Qazaqstan-Belgııa qarym-qatynasy jańa kezeńge oıysty – saıasattanýshy
ASTANA. KAZINFORM – Prezıdent Qasym-Jomart Toqaevtyń Belgııaǵa sapary eki eldiń saıası-ekonomıkalyq baılanysyna oń serpin bermek. Mundaı boljamdy QR Prezıdenti janyndaǵy Qazaqstan strategııalyq zertteýler ınstıtýtynyń eýropalyq jáne amerıkalyq zertteýler bóliminiń jetekshi bas sarapshysy Marat Ramazanov aıtty.
Onyń sózinshe, aldaǵy kezdesý birneshe salaǵa aıtarlyqtaı áser etýi múmkin.
Alǵashqysy, saýda-ekonomıka baǵyty. Sebebi Belgııa – Benılıýks óńiri men Eýropalyq odaq elderi ishindegi Qazaqstannyń negizgi ekonomıkalyq seriktesiniń biri. Ótken jyly elaralyq taýar aınalymy 27,6 paıyzǵa ósip, 582,4 mıllıon AQSh dollaryn quraǵan.
– Ósim eki eldiń iskerlik ortadaǵy qyzyǵýshylyq pen saýdanyń ártaraptanǵanyn kórsetedi. Mysaly, dástúrli shıkizat tasymalynan bólek, aýyl sharýashylyǵy ónimderi men mashına jasaý salasynyń taýarlary da eksport qurylymynda mańyzdy oryn ala bastady.
Onyń ústine bizde belgııalyq kapıtaldyń qatysýymen qurylǵan 110-nan astam kásiporyn tabysty jumys istep keledi. Olardyń qatarynda ınfraqurylym, logıstıka jáne tamaq ónerkásibi salalarynda qyzmet etetin Jan De Nul, Sarens Group, Ahlers jáne Puratos sekildi iri kompanııalar bar, – deıdi spıker.
Marat Ramazanov Brıýsseldiń bıznes ortasy da Qazaqstan naryǵyna enýge yntaly dep otyr. Qazir «Astana» halyqaralyq qarjy ortalyǵynyń jobalaryna belgııalyq YouInWay, Company Secretaries Forum, KAML jáne Space Minerals kompanııalary úles qosýda.
– Investıtsııalyq yntymaqtastyq erekshe nazar aýdarýǵa turarlyq. Brıýssel Qazaqstan ekonomıkasyna eń kóp ınvestıtsııa salatyn on eldiń qataryna kiredi. 2025 jyly Belgııadan Qazaqstanǵa tartylǵan tikeleı ınvestıtsııalardyń jalpy kólemi 1 mıllıard AQSh dollarynan asty. Al 2005 jyldan beri jınaqtalǵan ınvestıtsııa kólemi shamamen 15 mıllıard dollarǵa jetti, – deıdi ol.
Sarapshynyń boljamynsha, kelissózdiń kelesi taqyryby mádenı-gýmanıtarlyq baǵytqa arnalýy yqtımal. Sebebi sońǵy jyldary bul salada eleýli serpin baıqalady: Brıýssel men Gent qalalarynda qazaq mádenı ortalyǵy ashyldy, «Shanyraq Dialogues» saraptamalyq dıalog alańy men «Shanyraq Fest» mádenı festıvali turaqty uıymdastyrylyp keledi. Oǵan qosa Májilis pen Senat Belgııa federaldyq parlamentimen tyǵys áriptestik ornatqan.
– Ǵylym jáne joǵary bilim salasyndaǵy yntymaqtastyqty keńeıtý de josparlanyp otyr. Osy maqsatta Mons, Lej, Namıýr ýnıversıtetteri jáne Brıýssel dıplomatııalyq akademııasymen baılanys ornatylǵan, – deıdi Marat Ramazanov.
Prezıdenttiń Belgııaǵa saparynan keıin Eýropalyq odaqtyń jalpy Ortalyq Azııa aımaǵyna degen ekonomıkalyq kózqarasy ózgerýi ǵajap emes. Marat Ramazanovtyń pikirinshe, mundaı oń dınamıkaǵa Qazaqstannyń qosar úlesi zor.
– Qasym-Jomart Toqaevtyń Brıýsselge barýy – kezekti dıplomatııalyq shara emes, bul – eýropalyq qaýymdastyqqa joldanǵan strategııalyq belgi. Naqty aıtsaq, Qazaqstan orta derjava retinde uzaq merzimdi áriptestik ornatyp otyrǵanyn dáleldep otyr.
Al ekijaqty joǵary deńgeıdegi kelissózderdiń saıası máni basym. Memleket basshylary arasyndaǵy tikeleı dıalog qalyptasqan kedergilerdi joıýǵa, buryn qol jetkizilgen kelisimderdi jedel iske asyrýǵa jáne yntymaqtastyqtyń jańa baǵytyn ashýǵa yqpal etedi, – deıdi Marat Ramazanov.
Búgin «Qazaqstan temir joly» Brıýsselde Transkaspıı baǵytynyń strategııalyq áleýetin tanystyrdy.
Sondaı-aq buǵan deıin Qazaqstan-Belgııa arasyndaǵy strategııalyq áriptestiktiń negizgi baǵyttaryn taldadyq.