Qazaqstan Iran portyndaǵy jer ýchaskesin qalaı paıdalanady — Serik Jumanǵarın
ASTANA.KAZINFORM — QR Parlamenti Palatalarynyń birlesken otyrysynan keıingi brıfıngte Premer-mınıstrdiń orynbasary — Ulttyq ekonomıka mınıstri Serik Jumanǵarın ırandyq Bender-Abbas portyndaǵy qazaqstandyq termınal qurylysy jóninde málimdeme jasady.
— Biz Bender-Abbas portynda 15 gektar jerge júkti aýystyryp-tıeýge arnalǵan termınal salýdy josparlap otyrmyz. Qurylysqa bıýdjet qarajaty emes, jeke sektor qarjysy jumsalady. Meniń bilýimshe, qazir kelissózder qorytyndy kezeńde. Jaldaý aqysy — bári kelisilgen, — dedi ol.
Serik Jumanǵarınniń sózinshe, Qazaqstan bolashaqta bul termınal arqyly ońtústik jáne ońtústik-shyǵys Azııa naryǵyna shyǵyp, túrli taýarlardy eksporttaı alady.
— Biz qazir Aýǵanstan arqyly temirjol salýǵa nıettimiz. Al Iran arqyly temirjol qazirdiń ózinde bar. Ol Aqtaýdan bastalyp, Túrikmenstan arqyly ótedi. Atalǵan marshrýtta eki ótkizý pýnkti bar. Biri Kaspıı teńizine jaqyn, Etrek dep atalady. Ekinshisi sál ary, ataýy — Serahs. Ekeýi de Parsy shyǵanaǵyna aparady. Al atalǵan shyǵanaqta Bender-Abbas qalasynda iri port bar. Ózim onda bolǵanmyn, óte iri port. Osy baǵyt arqyly Qazaqstan Parsy shyǵanaǵyna, odan ári Úndi muhıtyna, shyǵys Afrıkaǵa, ońtústik-shyǵys Azııaǵa shyǵa alady. Maqsat — osy, — dep túsindirdi Jumanǵarın.
Sonymen qatar, jýrnalıster odan bul baǵyt arqyly qandaı taýarlar eksporttalatynyn surady.
— Sanktsııalardyń kesirinen buǵan deıin biz Iranǵa kirgizýge jáne bul el terrıtorııasy arqyly tasymaldaýǵa tyıym salynǵan taýarlardy (metaldar, transformatorlar t. b.) tizimnen alyp tastaýǵa birneshe ret tyrystyq. Kelisimsharttarǵa qol qoıylǵannan keıin, osy máselelerdiń barlyǵy naqtylanady dep oılaımyz. Iranǵa jáne Iran aýmaǵy arqyly basqa da elderge barlyq taýardy jetkizýge múmkindik alamyz degen úmittemiz, — dedi mınıstr.
Qazaqstan atalǵan aımaqta geosaıası jaǵdaı ýshyqqan jaǵdaıda júk tasymaldaıtyn taǵy bir balama joldardyń jobasyn ázirlep qoıǵan.
Serik Jumanǵarınniń sózinshe, Qazaqstan Aýǵanstan arqyly jol salýdy da qarastyryp jatyr. Sonda Pákistannyń tereń sýly porttaryna shyǵýǵa múmkindik ashylmaq.
— Bul baǵyt, tipti, tıimdi bolar edi. Sebebi, Ormýz buǵazyna shyǵýdyń qajeti bolmaıdy. Jýyrda Irannyń jol salasyna jaýapty mınıstrimen kezdestim. Ol taǵy bir porttyń, ıaǵnı Chabahardyń temirjol qurylysy aıaqtalýǵa taıaý ekenin aıtty. Al Chabahar Ormýz buǵazynda. Ondaǵy barlyq port belgili bir jaǵdaılar oryn alsa, qaýipti aımaqqa aınalady. Ondaı jaıttar jaqyn arada qaıtalanbaıdy dep oılaımyn. Biraq báribir de biz úshin álgindeı jaǵdaılar eskertý dabyly ispetti. Sondyqtan Aýǵanstan baǵytyn da bir nusqa retinde qarastyramyz, — dep túıindedi vıtse-premer.
Aıta keteıik, buǵan deıin SІM Irannyń Bender-Abbas portynan bergen jer telimin Qazaqstan nege áli ıgermeı otyrǵanyn málimdegen edi.
