Qazaqstan álemdegi iri ekonomıkalar reıtınginde 47-orynǵa kóterildi

Reıtıngide Qazaqstan 47-orynǵa jaıǵasty. Elimizden sál joǵary Chılı men Perý tur, al Portýgalııa, Fınlıandııa jáne Grekııa tómenirek ornalasqan.

Bir jylda ekonomıkalyq baǵalaý qalaı ózgerdi?

Bir jyl buryn HVQ boljamy anaǵurlym tómen bolǵan edi. Ol kezde Qazaqstan JІÓ kólemi shamamen 320 mlrd dollardy qurap, álemdegi eń iri ekonomıkalardyń alǵashqy elý eliniń sońǵy qatarynda turǵan edi.

Kóktemde qor esepteýlerin qaıta qarap, Qazaqstan ekonomıkasynyń boljamdy kólemin ulǵaıtty. Sonyń nátıjesinde elimiz reıtıngide bir saty joǵarylady. Sol kezde Qazaqstan ekonomıka kólemi boıynsha Fınlıandııa, Jańa Zelandııa jáne Vengrııadan ozdy.

Jańa derekter boıynsha el taǵy birneshe satyǵa kóterilip, Portýgalııadan da joǵary ornalasty. Jalpy, bir jyl ishinde Qazaqstan ekonomıkasynyń baǵalanǵan kólemi shamamen tórtten birine ósti.

Ekonomıkalyq ósim álemdik kórsetkishten joǵary

HVQ boljamyna sáıkes, bıyl Qazaqstannyń naqty JІÓ-si 4,4%-ǵa ósedi. Bul kórsetkish AQSh, Eýroaımaq, Germanııa, Reseı jáne Japonııa ekonomıkasynyń ósimine qatysty boljamdardan joǵary.

Qor sholýynda atalǵan iri ekonomıkalardyń ishinde Qazaqstannan jyldamyraq ósetin elder – Úndistan men Qytaı. Al álemdik ekonomıkanyń jalpy ósimi 3,1% deńgeıinde bolady dep boljanyp otyr.

Ortalyq Azııadaǵy eń iri ekonomıka

Qazaqstan ekonomıkasy Ortalyq Azııadaǵy eń iri ekonomıka mártebesin saqtap otyr. Bul kórsetkish boıynsha óńirdegi eń jaqyn kórshisi Ózbekstan HVQ-nyń qazan aıyndaǵy reıtınginde 61-orynǵa jaıǵasqan.

Qazaqstannyń JІÓ kólemi Ózbekstannyń kórsetkishinen eki ese joǵary. Qordyń kóktemgi esepteýleri boıynsha, Qazaqstan ekonomıkasynyń kólemi Ortalyq Azııadaǵy qalǵan elderdiń ekonomıkasyn qosqandaǵy jıyntyq kórsetkishten de asyp túsken.

Jyl qorytyndysy boıynsha Qazaqstanda jan basyna shaqqandaǵy JІÓ 19 myń dollardan asady dep kútilýde. Bul kórsetkish boıynsha da elimiz óńirdegi kórshilerinen edáýir alda.

Ekonomıkalyq ósimge ne yqpal etip otyr?

Qazaqstan ekonomıkasynyń ósýine shıkizattyq emes salalar eleýli úles qosyp keledi. QR Ulttyq ekonomıka mınıstrliginiń derekterine sáıkes, qańtar-qyrkúıek aılarynda shıkizattyq emes sektor 5,4%-ǵa ósken.

Eń joǵary ósim qurylys salasynda tirkelip, 11,5% boldy. Sonymen qatar óńdeý ónerkásibi, kólik jáne saýda salalarynda óndiris pen qyzmet kórsetý kólemi artqan.

Ekonomıkanyń qurylymy da birtindep ózgerip keledi. Birinshi jartyjyldyqta óńdeý ónerkásibiniń JІÓ-degi úlesi 14,1%-ǵa jetti. Bul salada mashına jasaý, hımııa ónerkásibi jáne farmatsevtıka baǵyttary aıtarlyqtaı ósim kórsetip otyr.

Aldaǵy jyldarǵa arnalǵan boljam

HVQ sarapshylary kelesi jyly Qazaqstan ekonomıkasynyń ósimi 4,9%-ǵa deıin jedeldeýi múmkin dep boljaıdy. Sonymen birge qor baǵalaýynsha, ınflıatsııa báseńdep, jumyssyzdyq deńgeıi azdap tómendeıdi.

Eldiń syrtqy ekonomıkalyq jaǵdaıynda da oń ózgerister kútiledi. HVQ boljamyna sáıkes, bıyl aǵymdaǵy operatsııalar shotynyń profıtsıti JІÓ-niń 0,5%-yn quraýy múmkin.

Kóktemde jarııalanǵan HVQ-nyń orta merzimdi boljamynda kelesi onjyldyqtyń basyna qaraı Qazaqstannyń nomınaldy JІÓ-si 500 mlrd dollardan asatyny aıtylǵan. Sol esepteýler boıynsha, osy kezeńde jan basyna shaqqandaǵy tabys ta aıtarlyqtaı ósýi múmkin.

Osylaısha, Qazaqstannyń álemdik ekonomıkalar reıtıngindegi ornynyń jaqsarýy el ekonomıkasynyń nomınaldy kóleminiń ulǵaıǵanyn kórsetedi. Al aldaǵy ósimniń turaqtylyǵy ekonomıkany ártaraptandyrýǵa, óńdeý ónerkásibin damytýǵa jáne shıkizattyq emes sektordyń úlesin arttyrýǵa baılanysty bolmaq.

Aıta keteıik, Qazaqstan týraly maqalasynda The World Financial Review halyqaralyq qarjy ınstıtýttary men reıtıng agenttikteriniń el ekonomıkasyna qatysty oń boljamdaryn atap kórsetti.