Qazaqstan álemdik naryqta altyn satyp alýdy belsendire túsýi tıis - T. Ómirzaqov
ASTANA. 27 aqpan. QazAqparat - Qazaqstan álemdik naryqta altyn satyp alýdy belsendire túsýi kerek. Búgin Parlament Májilisiniń jalpy otyrysynda QR Ulttyq banki Tóraǵasynyń atyna saýal joldaǵan depýtat Tursynbek Ómirzaqov osylaı málim etti.
Saýal barysynda depýtat T. Ómirzaqov ulttyq ekonomıkanyń turaqty ósimi men shoǵyrlanǵan bıýdjettiń ornyqty profıtsıti Qazaqstanǵa altynvalıýta rezervin aıtarlyqtaı ulǵaıtýǵa septigin tıgizgenin, sondaı-aq Ulttyq qorymyzdy jınaqtaýǵa barynsha járdem bolǵanyn atap ótti. Onyń aıtýynsha, 2012 jyldyń sońyna qaraı Qazaqstan Ulttyq bankiniń jıyntyq rezervi Ulttyq qordyń aktıvterin qosa alǵanda 86 mlrd. AQSh dollaryna jetti. Al jınaqtalǵan rezervterdiń aıtarlyqtaı bóligi sheteldik valıýtada, qundy qaǵazdar men basqa da qarjy quraldarynda saqtaýly.
«Álemdik ekonomıkadaǵy turaqsyzdyq jaǵdaıynda, onyń ishinde Eýroaımaq elderindegi, AQSh pen Japonııadaǵy turaqsyzdyqqa oraı, Ulttyq qor men altynvalıýta rezervterin saqtaýdaǵy táýekel kúsheıip otyr. Bul rette Ulttyq qordyń negizgi fýnktsııalarynyń biri jınaqtaýlardy keleshek urpaq úshin tókpeı-shashpaı saqtaý ekenin eske salǵym keledi», - deıdi depýtat T. Ómirzaqov.
Onyń aıtýynsha, syrtqy ekonomıkalyq qaterler naqty altyn qorynyń qolda bolý qajettigin arttyra túsedi. «Dollardy, eýro men basqa da qosalqy valıýtalardy shekteýsiz basyp shyǵarý, oryn alýy múmkin valıýtalyq qaqtyǵystar, boryshtyq daǵdarys, sondaı-aq tutastaı memleketterdiń defolt qaýpi damýshy elderge naqty altynmen jınaqtalatyn qordy barynsha arttyra túsýge májbúrleıtindeı. Al rezervterdi sheteldik valıýtalarda nemese qundy qaǵazdarda saqtaý túptep kelgende bizdiń barlyq jınaǵymyzdy túkke jaramsyz qaǵazǵa aınaldyrýy múmkin», - dep paıymdaıdy depýtat. Onyń keltirgen málimetterine qaraǵanda, AQSh, Germanııa, Italııa, Frantsııa elderiniń altyn qory altynvalıýtalyq rezervterdiń 70 paıyzynan asady. Al Qazaqstannyń altyn qory 6,3 mlrd. dollardy quraıdy nemese barlyq altynvalıýtalyq rezervtiń 20 paıyzyna jýyq qana.
«Boryshtyq problemalar aıasynda birqatar damyǵan elder daǵdaryspen kúres úshin álemdik naryqqa altyndaryn shyǵaryp sata bastady. Máselen, sońǵy onjyldyqta Shveıtsarııa shamamen 877 tonna, Frantsııa - 589 tonna, Ispanııa, Nıderlandy jáne Portýgalııa - 200 tonnalatyp altyn satty. Al bul rette, Reseı kerisinshe munaı kiristeri esebinen shamamen 570 tonnaǵa jýyq altyndy satyp alyp jatyr. Bunyń ózi Qazaqstannyń altyn qorynan birneshe ese úlken kórsetkish. Tólem balansynyń oń saldosyn eskersek, Qazaqstan da álemdik naryqta altyn satyp alýdaǵy belsendiligin arttyrýǵa tolyq múmkindik bar. Qazynaǵa túsken jınaqty altynmen ustaý onyń saqtalýyn ǵana emes, tabysyn da arttyratyn edi. Óıtkeni, sońǵy on jylda altyn baǵasy 400% qymbattaǵan», - deıdi T. Ómirzaqov.
