Qazaqstan, Gonkong jáne Qytaı kompanııalary 42 kelisimge qol qoıdy
ASTANA. KAZINFORM — Astanada Qazaqstan Respýblıkasy Premer-mınıstriniń orynbasary — ulttyq ekonomıka mınıstri Serik Jumanǵarın Gonkong pen materıktik Qytaı isker toptary ókilderimen kezdesti. Іs-sharaǵa 70-ke jýyq bıznes ókili, onyń ishinde Gonkongten 40 kompanııa, materıktik Qytaıdan qarjy, logıstıka, tehnologııa, energetıka, ónerkásip pen kásibı qyzmet salasynda jumys isteıtin 30 kompanııa qatysty. Bul týraly Úkimet málim etti.
Kezdesýdiń ashylýynda sóz sóılegen Gonkong delegatsııasynyń ókilderi sapar maqsaty — qazaqstandyq kompanııalar men Gonkong jáne materıktik Qytaıdyń bıznes qurylymdary arasyndaǵy áriptestik keleshegin zerdeleý, sondaı-aq «Gonkong-materıktik Qytaı-Qazaqstan» formatynda úshjaqty yntymaqtastyqtyń jańa baǵytyn izdeý ekenin atap ótti.
Kezdesý barysynda Gonkongtyń Soltústik megapolısin (Northern Metropolis) damytý jobasy usynyldy. Joba Gonkong aýmaǵynyń úshten birin qamtıdy. 800 gektarǵa jýyq ónerkásiptik aımaqty qosqanda, 3 myń gektardan astam jańa aımaq qurýdy kózdeıdi. Indýstrııalyq park qazaqstandyq jáne ortalyq azııalyq kompanııalardyń halyqaralyq qarjy jáne saýda haby retinde Gonkong arqyly materıktik Qytaı naryǵyna shyǵýy úshin alań bolatyny atap ótildi.
Investorlar úshin ártúrli yntymaqtastyq tetigi usynylady. Sonyń ishinde memlekettik-jekemenshik áriptestik, birlesken kásiporyndar qurý, óndiristik alańdardy jalǵa alý jáne birlesip ınvestıtsııalaý bar. Qosymsha artyqshylyqtar — damyǵan qarjylyq ınfraqurylym, aǵylshyn jalpy quqyǵyn qoldaný jáne bıznesti qoldaýdyń keshendi ekojúıesi.
Serik Jumanǵarın ekonomıkalyq damýdyń biregeı tájirıbesiniń arqasynda Gonkong álemniń jetekshi qarjy, saýda jáne logıstıkalyq ortalyǵynyń birine aınalǵanyn atap ótti.
— Biz gonkongtik áriptesterdiń Qazaqstan ekonomıkasynyń basym sektoryndaǵy jobalardy iske asyrýǵa qatysýyn arttyrý úshin aıtarlyqtaı áleýetti kórip otyrmyz. Qazaqstan joǵary kredıt qabileti men eleýli halyqaralyq rezervke ıe bola otyryp, ınvestıtsııanyń senimdi ári turaqty alańy bolyp qala beredi, — dep atap ótti Qazaqstan vıtse-premeri.
Ol Qazaqstannyń damý ınstıtýttary iri jobalardy iske asyrý úshin sheteldik qarjylandyrýdy belsendi tartýǵa daıyn ekenin atap ótti. Atap aıtqanda, eldiń egemendi reıtıngi deńgeıinde kredıttik reıtıngteri bar «Báıterek» holdıngi jyl saıyn $15-20 mlrd-qa deıin ınvestıtsııalyq qarjylandyrýdy qamtamasyz etýge jáne qajet bolǵan jaǵdaıda jobalar kapıtalynda qatysý úlesi 49%-ǵa deıin qarjylyq birlesken ınvestor retinde áreket etýge qabiletti.
Serik Jumanǵarınniń aıtýynsha, Gonkongtyń qarjy ınstıtýttarymen jáne ınvestıtsııalyq qoǵamdastyǵymen yntymaqtastyqty damytý erekshe qyzyǵýshylyq týdyryp otyr. Perspektıvaly baǵyttar — oblıgatsııalar shyǵarý, qytaı ıýanimen qarjylandyrýdy tartý, Gonkong qor bırjasyndaǵy qazaqstandyq kompanııalardyń lıstıngi, sondaı-aq iri ınvestıtsııalyq jobalardy birlesip iske asyrý.
Gonkong ákimshiliginiń basshysy Djon Lıdiń aıtýynsha, aımaq qazaqstandyq bızneske halyqaralyq qarjy naryǵyna, Qytaıdyń Úlken shyǵanaǵy aýdanynyń ınfraqurylymyna jáne Soltústik megapolıs — ınnovatsııa, ǵylym jáne tehnologııa jańa ortalyǵynyń múmkindikterine qol jetkizýdi usynýǵa daıyn.
Yntymaqtastyqtyń sátti mysalynyń biri — Qazaqstannyń Damý Bankiniń Gonkong jáne Qazaqstan qor bırjalarynda lıstıng, qytaı ıýaninde nomınatsııalanǵan eýrooblıgatsııalar ornalastyrýy.
Eksporttyq aýyl sharýashylyǵyn damytýǵa, AÓK ónimderin tereń óńdeýge jáne otandyq óndirýshilerdi shoǵyrlandyrýǵa baǵyttalǵan maqsatty kólemi $1 mlrd-qa deıingi Adal Fund L. P. qory taǵy bir tájirıbelik qural retinde qarastyrylýda.
— Sońǵy 20 jylda Qazaqstan $445 mlrd-tan astam tikeleı sheteldik ınvestıtsııa, sonyń ishinde Qytaıdan shamamen $30 mlrd tartyldy. Gonkongtan Qazaqstan ekonomıkasyna salynǵan ınvestıtsııa kólemi $740 mln-ǵa jetti. Biz áriptestikti odan ári nyǵaıtýǵa jáne eki el bıznesi úshin jańa ınvestıtsııalyq múmkindikter jasaýǵa múddelimiz, — dep atap ótti Serik Jumanǵarın.
Gonkong saýdany damytý keńesiniń (HKTDC) tóraǵasy Frederık Ma delegatsııa qazaqstandyq áriptestermen birlesken jobalardy júzege asyrýǵa daıyn Gonkong pen materıktik Qytaı bıznesiniń jetekshi ókilderin biriktirgenin atap ótti.
Onyń aıtýynsha, Gonkong saýdany damytý jónindegi keńesi 60 jyl boıy halyqaralyq saýda baılanysyn damytýǵa qoldaý kórsetip keledi. Búginde álem boıynsha 51 keńseden turatyn jelige ıe, onyń ishinde Almatydaǵy ókildigi de bar. Qazaqstan naryǵyna shyǵatyn Gonkong ınvestorlaryna da, Azııadaǵy qatysýyn arttyrýǵa múddeli qazaqstandyq kompanııalarǵa da qoldaý kórsetedi.
Bıznes-delegatsııa saparynyń qorytyndysy boıynsha ózara túsinistik týraly 4 úkimetaralyq memorandýmǵa, Qazaqstan, Gonkong jáne materıktik Qytaı kompanııalary men uıymdary arasynda 42 kelisim men memorandýmǵa qol qoıyldy. Qujattar avıatsııa, qarjy, saýda, ınnovatsııa, tehnologııa, tsıfrlyq ekonomıka jáne jasyl damý salasyndaǵy yntymaqtastyqty qamtıdy.
Eske sala keteıik, buǵan deıin kelesi jyldan bastap Gonkong pen Almatynyń arasynda tikeleı áýe reısi qatynaıtynyn jazdyq.