jáne jylý energııasyn óndirýge qajetti bıologııalyq otyn retinde paıdalanady. Aıta keterligi, iri elektr stantsııalarynyń biriniń ózine aı saıyn 30 myń tonnaǵa deıin túıirshik otyn qajet bolýy múmkin.
— Kúnbaǵys qaýyzy maı zaýyttarynda tuqymdy óńdeý barysynda bólinip shyǵady. Shıkizattyń sapasyna qaraı qaýyzdyń úlesi óńdeletin kúnbaǵys massasynyń 14–18 paıyzyn quraıdy. Qazir Qazaqstandaǵy orta jáne iri kásiporyndardyń basym bóligi kúnbaǵys qaýyzynyń maıly dánnen ajyratylýyn qamtamasyz etken. Onyń bir bóligi zaýyttardyń óz qazandyqtarynda tehnologııalyq bý óndirýge jumsalsa, artylǵany otyn túıirshikterine aınaldyrylady, — deıdi Maıly daqyldardy óńdeýshilerdiń ulttyq qaýymdastyǵy basqarmasynyń tóraǵasy ıAdykar Ibragımov.
Qazirgi ýaqytta Qazaqstanda kúnbaǵys qaýyzynyń túıirshikterin óndiretin onǵa jýyq zaýyt bar.
Olardyń jalpy óndiristik qýaty aıyna 10 myń tonnaǵa deıin jetedi. Óndirilgen ónimniń deni shetel naryǵyna jóneltiledi.
Qaýymdastyq ókilderiniń aıtýynsha, kúnbaǵys qaýyzynyń óńdelýi kásiporyndarǵa bir mezgilde eki mindetti sheshýge múmkindik beredi. Birinshiden, zaýyttar ózderiniń energetıkalyq qajettiligin óteıdi.
Ekinshiden, qosymsha eksporttyq tabys tabady. Al qaýyzdy túıirshikteý onyń tyǵyzdyǵyn arttyryp, saqtaýdy jáne alys qashyqtyqqa tasymaldaýdy edáýir jeńildetedi.
Kúnbaǵys qaýyzynyń taǵy bir tıimdi baǵyty — ony kásiporyndardyń óz qajetine elektr energııasyn óndirý úshin paıdalaný. Qazaqstandaǵy iri kásiporyndardyń birinde osy maqsatta zamanaýı qazandyq ornatylǵan. Onyń kómegimen zaýyttyń óndiristik tsehtary men aýmaǵyn jaryqtandyrýǵa qajetti elektr energııasy óndiriledi.
Qaýymdastyqtyń baǵalaýynsha, orta merzimdi kezeńde Qazaqstan kúnbaǵys qaýyzy túıirshikteriniń jyldyq eksportyn 250 myń tonnaǵa deıin jetkize alady. Bul ótken jylǵy eksport kóleminen 7,5 ese kóp.
Qaýymdastyq mamandary eksporttyń aldaǵy ýaqytta artýyn kúnbaǵys egistigi alqaptarynyń keńeıýimen, elimizdegi maıly daqyldardy óńdeý kóleminiń ulǵaıýymen jáne Eýropa tutynýshylary tarapynan bıologııalyq otynǵa degen turaqty suranyspen baılanystyrady.
Osylaısha, maı óńdeý salasynyń damýy Qazaqstan úshin eksporttyń jańa baǵytyn qalyptastyryp otyr. Endi sheteldik tutynýshylarǵa ósimdik maıy men kúnjara ǵana emes, óndiris barysynda paıda bolatyn qosalqy shıkizattan daıyndalǵan ónim de jetkiziledi. Óndiris qaldyǵy sanalatyn kúnbaǵys qaýyzy búginde elimiz úshin qosymsha tabys kózine aınalyp keledi.
