Qazaqstan ekonomıkasy qarjylandyrýdyń naryq prıntsıpine oralýda
NUR-SULTAN. QazAqparat – Memleket kásipkerlikti «daǵdarysqa qarsy» kredıtteýden birtindep shyǵyp kele jatyr, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi ranking.kz portalyna silteme jasap.
Ótken jyly qazaqstandyqtardy koronavırýs ınfektsııasynan qorǵaý úshin uzaqmerzimdi karantındik jáne shekteý is-sharalary engizilgen edi. Dál osy jaıt el ekonomıkasyna teris áserin tıgizdi. Bıznes pen azamattardyń ekonomıkalyq belsendiligi aıtarlyqtaı tómendep, kóptegen kásiporyn óndirisin qysqartty nemese suranystyń joqtyǵynan qyzmetin toqtatýǵa májbúr boldy. 2020 jyldyń basynan 2021 jyldyń naýryzyna deıin iskerlik belsendilik ındeksi teris aımaqta turdy. Pandemııanyń kúrdeli kezeńinde el Prezıdenti ekonomıkanyń odan ary quldyraýyna jol bermeý úshin qoldaý is-sharalaryn qolǵa alýdy tapsyrdy. Osydan keıin daǵdarysqa qarsy is-sharalarǵa 6,3 trln teńge bólindi.
Bul bastamalardy júzege asyrýǵa qatysqan vedomstvolardyń biri – QR Ulttyq banki. Retteýshi úlesi 2,3 trln teńgeni nemese daǵdarysqa qarsy is-sharalar kóleminiń úshten birin qurady.
Otandyq kásiporyndarǵa jalpy somasy 977,2 mlrd teńge bolatyn 3 362 jeńildetilgen zaım berildi. Bul ekonomıkanyń basym salalarynda, onyń ishinde qaıta óńdeý ónerkásibi men agroónerkásip kesheninde jumys isteıtin kásiporyndarǵa óndiristik áleýetin saqtaýǵa múmkindik berdi.
Qoldaý is-sharalarynyń arqasynda 1,5 myń kásipker iskerlik belsendiligin saqtap, 95 myńnan astam azamattyń turaqty jumyspen qamtylýyna múmkindik berdi. Retteýshi bólgen qarajat 1,1 trln teńgege 11,5 myńnan astam jobany qarjylandyrýǵa baǵyttaldy. Sonymen qatar Memleket basshysynyń tapsyrmasymen Ulttyq bank Jumyspen qamtý jol kartasyn júzege asyrýǵa qatysty. Bank baǵdarlamaǵa bólingen 1,1 trln teńgeniń 800 mlrd teńgesin qamtamasyz etti. Bul 2020 jyldyń qorytyndysynda 6,5 myńnan astam ınfraqurylymdyq jobany júzege asyrýǵa jumys oryndaryn saqtap qalýǵa, elimizdiń barlyq óńirinde 238,9 myń ýaqytsha jáne 6,6 turaqty jumys ornyn ashýǵa múmkindik berdi.
Ekonomıka ósiminiń qarqyny qaıta qalpyna kelgennen keıin Ulttyq bank memlekettik baǵdarlamalardy qoldaýdan birtindep bas tarta bastady. Ekonomıkany kredıtteý baǵdarlamasynan shyǵý eń aldymmen qarjylandyrý tek qana naryqtyq prıntsıptermen júzege asyrylýy úshin qajet. Qarjy naryǵynyń tabysty damýy aqsha resýrstarynyń qunyn naryq anyqtaıtyn básekelestik ortanyń qalyptasýymen tikeleı baılanysty. Retteýshiniń kredıtteý baǵdarlamasyna qatysýyn jalǵastyrýy baqylaýsyz ınflıatsııanyń ósýine, valıýta naryǵynyń turaqsyzdanýyna, sonyń saldarynan uzaqmerzimdi ekonomıkalyq ósimniń tómendeýine alyp kelýi múmkin.