Qazaqstan aqparattyq qaýipsizdik pen tsıfrlyq júıelerge jańa talaptar engizdi
ASTANA. KAZINFORM — 25 aqpanda Qazaqstan Úkimeti aqparattyq-kommýnıkatsııalyq tehnologııalar men aqparattyq qaýipsizdikti qamtamasyz etý salasyndaǵy birqatar talapqa ózgerister men tolyqtyrýlar engizdi. Bul qaýly 10 naýryzdan bastap qoldanysqa enedi.
Jańartylǵan talaptar endi tek memlekettik organdar men ákimdikterge ǵana emes, memlekettik zańdy tulǵalarǵa, kvazımemlekettik uıymdarǵa, memlekettik aqparatpen baılanysy bar jeke kompanııalarǵa jáne mańyzdy ınfraqurylym men jedel qyzmet kórsetý ortalyqtaryna da mindetti bolady.
Qujatta engizilgen jańa túsinikter:
- Paıdalanýshy — naqty tapsyrmalardy oryndaý úshin tsıfrlyq júıelerdi qoldanatyn adam.
- Tehnologııalyq protsesterdi avtomattandyrylǵan basqarý júıesi (ASÝ TP) — óndiristik nemese basqa protsesterdi avtomatty túrde basqaratyn júıe.
- Jasandy ıntellekt (JI) jáne JI júıeleri — adamnyń oılaý jáne qabyldaý fýnktsııalaryn ımıtatsııalaıtyn tehnologııalar.
- Ulttyq JI platformasy — jasandy ıntellekt salasynda derekterdi jınaý, óńdeý jáne qyzmetter usyný úshin arnalǵan orta.
Tsıfrlyq sheshimderdi jasaýǵa qoıylatyn talaptar jańartyldy. Endi olar elektrondyq úkimet platformalary men Ulttyq JI platformasyna negizdelýi, qaıtalanatyn fýnktsııalardy boldyrmaýy jáne memlekettik protsesterdi avtomattandyrý kezinde qosymsha shyǵyndardy qajet etpeýi tıis.
Aqparattyq qaýipsizdikti basqarý boıynsha uıymdar myna mindetti oryndaýy tıis:
- Táýekelderdi baǵalaý jáne ulttyq standarttar boıynsha qaýipter katalogyn jasaý.
- JI júıeleriniń táýekelderin basqarý.
- Qyzmetkerlerdi oqytý jáne elektrondyq sertıfıkattardy júrgizý.
- Qupııa jáne mańyzdy aqparattyq júıeler úshin qorǵanys profılderin jasaý.
- Aqparatty nysannyń mańyzdylyǵyna qaraı krıptografııalyq quraldarmen qorǵaý.
Memlekettik emes aqparattyq júıeler men mańyzdy nysan ıeleri ózderiniń aqparattyq qaýipsizdik operatıvtik ortalyqtaryn qurýy nemese osyndaı qyzmetti syrttan satyp alýy kerek. Olar Ulttyq koordınatsııalyq ortalyqpen birlesip jumys isteýge mindetti.
Qujat memlekettik jáne asa mańyzdy tsıfrlyq júıelerdiń kıberqaýipsizdigin arttyrýǵa baǵyttalǵan basqa da normalardy naqtylaıdy.
Buǵan deıin memlekettik organdar zańnamamen bekitilgen aqparattyq qaýipsizdik talaptaryn jıi buzatynyn jazǵan edik.