Qazaqstan avıatsııalyq qaýipsizdik boıynsha álemdegi TOP-20 eldiń qataryna endi
ASTANA. KAZINFORM – ICAO Global Implementation Support Symposium (GISS 2026) sımpozıýmy aıasynda Halyqaralyq azamattyq avıatsııa uıymy keńesiniń Prezıdenti Toshııýkı Onýma men QR Kólik mınıstrligi Azamattyq avıatsııa komıtetiniń tóraǵasy Saltanat Tompıevanyń kezdesýi ótti. Іs-sharaǵa IKAO-nyń EUR/NAT bıýrosynyń óńirlik dırektory Nıkolas Rallo jáne Qazaqstan Respýblıkasynyń IKAO-daǵy Turaqty ókili Tımýr Tlegenov qatysty.
AAK tóraǵasy Toshııýkı Onýmany IKAO Keńesiniń Prezıdenti laýazymyna saılanýymen quttyqtap, onyń eleýli kásibı tájirıbesi halyqaralyq azamattyq avıatsııanyń odan ári serpindi damýyna yqpal etetinine senim bildirdi.
– Men sizdiń elińizdiń belsendi ustanymyn jáne IKAO qyzmetine qosyp jatqan úlesin árdaıym joǵary baǵalaımyn. Sizderdiń uıym prıntsıpterine adaldyqtaryńyz ben atsalysýlaryńyzdy tek men ǵana emes, barlyǵy anyq kórip otyr. Men úshin uıymnyń múshe memleketterge naqty qandaı qoldaý kórsete alatynyn jáne olardyń qajettilikterin túsiný óte mańyzdy. Osy turǵydan alǵanda, bul óte jaǵymdy sıgnal jáne ol sizderdiń taraptaryńyzdan baıqalady, – dedi T.Onýma.
Óz kezeginde Nıkolas Rallo Qazaqstannyń biregeıligin atap ótip, elimizdiń avıatsııa salasyndaǵy sońǵy jyldardaǵy jetistikterine toqtaldy.
– Biz strategııa men seriktestiktiń úlgisin kórsetip otyrǵan memleketti kórip otyrmyz. Buryn IKAO-dan qoldaý alyp kelse, qazir Qazaqstan óz bilimimen jáne is-tájirıbesimen bólise otyryp, basqa memleketterge qoldaý kórsetýde. Bul úshin biz óte rızamyz, - dedi ol.
Saltanat Tompıeva salanyń damý kórsetkishteri týraly baıandady.
– Avıatsııalyq qaýipsizdik kórsetkishi 62%-dan 95,7%-ǵa deıin ósti, bul Qazaqstanǵa álemdegi TOP-20 eldiń qataryna kirýge múmkindik berdi. 2025 jyly Qazaqstandaǵy jolaýshylar aǵyny pandemııaǵa deıingi kezeńmen salystyrǵanda 80%-ǵa artty. Ushý qaýipsizdigi boıynsha Qazaqstannyń kórsetkishi 2009 jylǵy 47%-dan 2025 jyly 82%-ǵa deıin kóterildi. Bul ósim álemdik ortasha deńgeıden (69,3%) jáne jalpyeýropalyq kórsetkishten (76%) 35%-ǵa joǵary, - dedi Saltanat Tompıeva.
Qazaqstannyń Chıkago konventsııasynyń 50 (a) jáne 56-baptaryna engizilgen túzetýlerdi ratıfıkatsııalaýy mańyzdy qadam boldy. Zańǵa qol qoıý Qazaqstandy IKAO Assambleıasynyń aldaǵy Tótenshe sessııasy barysynda IKAO Keńesine usynýǵa múmkindik beredi. Halyqaralyq azamattyq avıatsııa uıymy týraly konventsııaǵa túzetýlerdi ratıfıkatsııalaý IKAO Keńesi men IKAO Aeronavıgatsııalyq komıssııasynyń quramyn keńeıtý týraly sheshimniń kúshine enýin qamtamasyz etedi.
Qazaqstan – teńizge shyǵa almaıtyn, jalpy halqy 500 mıllıonnan asatyn 32 damýshy eldiń (LLDC) ishindegi eń irisi. Qazirgi ýaqytta IKAO Keńesinde osy sanattaǵy elderdiń ishinen tek Malı men Ýganda ǵana múshelik mártebege ıe.
Saltanat Tompıeva, sondaı-aq IKAO Keńesiniń Prezıdentine kólik oqıǵalaryn tergeý jónindegi táýelsiz organnyń qurylǵany, Astanada zamanaýı avıatsııalyq oqý ortalyǵyn ashý josparlary jáne avıatsııalyq ınfraqurylymdy jańǵyrtýdyń aýqymdy baǵdarlamasynyń iske asyrý josparlary týraly habardar etti.
Kezdesý sońynda AAK tóraǵasy IKAO Keńesiniń Prezıdentin Qazaqstanǵa kelýge jáne avıatsııalyq qaýipsizdik salasyndaǵy mańyzdy halyqaralyq is-sharalardyń biri – osy jyldyń qazan aıynyń 20-22 aralyǵynda Qazaqstanda ótkizý josparlanǵan 2026 jylǵy IKAO-nyń avıatsııalyq qaýipsizdik aptalyǵy jahandyq sımpozıýmyna (ICAO Security Week) qatysýǵa shaqyrdy.
Bul is-shara elimizdiń tarıhynda IKAO aıasynda ótetin alǵashqy aýqymdy halyqaralyq oqıǵa jáne óńirdegi avıatsııalyq qaýipsizdik boıynsha eń iri forýmdardyń biri bolatyny atap ótildi.
ICAO GISS 2026 sımpozıýmyna qatysý aıasynda Saltanat Tompıeva IKAO-nyń Bas hatshysy Hýan Karlos Salasarmen, IKAO-nyń EUR/NAT bıýrosynyń óńirlik dırektory Nıkolas Rallomen, Marokko Koroldigi azamattyq avıatsııasynyń bas dırektory Tarık Talıbımen, sondaı-aq Kanada, Frantsııa, Danııa, Sıngapýr, Indonezııa, Úndistan, Ekvatorlyq Gvıneıa, Gvıneıa-Bısaý, Angola, Nıgerııa mınıstrlikteri men avıatsııalyq bılik oryndarynyń basshylarymen kezdesti.
Sonymen qatar Arab azamattyq avıatsııa uıymy (ACAO), Afrıka azamattyq avıatsııa komıssııasy (AFCAC) jáne Latyn Amerıkasy azamattyq avıatsııa komıssııasynyń (LACAC) basshylyǵymen kelissózder júrgizdi.
Kezdesýler qorytyndysy boıynsha Halyqaralyq azamattyq avıatsııa uıymy sheńberinde yntymaqtastyqty odan ári keńeıtýge, ozyq tájirıbelermen almasýǵa jáne birlesken bastamalardy damytýǵa ózara múddelilik rastaldy.
Aıta keteıik, Qazaqstan GISS-2026 sımpozıýmynda avıatsııadaǵy jahandyq bastamalardy qoldady.
